Σε απόσταση αναπνοής Τούρκοι και Σύροι στο Μανμπίτζ

Οι μάχες του τουρκικού στρατού με τους κούρδους μαχητές συνεχίζονται στη Βόρεια Συρία και από χθες φαίνεται να ξεκίνησε και η πολιορκία από τα τουρκικά στρατεύματα της πόλης Μανμπίτζ την οποία ελέγχουν οι Κούρδοι και στην οποία σύμφωνα με πληροφορίες έχουν ήδη φθάσει δυνάμεις της συριακής κυβέρνησης. Ο κίνδυνος σύγκρουσης μεταξύ Τουρκίας και Συρίας – δύο συμμάχων της Ρωσίας – είναι ορατός, παρά τις αντίθετες διπλωματικές διαβεβαιώσεις. Ο αριθμός των θυμάτων αυξάνεται, οι άμαχοι εξακολουθούν να φεύγουν κατά χιλιάδες από τις πόλεις που βρίσκονται κοντά στην περιοχή των συγκρούσεων και το διπλωματικό παιχνίδι βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη. Ο ρόλος της Ρωσίας ενισχύεται σημαντικά σε όλη την περιοχή, η επιρροή των ΗΠΑ περιορίζεται καθώς πλέον θεωρείται αναξιόπιστος σύμμαχος, η Ευρώπη ψελλίζει μερικές καταγγελίες χωρίς πρακτικό νόημα και ο Ταγίπ Ερντογάν συνεχίζει την επεκτατική του πολιτική.

Χθες, μιλώντας στην 7η Σύνοδο Κορυφής του Τουρκικού Συμβουλίου στο Αζερμπαϊτζάν, ο Ερντογάν ανέφερε ότι η εισβολή στη Συρία είναι το ίδιο ζωτικής σημασίας όσο και η εισβολή στην Κύπρο το 1974 και δήλωσε εμφαντικά πως όπου υψώνεται η τουρκική σημαία δεν κατεβαίνει ποτέ μετά. Τόνισε πως τα στρατεύματά του δεν θα υποχωρήσουν «ό,τι κι αν λέει ο οποιοσδήποτε. Είμαστε αποφασισμένοι να συνεχίσουμε την επιχείρηση μέχρι τέλους, χωρίς να δίνουμε προσοχή σε απειλές. Θα ολοκληρώσουμε οπωσδήποτε τη δουλειά που ξεκινήσαμε. Η μάχη μας θα συνεχιστεί έως την επίτευξη της τελικής νίκης». Μάλιστα καταφέρθηκε εναντίον της Ευρωπαϊκής Ενωσης και του Αραβικού Συνδέσμου για την κριτική που ασκούν εις βάρος της στρατιωτικής επιχείρησης της Αγκυρας.

Από την άλλη πλευρά, οι δυνάμεις του συριακού στρατού δεν έχασαν καθόλου χρόνο για να εκμεταλλευθούν την ξαφνική αμερικανική αποχώρηση από τη Συρία και χθες εισχώρησαν βαθιά στην περιοχή που ήλεγχαν οι Κούρδοι, νοτίως των τουρκικών συνόρων, σε λιγότερο από 24 ώρες αφότου η Ουάσιγκτον ανακοίνωσε πως αποσύρει και τους 1.000 αμερικανούς στρατιώτες και διπλωμάτες που βρίσκονταν εκεί και συντόνιζαν τις επιχειρήσεις των, μέχρι πριν από λίγες ημέρες, συμμάχων της, δηλαδή τις Συριακές Δημοκρατικές Δυνάμεις επικεφαλής των οποίων βρίσκονται οι κούρδοι μαχητές.

Μετά την «πισώπλατη μαχαιριά» της Ουάσιγκτον, όπως την αποκάλεσαν, οι κουρδικές δυνάμεις δεν είχαν άλλη επιλογή από το στραφούν στον μέχρι τώρα αντίπαλό τους, δηλαδή την κυβέρνηση του Μπασάρ αλ Ασαντ στη Δαμασκό, για να αντιμετωπίσουν την επίθεση της Τουρκίας που ξεκίνησε την περασμένη εβδομάδα, αφότου ο Τραμπ έδωσε το πράσινο φως στον Ταγίπ Ερντογάν. Η απόφαση του Λευκού Οίκου να εγκαταλείψει την πολιτική που ακολουθούσαν οι ΗΠΑ τα τελευταία πέντε χρόνια δίνει το ελεύθερο στον Ερντογάν και, κυρίως, στον ρώσο πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν να διαμορφώσουν το τοπίο στον πιο αιματηρό συνεχιζόμενο πόλεμο της εποχής μας.

