Το φάντασμα του Ορμπαν

Γιατί αναφερόμενος στο μεταναστευτικό και στο προσφυγικό ζήτημα, ο Αλέξης Τσίπρας αποκάλεσε Ορμπαν τον Κυριάκο Μητσοτάκη; Επειδή, ως συνήθως, ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης βολεύεται να σχηματοποιεί τα προβλήματα με ετικέτες που πρωτίστως να μπορεί να τις καταλάβει ο ίδιος – κάπως έτσι, στην ουσία, άφησε τεράστιες εκκρεμότητες το διάστημα της πρωθυπουργίας του.

Αυτά που διαδίδονται, πάντως, ότι η προσπάθεια της κυβέρνησης να ξαναδεί το θέμα της παροχής ασύλου σε όσους το ζητούν από το ελληνικό κράτος, και ιδίως ο διαχωρισμός παράνομων μεταναστών από τους πρόσφυγες αποτελεί ένδειξη ακροδεξιάς σκλήρυνσης της κυβερνητικής πολιτικής, είναι τρομακτικές εξαπλουστεύσεις από, ουσιαστικά, ασχέτους. Από τουρίστες του προοδευτισμού κι από λαϊκιστές. Προφανώς και υπάρχει τεράστια διαφορά ανάμεσα σε πρόσφυγες και οικονομικούς κυρίως μετανάστες. Η ζωή και η σωματική ακεραιότητα των πρώτων κινδυνεύει, αν επιστρέψουν στις εστίες τους. Ενα πολιτικό καθεστώς ή ένας πόλεμος τους κάνει εξαιρετικά ευάλωτους στον τόπο τους – κι είναι εύλογο ότι πουθενά στην Ευρώπη δεν μπορούν αυτοί οι άνθρωποι να μην τύχουν προστασίας. Επίσης, είναι εύλογο η μετεγκατάστασή τους να έχει προοπτική μεγάλης διάρκειας, επειδή δεν είναι γνωστό πότε θα αλλάξουν οι συνθήκες που θα τους επιτρέψουν να επιστρέψουν. Τέτοιοι πρόσφυγες ήταν οι οκτώ τούρκοι στρατιωτικοί, τους οποίους έλεγε ο Ερντογάν ότι ο Τσίπρας είχε υποσχεθεί να τους στείλει πίσω στην Τουρκία – και για να τους δοθεί άσυλο χρειάστηκε η κινητοποίηση δραστήριων πολιτών και, ασφαλώς, η ετυμηγορία της δικαιοσύνης.

Ακούω διάφορους παλαιούς εν προοδευτισμώ φίλους που λένε ότι δεν είναι συστατικό στοιχείο της νεωτερικότητας ο διαχωρισμός των μεταναστών, κι ότι θα έπρεπε να τους υποδεχτούμε όλους. Η απάντηση είναι απλή, την έχει δώσει ο γάλλος πρόεδρος Εμμανουέλ Μακρόν: επειδή αν θέλουμε να τους υποδεχτούμε όλους δεν μπορούμε να τους υποδεχτούμε καλά – και όταν είναι πολλοί και τόσο διαφορετικοί από μας εκείνοι που έρχονται, κατάληξη είναι η Μόρια (οι Μόριες) και η δημόσια δοκιμασία του ανθρώπινου προσώπου μας.

Δεν έχουμε ούτε τις υποδομές ούτε τα χρήματα ούτε την ευρωπαϊκή και τη διεθνή υποστήριξη να κάνουμε διαφορετικά. Ούτε καν την κουλτούρα της ανοχής – αν υποτεθεί ότι οι άλλοι έχουν στόχο να ενταχθούν στα πολιτισμικά συστατικά του νέου τόπου τους. Η κοινωνική αντίδραση στο πρόβλημα είναι πάντα ακροδεξιά. Ο Ορμπαν δεν είναι μόνο ένα φάντασμα στη φρασεολογία του Τσίπρα.