Η σωτηρία του βλέμματος

Ο Σκοτ Σούμαν, ο πρωτοπόρος ανάμεσα στους bloggers – γνωστός ως Sartorialist -, αφού έκανε τον κύκλο του φωτογραφίζοντας από το 2005 τη μόδα των δρόμων της Δύσης αναζήτησε στην Ινδία να καθαρίσει το βλέμμα του και να επιστρέψει στους ανθρώπους της καθημερινότητας. Η μεγάλη του παραγωγή από εικόνες της Ινδίας συγκεντρώθηκαν σε έναν τόμο (κυκλοφορεί τον Οκτώβριο από τον Taschen) στον οποίο έδωσε τον τίτλο «The Fabric of India» (Το ύφασμα της Ινδίας). Και μέσα από τις επιλογές των πρωταγωνιστών του οι οποίοι δέχτηκαν να σταθούν και να ποζάρουν για τον φακό του ο Sartorialist προσπαθεί να ξεπεράσει τα όρια που επέβαλλε η πολυτέλεια στη νεοϋορκέζικη Πέμπτη Λεωφόρο, στην παρισινή Avenue Montaigne, στη μιλανέζικη Via Monte Napoleone, στη Σιμπούγια του Τόκιο.

Οταν ξεκινούσε τον Σεπτέμβριο του 2005 να φωτογραφίζει ανθρώπους στον δρόμο και με ένα σύντομο σχόλιο να φτιάχνει το blog του, ο Sartorialist ήταν ένας άνθρωπος των πωλήσεων και του μάρκετινγκ ο οποίος απλά έκανε το κέφι του χρησιμοποιώντας τις τεχνικές γνώσεις του γύρω από τη μόδα. Κι έτσι είχε μάθει μερικά βασικά πράγματα για το στυλ. Ο Sartorialist ενδιαφερόταν να συλλάβει την άψογη εμφάνιση. Αρχικά των ανδρών και στη συνέχεια και των γυναικών. Ηταν η εποχή πριν η μόδα γιγαντωθεί σε φαινόμενο παγκόσμιας κατανάλωσης. Τότε έγινε ένας παρατηρητής – σχολιαστής – φωτογράφος της μόδας των δρόμων. Δεν εστίαζε στις φυλές, το επιτηδευμένα περίεργο και αισθητικά αλλόκοτο. Ούτε όμως υπηρετούσε μάρκες, λογότυπα και άλλα σύμβολα της πολυτέλειας. Ο Sartorialist έδειχνε ότι τον προσελκύει οτιδήποτε αυθεντικό. Οπως η χαλαρή κομψότητα ενός νεαρού Ιρλανδού που φοράει το μπλε σκούρο κοστούμι του με λευκά δετά παπούτσια και λευκό πουκάμισο χωρίς γραβάτα. Μια εικόνα τετριμμένη σήμερα χάρη στον φακό του Σκοτ Σούμαν ο οποίος την κατέγραψε πρώτος πριν από τη δεκαετία της κρίσης.

«Η μόνη μου στρατηγική όταν ξεκίνησα το blog μου ήταν να προσπαθώ να φωτογραφίζω με τον τρόπο που οι σχεδιαστές κυνηγάνε την έμπνευση. Σπάνια βλέπουν ένα σύνολο για να το κρίνουν θετικά ή αρνητικά. Βλέπουν εικόνες και αναζητούν τις αδιόρατες ιδέες του χρώματος, των αναλογιών, των σχεδίων σε ένα ύφασμα ή το ανακάτεμα διαφορετικών ειδών».

ΚΑΤΑΙΓΙΔΑ ΑΙΣΘΗΣΕΩΝ. Ομως αυτή η πρωτότυπη σκέψη ξεχείλωσε, βρήκε αντιγραφείς και κατέληξε σε εργαλείο του μάρκετινγκ με ανέμπνευστες επαναλαμβανόμενες συνταγές διαφημίσεων. Και πριν από δέκα χρόνια ο Σούμαν ετοίμασε αποσκευές για την Ινδία για να χαθεί σε μία καταιγίδα των αισθήσεων. Σε αυτήν την αχανή χώρα που ακόμη αντιστέκεται στην ομοιομορφία του διεθνούς street style.

Για έναν φωτογράφο από τη Δύση παραμονεύει ο κίνδυνος της ρομαντικής εξιδανίκευσης. Ο Sartorialist στο νέο του βιβλίο με εικόνες από μικρές και μεγάλες πόλεις του Βορρά και του Νότου συγκεντρώθηκε στον στόχο του. Να βρει την αύρα του στυλ σε στιγμές του βίου ανθρώπων που ο κόσμος τους δεν είναι μόνο συσσώρευση εμπορευμάτων και καταναλωτική συμπεριφορά. Και το αποτύπωσε λαμβάνοντας ίση απόσταση από τον ενθουσιασμό της πολυχρωμίας και την αταραξία του κοινότοπου, την κινηματογραφική αφηγηματικότητα της στημένης εικόνας και το ρεαλιστικό στιγμιότυπο.