Θα αντιμετωπίσει {LF}η Κίνα μια επανάσταση προσδοκιών;

Για περισσότερο από μία δεκαετία η Κίνα αντιπροσωπεύει το ένα τέταρτο ή και περισσότερο της παγκόσμιας οικονομικής ανάπτυξης. Το ερώτημα είναι εάν αυτή η εντυπωσιακή απόδοση θα συνεχιστεί.

Οι Κασσάνδρες που αναφέρονται στην πιθανότητα μιας επιβράδυνσης της ανάπτυξης στην Κίνα επικαλούνται τη λεγόμενη παγίδα μέσου εισοδήματος. Τώρα που η Κίνα δεν είναι πια φτωχή, προειδοποιούν, οι ρυθμοί ανάπτυξης θα μειωθούν. Η ανάπτυξη είναι πιο δύσκολη, παρατηρούν, όταν δεν μπορεί πλέον να βασίζεται στη συσσώρευση μεγάλων κεφαλαίων από οικονομική δραστηριότητα. Τώρα πρέπει να βασίζεται στην καινοτομία, η οποία είναι δύσκολο να επιτευχθεί σε μια οικονομία που εξακολουθεί να είναι κεντρικά κατευθυνόμενη.

Επειτα υπάρχουν τα μεγάλα εταιρικά χρέη. Η μείωση των κερδών θα μπορούσε να καταστήσει πολλά από αυτά τα χρέη μη βιώσιμα. Εάν αντιμετωπίσουν προβλήματα οι εταιρείες, το αποτέλεσμα θα αποδυνάμωνε τα οικονομικά της χώρας και θα εξασθένιζε την εμπιστοσύνη των επενδυτών.

Υπάρχει επίσης ο γηράσκων πληθυσμός της χώρας, ο οποίος απαιτεί τη μετατόπιση των επενδύσεων από τη βιομηχανία στις κοινωνικές υπηρεσίες. Τέλος, υπάρχει ο κίνδυνος πλήρους εμπορικού πολέμου με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Σήμερα ακούμε πολλά λόγια για μια συμφωνία «πρώτης φάσης» μεταξύ των ΗΠΑ και της Κίνας. Αλλά αν γνωρίζουμε ένα πράγμα για τον πρόεδρο των Ηνωμένων Πολιτειών Ντόναλντ Τραμπ, είναι ότι είναι ένας άνθρωπος των δασμών. Οπως και κάθε ηγέτης που συναντά την αντίσταση στο σπίτι του, θα κερδίσει την υποστήριξη επικεντρώνοντας σε έναν ξένο αντίπαλο.

Ομως υπάρχει και ένας άλλος κίνδυνος για την Κίνα. Να ξεσπάσουν κοινωνικές αναταραχές όπως σε άλλες χώρες. Στη Γαλλία, τα Κίτρινα Γιλέκα διαμαρτύρονται τυπικά ενάντια στις υψηλότερες τιμές των καυσίμων, αλλά ουσιαστικά στην έλλειψη οικονομικών ευκαιριών. Στον Ισημερινό, οι διαδηλώσεις κατά της λιτότητας αντικατοπτρίζουν, πιο ουσιαστικά, την αντίθεση του λαού με την κυβέρνηση, για την οποία ο κόσμος θεωρεί ότι έχει χάσει την επαφή με τη λαϊκή βάση. Οι διαμαρτυρίες στη Χιλή προκλήθηκαν από την αύξηση των ναύλων του μετρό, αλλά εστίασαν επίσης στην ανισότητα, στο εκπαιδευτικό σύστημα και στα συνταξιοδοτικά προβλήματα. Και, φυσικά, υπάρχει το Χονγκ Κονγκ, όπου η πολιτική εμπλοκή της ηπειρωτικής Κίνας προκάλεσε διαμαρτυρίες που στοχεύουν τώρα στο απαγορευτικά υψηλό κόστος στέγασης της πόλης.

Ο Μπάρι Αϊχενγκριν είναι καθηγητής Οικονομικών στο University of California, Berkeley και πρώην σύμβουλος στο Διεθνές Νομισματικό Ταμείο