Βεδουίνοι στην Αθήνα, Αιγαίο στο Κατάρ

Το «τσίκι-τσίκι» του Αλέξη Ακριθάκη συναντά τον μοναδικό έλληνα αρχιτέκτονα που έζησε στη Βαϊμάρη στα χρόνια του Μπάουχαουζ, Ιωάννη Δεσποτόπουλο. Ο Κριστιάν Ζερβός – ο άνθρωπος που επηρέασε καθοριστικά τη διαμόρφωση του πολιτιστικού κλίματος στο Παρίσι του Μεσοπολέμου και συνέβαλε στη διάδοση της αρχαιοελληνικής τέχνης – «ατενίζει» το τοπίο της Σαντορίνης, όπως αποτυπώθηκε σε 84 πίνακες σπουδαίων ελλήνων δημιουργών. Η έρημος του Κατάρ «μετακομίζει» σε μια σκηνή βεδουίνων στην καρδιά της Αθήνας και το Αιγαίο Πέλαγος βρίσκει καταφύγιο σε έναν ανεμόμυλο στην Ντόχα, την ώρα που εκείνοι που έχασαν τα σπίτια τους στη φονική πυρκαγιά στο Μάτι ποζάρουν μπροστά στον φωτογραφικό φακό συντροφιά με τα σπαράγματα των αγαπημένων τους αντικειμένων.

Ενας κόσμος πολυσυλλεκτικός, σπονδυλωτός και αναμφισβήτητα ενδιαφέρων. Ενα σύμπαν που αποτελείται από 13 εκθέσεις-«πλανήτες» με το δραστήριο Μουσείο Μπενάκη να κατέχει τον ρόλο του ήλιου θα αρχίσει να αναδύεται από τον Σεπτέμβριο και θα αποκαλύψει όλες του τις πτυχές έως και τον Δεκέμβριο.

Αναγνωρίσιμη με την πρώτη ματιά και γνωστή ως τσίκι τσίκι σε όλους. Λίγοι όμως γνωρίζουν ότι νονός της ιδιαίτερης τεχνικής του Αλέξη Ακριθάκη ήταν ο συγγραφέας Κώστας Ταχτσής. Και δεν είναι το μόνο που θα ανακαλύψουν στην πρώτη οργανωμένη παρουσίαση της ομότιτλης σειράς έργων του καλλιτέχνη που θα παρουσιαστούν μαζί με ιδιαίτερης σημασίας για την εξέλιξή του δημιουργίες του με αφορμή 80 χρόνια από τη γέννησή του και 25 από τον θάνατό του (κεντρικό κτίριο 25/9-17/11).

Το Ωδείο Αθηνών θα βρεθεί στο επίκεντρο της έκθεσης που εστιάζει στη σχέση του Ιωάννη Δεσποτόπουλου με το Μπάουχαουζ και το οποίο θα αποτελέσει αφορμή ώστε να γνωρίσουν οι επισκέπτες τη διαδρομή του αρχιτέκτονα, να πληροφορηθούν άγνωστα στοιχεία για την πρόταση που δεν υλοποιήθηκε για το Πνευματικό Κέντρο Αθηνών και να εντοπίσουν την κοινωνική διάσταση του έργου του (Ωδείο Αθηνών 10/10-7/12).

Η φωτογραφία έχει την τιμητική της στο φθινοπωρινό πρόγραμμα του μουσείου. Ο Βασίλης Βρεττός επιχειρεί ένα φωτογραφικό οδοιπορικό στο Μάτι και στον Νέο Βουτζά όπου απαθανατίζει ισοπεδωμένους τοίχους, νεκρά δέντρα, λιωμένες λαμαρίνες αυτοκινήτων, αλλά και κατοίκους έχοντας ανά χείρας ό,τι απέμεινε από αντικείμενα που αγάπησαν μετά την πυρκαγιά της 23ης Ιουλίου 2018 (κτίριο Πειραιώς 11/10-8/12). Οι παγετώνες του Βόρειου Παγωμένου Ωκεανού είναι οι πρωταγωνιστές της φωτογραφικής δουλειάς του Φωκίωνα Ζησιάδη (κτίριο Πειραιώς 17/10-17/11), οι Αθηναίοι έχουν τον πρώτο λόγο στην έκθεση που θα εγκαινιαστεί στις 27 Νοεμβρίου (κτίριο Πειραιώς έως 5 Ιανουαρίου), ενώ στη θρυλική Καζαμπλάνκα θα επιχειρήσει να μας ταξιδέψει μέσα από τα καρέ της η Μελίτα Ευαγγελάτου (Μουσείο Ισλαμικής Τέχνης 14/11-1/3/2020), παίρνοντας τη σκυτάλη από τον Νικόλαο Γλίξμπουργκ ο οποίος στο ίδιο μουσείο μέσα σε μια σκηνή βεδουίνων θα παρουσιάσει φωτογραφίες από την έρημο του Κατάρ την ώρα που στην Ντόχα και σε έναν παραδοσιακό αιγαιοπελαγίτικο ανεμόμυλο θα αναδεικνύεται η ρευστότητα της ελληνικής θάλασσας (9/10-19/1/2020).

Κυρίαρχο ρόλο θα έχει και η ζωγραφική, καθώς ο Τάσος Μαντζαβίνος επιστρέφει στους χώρους του Μουσείου (Πινακοθήκη Γκίκα 7/11-4/1/2020) και δίπλα στα έργα του Κόντογλου και του Σπαθάρη αποκαλύπτει τον Δράκο όπως τον αντιλαμβάνεται ο ίδιος σε μια παρουσίαση-αφιέρωμα στη μνήμη του Αγγελου Δεληβορριά. Πειρατές και εύζωνες, στρατιώτες και καουμπόηδες είναι οι ήρωες στα 50 ζωγραφικά και χαρακτικά έργα του Μανώλη Χάρου που συνθέτουν την έκθεσή του «Το νησί των θησαυρών» (κεντρικό κτίριο 4/12-26/1/2020), ενώ τα τοπία της Σαντορίνης αναδεικνύονται μέσα από 84 έργα ελλήνων εικαστικών που ανήκουν στη συλλογή Δημήτρη Τσίτουρα και καλύπτουν σχεδόν το σύνολο του 20ού αιώνα (κτίριο Πειραιώς 3/10-3/11). Ενας διάλογος ανάμεσα στη ζωγραφική και την ταπισερί από το 1960 ως σήμερα θα αναπτυχθεί μέσα από την έκθεση «Υφάνσεις» (κτίριο Πειραιώς 22/11-16/2/2020). Το αποτέλεσμα ενός άλλου διαλόγου – ανάμεσα στη σύγχρονη τέχνη και αντικείμενα καθημερινής χρήσης από τις συλλογές του Μουσείου Μπενάκη – αποτυπώνεται στα ζωγραφικά έργα του Γιάννη Βαρελά που θα παρουσιαστούν στην έκθεση του Anima I (κτίριο Πειραιώς 12/9-17/11).

Ο Κριστιάν Ζερβός
Από τις σπουδαίες στιγμές της φετινής σεζόν αναμένεται να είναι η έκθεση – μονογραφία για τον ιστορικό τέχνης, εκδότη και συλλέκτη Κριστιάν Ζερβό εστιάζοντας τόσο στις εκθέσεις και τις εκδόσεις που διοργάνωσε όσο και στα εμβληματικά έργα της προσωπικής του συλλογής (κτίριο Πειραιώς 12/12 -1/3/2020).