Ιδιαίτερα η ανάπτυξη του συριακού στρατού στις περιοχές που ήλεγχαν οι Κούρδοι αποτελεί νίκη για τον σύρο πρόεδρο Μπασάρ αλ Ασαντ και τον πιο ισχυρό σύμμαχό του, τη Μόσχα, καθώς πλέον εισήλθαν στο μεγαλύτερο εναπομείναν κομμάτι της χώρας, το οποίο μέχρι τώρα δεν ήλεγχαν. Βέβαια, θα βρεθούν αντιμέτωποι με τις τουρκικές ένοπλες δυνάμεις σε μια νέα γραμμή μετώπου μήκους πολλών χιλιομέτρων. Υπάρχει περίπτωση να δούμε συγκρούσεις μεταξύ τουρκικών και, υποστηριζόμενων από τη Ρωσία, συριακών δυνάμεων; Τόσο η Μόσχα όσο και η Αγκυρα προβλέπουν πως κάτι τέτοιο θα αποφευχθεί. «Υπάρχουν πολλές φήμες αυτή τη στιγμή» απάντησε στη σχετική ερώτηση ο πρόεδρος Ερντογάν. «Ωστόσο φαίνεται πως δεν θα έχουμε τέτοια θέματα, χάρη στις συνεννοήσεις που έχουμε μέσω των πρεσβειών αλλά και τη θετική προσέγγιση της Ρωσίας στο Κομπάνι». Το Κομπάνι, που βρίσκεται κοντά στα τουρκικά σύνορα, είναι μια από τις πρώτες πόλεις που ελέγχουν οι Κούρδοι στις οποίες, σύμφωνα με πληροφορίες, αναπτύσσονται συριακά κυβερνητικά στρατεύματα.

«Πρόκειται για ένα σενάριο που δεν θέλουμε καν να το σκεφθούμε» σχολίασε ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου Ντμίτρι Πεσκόφ, ενώ και ο Γιούρι Ουσακόφ, σύμβουλος του ρώσου προέδρου, ήταν ασαφής και άφησε πολλά ενδεχόμενα ανοιχτά. Ανέφερε ότι η τουρκική επιχείρηση στη Συρία δεν ανταποκρίνεται πλήρως στην αρχή της διατήρησης της εδαφικής ακεραιότητας αυτής της χώρας και όταν ρωτήθηκε τι θα κάνει η Μόσχα σε αυτή την κατάσταση απάντησε: «Κάτι θα κάνουμε, θα δούμε», αποφεύγοντας να σχολιάσει την είδηση ότι πραγματοποιήθηκαν συνομιλίες μεταξύ εκπροσώπων της Τουρκίας και της Συρίας στη ρωσική στρατιωτική βάση Χμεϊμίμ.

Η Ρωσία φαίνεται να έχει επιτύχει τον στόχο της που είναι να αποτελέσει τη δύναμη που επηρεάζει όσο καμία άλλη τις εξελίξεις στην ευρύτερη περιοχή, έναν στόχο που ξεκίνησε να υλοποιεί πριν από τέσσερα χρόνια, όταν το Κρεμλίνο έστειλε ρώσους στρατιώτες στο πλευρό του καθεστώτος της Δαμασκού. Σε αυτόν τον ρόλο ο ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν επισκέφθηκε τη Σαουδική Αραβία, για πρώτη φορά εδώ και 10 χρόνια, εκμεταλλευόμενος αυξανόμενη ρωσική στρατιωτική δύναμη στη Συρία, τους στενούς δεσμούς με τους περιφερειακούς αντιπάλους του Ριάντ και την ενεργειακή συνεργασία. Η Μόσχα μπορεί να στηρίζει τη Δαμασκό, όμως η Σαουδική Αραβία υποστήριζε τους σύρους αντικαθεστωτικούς αντάρτες. Πλέον η Ρωσία έχει ενισχύσει τους δεσμούς της με το σουνιτικό βασίλειο παρότι διατηρεί στενές σχέσεις με τον μεγάλο αντίπαλό του, το σιιτικό Ιράν. Ο Πούτιν συναντήθηκε με τον βασιλιά Σαλμάν χθες στο Ριάντ και, όπως ανακοινώθηκε, σκοπεύουν να ενισχύσουν περαιτέρω τις σχέσεις των δύο χωρών: η Ρωσία θα συνεργαστεί πιο στενά με τον OPEC, σε ένα σχήμα που θα ονομαστεί OPEC+, ενώ οι Σαουδάραβες (που αποτελούν παγκοσμίως τους μεγαλύτερους αγοραστές αμερικανικών οπλικών συστημάτων) αναμένεται να προχωρήσουν στην αγορά και ρωσικών πυραυλικών συστημάτων S-400.

Και η Ευρώπη πού βρίσκεται μέσα σε όλα αυτά; Απείλησε επανειλημμένα ότι θα επιβάλει κυρώσεις στην Τουρκία για την επιχείρησή της στη Βόρεια Συρία, όμως τελικά χθες οι χώρες-μέλη στο Συμβούλιο Εξωτερικών Υποθέσεων της ΕΕ αποφάσισαν να μην επιβάλουν εμπάργκο αλλά να εξετάσουν την πιθανότητα περιορισμών στις πωλήσεις όπλων προς την Αγκυρα – κάτι ασήμαντο εάν αναλογιστούμε ότι πρόκειται για ένα ποσό μόλις 45 εκατ. ευρώ σε σύνολο άνω των 150 δισ. ευρώ που είναι το εμπόριο Τουρκίας – ΕΕ. Η Ευρωπαϊκή Ενωση, δέσμια της Τουρκίας στο Μεταναστευτικό, περιορίστηκε να βγάλει άλλη μια καταδικαστική ανακοίνωση για την Αγκυρα.

Κυρώσεις Τραμπ στην Τουρκία

Ο πρόεδρος Τραμπ ανακοίνωσε αργά χθες το βράδυ ότι πρόκειται να δώσει εντολή για επιβολή κυρώσεων εις βάρος νυν και πρώην αξιωματούχων της Τουρκίας και πρόσθεσε ότι θα αυξήσει τους δασμούς στα τουρκικά προϊόντα στο 50%.