Ο τελευταίος {LF}των σουρεαλιστών

Ποιητής, διανοούμενος, φιλομαθής και πρόθυμος συνομιλητής. Πέρα από την προσφορά του στα ελληνικά γράμματα, ο Νάνος Βαλαωρίτης, που έφυγε από τη ζωή σε ηλικία 98 ετών την περασμένη Παρασκευή, υπήρξε ένας υπέροχος σοφός, ο οποίος στο διαμέρισμά του στην Πατριάρχου Ιωακείμ δεχόταν τις επισκέψεις φίλων και ερευνητών από όλον τον κόσμο. Πάντα με μια βαθιά γνώση για τις πηγές των αρχαίων λέξεων και νοημάτων και με ενδιαφέρον για την ελληνικότητα που την προσδιόριζε στις συνεντεύξεις του ως συνείδηση ταυτότητας.

Ο Nάνος Βαλαωρίτης γεννήθηκε το 1921 στη Λωζάννη της Ελβετίας. Σπούδασε κλασική φιλολογία και νομική στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, αγγλική λογοτεχνία στο Πανεπιστήμιο του Λονδίνου, ενώ παρακολούθησε μαθήματα μυκηναϊκής γραμματικής στην École des Hautes Études της Σορβόννης. Την περίοδο 1944-1953 μετέφρασε και παρουσίασε μοντερνιστές έλληνες ποιητές της δεκαετίας του 1930, στο Λονδίνο. Το 1946 αρθρογραφεί και μεταφράζει για τα περιοδικά Horizon και New Writing. Το 1948 εκδίδει και μεταφράζει τον «Βασιλιά της Ασίνης», την ποιητική συλλογή του Γιώργου Σεφέρη, με τους Μπέρναρντ Σπένσερ και Λόρενς Ντάρελ, με εισαγωγή του Ρεξ Γουόρεν. «Από 16 ετών ήμασταν από άλλη μπάντα, από την “άλλη μεριά”. Εμείς αισθανόμασταν συγγενείς με τους νεωτεριστές, όχι με τους Παλαμιστές της Νέας Εστίας του Πέτρου Χάρη και του Ι.Μ. Παναγιωτόπουλου. Αυτά θέλαμε να τα αφήσουμε πίσω μας. Το 1939 μας συνέστησαν να πάμε στον Κάτω Λουμίδη στη Σταδίου, δίπλα στην Πλατεία Κλαυθμώνος και εκεί συναντήσαμε τον Καραντώνη, ο οποίος μας σύστησε στον Κατσίμπαλη, τον Σεφέρη, τον Ελύτη και στον Γκάτσο. Ηταν όλοι μαζί εκεί. Εμείς ήμασταν οι πρώτοι νέοι που ήρθαμε σε επαφή με τα Νέα Γράμματα» αναφέρει ο Νάνος Βαλαωρίτης σε συνέντευξή του στο περιοδικό Status το 2011.

ΠΑΡΙΣΙ, ΣΑΝ ΦΡΑΝΣΙΣΚΟ. Το 1948 γνωρίζει τους Τ.Σ. Ελιοτ, Στίβεν Σπένσερ, Ο.Χ. Οντεν, Ντίλαν Τόμας και εργάζεται για τον Λούις Μακ Νις στο BBC. Το 1954 μετακομίζει στο Παρίσι, όπου γνωρίζει τον Αντρέ Μπρετόν συμμετέχοντας στις δραστηριότητες και τις συναντήσεις της σουρεαλιστικής του ομάδας έως το 1960, όταν επιστρέφει στην Ελλάδα και διευθύνει το περιοδικό «Πάλι». Από το 1968 έως το 1993 διδάσκει στο Πανεπιστήμιο του Σαν Φρανσίσκο συγκριτική λογοτεχνία και γραφή, με μια μικρή διακοπή, τα χρόνια 1976-78, που επιστρέφει στο Παρίσι και στην Αθήνα, όπου εκδίδει και διευθύνει μαζί με τον Ανδρέα Παγουλάτο το περιοδικό Συντέλεια. Μεταξύ άλλων συλλογών έχει γράψει τα «Τιμωρία των μάγων», «Κεντρική Στοά», «Εστίες μικροβίων», καθώς και πεζά («Ο προδότης του γραπτού λόγου», «Ο ομιλών πίθηκος»), κριτικά δοκίμια για τον Ανδρέα Εμπειρίκο (1989) και το «Για μια θεωρία της γραφής» (1990).