Ο καθηγητής που ήξερε (υπερβολικά) πολλά

Η τελευταία του φωτογραφία χρονολογείται τον Μάιο του 2018. Είναι τραβηγμένη στη Ζυρίχη, στο γραφείο του δικηγόρου του. Κατόπιν, ο Τζόζεφ Μιφσούντ, ένας μαλτέζος καθηγητής στο πανεπιστήμιο Link της Ρώμης, εξαφανίστηκε χωρίς ίχνος. Ο ειδικός εισαγγελέας Ρόμπερτ Μιούλερ τον είχε υποδείξει ως τον άνθρωπο που πρώτος ειδοποίησε το περιβάλλον του Ντόναλντ Τραμπ – τον ελληνικής καταγωγής σύμβουλό του Τζορτζ Παπαδόπουλος – για το χακάρισμα χιλιάδων e-mail από την προεκλογική εκστρατεία της Χίλαρι Κλίντον για τις προεδρικές εκλογές του 2016. Και έτσι ο καθηγητής, που διατηρεί σχέσεις με το Κρεμλίνο, έγινε κάτι σαν τη Στήλη της Ροζέτας του Russiagate. Πού βρίσκεται σήμερα; Για ποιον εργαζόταν πραγματικά; Ο Τζέιμς Κόμεϊ, ο πρώην διευθυντής του FBI, πιστεύει ότι είναι ρώσος πράκτορας. Ο Παπαδόπουλος, που έχει καταδικαστεί για ψευδή κατάθεση στο FBI, διακυρύττει πως είναι «ένας ιταλός κατάσκοπος υπό τον έλεγχο της CIA». Ο Ρούντολφ Τζουλιάνι, ο δικηγόρος του Τραμπ, επιμένει πως βρίσκεται στην υπηρεσία της μαλτέζικης ή της ιταλικής αντικατασκοπίας. Το μόνο βέβαιο είναι πως ο αγνοούμενος καθηγητής κρατά τη λύση για ένα ιερογλυφικό που έχει πλέον αναστατώσει για τα καλά (και) την ιταλική πολιτική σκηνή.

Στις 15 Αυγούστου, ο αμερικανός υπουργός Δικαιοσύνης Ουίλιαμ Μπαρ και ο εισαγγελέας Τζον Ντάραμ (επικεφαλής της αντι-έρευνας που διέταξε ο Τραμπ) ταξίδεψαν μυστικά στη Ρώμη προκειμένου – καθώς λέγεται – να αποσπάσουν πληροφορίες για το πού βρίσκεται ο Μιφσούντ. Συναντήθηκαν με τον διοικητή των ιταλικών υπηρεσιών πληροφοριών, Τζενάρο Βεκιόνε, τον επικεφαλής της αντικατασκοπίας, Λουτσιάνο Κάρτα, καθώς και τον επικεφαλής των πολιτικών μυστικών υπηρεσιών, Μάριο Παρέντε. Κανείς στην αμερικανική πρεσβεία δεν γνώριζε τον λόγο της επίσκεψής τους. Σύμφωνα με τα ιταλικά Μέσα, οι δύο Αμερικανοί ζήτησαν επίσης να ακούσουν μία ηχογραφημένη ένορκη κατάθεση του καθηγητή, με την οποία ζητούσε προστασία.

Οπως σημειώνει η ισπανική El Pais, η μυστικοπάθεια που την περιέβαλλε, ο ιεραρχικός βαθμός των συμμετεχόντων και το αίτημα που φέρεται να διατυπώθηκε καθιστούν αυτή την επίσκεψη στη Ρώμη, εν μέσω κυβερνητικής κρίσης, ιδιαίτερα παράξενη. Οι απόρρητες πληροφορίες που ενδεχομένως να κοινοποιήθηκαν, καταγγέλλουν τώρα τμήματα της ιταλικής κυβέρνησης, μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν στις ΗΠΑ για εσωτερικούς πολιτικούς σκοπούς. Κάτι πάντως πρέπει να πήγε καλά στην πρώτη συνάντηση διότι, σύμφωνα με τους New York Times, η ίδια αντιπροσωπεία επέστρεψε στις 27 Σεπτεμβρίου, για μία νέα μυστική αποστολή.

O σκοτεινός ρόλος του Μιφσούντ σε όλη αυτή την ιστορία άρχισε να διαμορφώνεται τον Μάρτιο του 2016. Τότε τον συνάντησε στο Link ο Παπαδόπουλος: είναι παντρεμένος με μία Ιταλίδα που είχε συνεργαστεί με τον καθηγητή. Λίγες ημέρες αργότερα, ο Μιφσούντ ταξίδεψε στη Μόσχα. Και άμα τη επιστροφή του, τον Απρίλιο, οι δυο τους συναντήθηκαν εκ νέου στο Λονδίνο. Σύμφωνα με την έκθεση Μιούλερ, ο καθηγητής είπε τότε στον Παπαδόπουλο ότι το Κρεμλίνο μπορούσε να δώσει ένα χέρι βοήθειας στην προεκλογική εκστρατεία του Τραμπ, «πετώντας ανώνυμα πληροφορίες που θα μπορούσαν να βλάψουν τη Χίλαρι Κλίντον». Δύο εβδομάδες αργότερα, έπειτα από αρκετά ποτά σε κάποιο μπαρ στο Λονδίνο, ο Παπαδόπουλος είπε περισσότερα από ό,τι έπρεπε σε έναν ανώτερο αυστραλό διπλωμάτη. Πόσα ακριβώς; Αγνωστο. Οταν άρχισαν πάντως να διαρρέουν τα e-mail, ένα κρίσιμο προειδοποιητικό τηλεφώνημα έφτασε από την Καμπέρα στο Λάνγκλεϊ της Βιρτζίνια, την έδρα της CIA.

Ο Παπαδόπουλος, η παγίδα και η συνωμοσία του «βαθέος κράτους»

Ο Μιφσούντ, που σύμφωνα με κάποιες πληροφορίες θα μπορούσε να βρίσκεται σήμερα στα χέρια των ιταλικών μυστικών υπηρεσιών, έχει ανεκτίμητη αξία για όλα τα εμπλεκόμενα μέρη. Τελευταίος τον είδε ο δικηγόρος του Στίβεν Ρο – ακόμα ένας άνθρωπος σχετιζόμενος με το Κρεμλίνο. Πρόσφατα διαβεβαίωσε τους Times πως «είναι πράκτορας δυτικών υπηρεσιών και δεν έδρασε εξ ονόματος της Ρωσίας», προσθέτοντας ότι δεν γνωρίζει πού βρίσκεται αλλά φοβάται για τη ζωή του. Το περιβάλλον του Τραμπ πιστεύει πως η μαρτυρία του καθηγητή θα έδειχνε ότι ο Παπαδόπουλος έπεσε σε παγίδα με στόχο τον τότε υποψήφιο πρόεδρο. Είναι η θεωρία συνωμοσίας του «βαθέος κράτους» που πολεμάει τον Τραμπ.

Ο ίδιος ο Παπαδόπουλος, πάλι, ανέλαβε να διασπείρει με συνέντευξή του στη La Verita τη θεωρία ότι ο Ματέο Ρέντσι, πρωθυπουργός της Ιταλίας κατά την αμερικανική προεκλογική εκστρατεία του 2016, και ο τότε πρόεδρος των ΗΠΑ Μπαράκ Ομπάμα συνωμότησαν προκειμένου να του στήσουν την παγίδα, με τη βοήθεια των ιταλικών μυστικών υπηρεσιών. Ο Ρέντσι έχει αρνηθεί, προφανώς, τα πάντα και έχει προαναγγείλει αγωγές. Η καταιγίδα που έχει ξεσπάσει στην Ιταλία, ωστόσο, είναι απρόβλεπτη και απειλεί και τον Τζουζέπε Κόντε. Ενέκρινε ο νυν πρωθυπουργός της χώρας μία παράνομη συνεργασία των ιταλικών μυστικών υπηρεσιών με την κυβέρνηση Τραμπ, λίγο πριν λάβει τη στήριξη των ΗΠΑ ώστε να κλείσει το κεφάλαιο της κυβερνητικής κρίσης και να ξεφορτωθεί τον Ματέο Σαλβίνι; Εν μέσω φημών περί πολέμου ανάμεσα στις ιταλικές υπηρεσίες πληροφοριών, ο Κόντε κατέθεσε την Τετάρτη κεκλεισμένων των θυρών στην επιτροπή εθνικής ασφάλειας του ιταλικού κοινοβουλίου.  Οι συναντήσεις του Αυγούστου και του Σεπτεμβρίου, διαβεβαίωσε κατόπιν τους δημοσιογράφους, ήταν «απόλυτα νόμιμες, ορθές, και δεν έβλαψαν ούτε στο ελάχιστο τα εθνικά μας συμφέροντα» – απλώς επιβεβαίωσαν ότι οι ιταλικές υπηρεσίες πληροφοριών δεν είχαν πληροφορίες που να ενδιέφεραν την Ουάσιγκτον. Το κλειδί αυτού του διεθνούς ιερογλυφικού δύσκολα θα βρεθεί στη Ρώμη.