To «ζεστό» πολιτικό φθινόπωρο της Ανγκελας Μέρκελ

Η Ανγκελα Μέρκελ ξεκίνησε τις θερινές της διακοπές. Χρειάζεται τη δεκαπενθήμερη ξεκούραση, ίσως βοηθήσει να μην επαναληφθούν τα απανωτά επεισόδια τρέμουλου σε επίσημες, δημόσιες εμφανίσεις. Αλλά τις χρειάζεται επίσης, γιατί με την επιστροφή της στην καγκελαρία από τα μέσα Αυγούστου την περιμένει ένα «ζεστό» πολιτικά φθινόπωρο στο εσωτερικό μέτωπο αλλά και τις διεθνείς προκλήσεις.

Στο εξωτερικό μέτωπο, ο Ντόναλντ Τραμπ ανεβάζει την πίεση στη Γερμανία να συμμετάσχει στις αμερικανικές επιχειρήσεις κατά του Ιράν, ακολουθώντας μία γραμμή στην οποία είναι μετωπικά αντίθετη η γερμανική κυβέρνηση. Ο κίνδυνος να συρθεί η Γερμανία στο πλευρό των ΗΠΑ σε έναν πόλεμο με το Ιράν είναι υπαρκτός. Για αυτό και τα δύο κυβερνητικά κόμματα, Χριστιανοδημοκράτες και Σοσιαλδημοκράτες, αποκλείουν κάθε θετική ανταπόκριση στο αίτημα της Ουάσιγκτον. Η Μέρκελ θα κληθεί να πει ένα νέο «όχι» στον Τραμπ, όπως είχε πει και ο προκάτοχός της, καγκελάριος Γκέρχαρντ Σρέντερ, μαζί με τον τότε γάλλο πρόεδρο Ζακ Σιράκ το 2003 στον πόλεμο του Τζορτζ Μπους στο Ιράκ.

Στο εσωτερικό μέτωπο, μετά την αποχώρηση από την ηγεσία του κόμματός της, η καγκελάριος πρέπει να ολοκληρώσει τη διαδοχή της και στην καγκελαρία. Ανομολόγητος αλλά προφανής στόχος της Μέρκελ είναι να παραδώσει τη σκυτάλη στην Ανεγκρέτ Κραμπ-Καρενμπάουερ, την οποία συμπεριέλαβε εσχάτως στην κυβέρνηση με το χαρτοφυλάκιο του υπουργείου Αμυνας.

Το μεγαλύτερο πρόβλημα της Μέρκελ όμως είναι οι Σοσιαλδημοκράτες. Το SPD βρίσκεται στην αναζήτηση νέου προέδρου, διαδικασία που θα ολοκληρωθεί μέσα στο φθινόπωρο. Η εκλογή νέου προέδρου θα οδηγήσει σε επανακαθορισμό στρατηγικών επιλογών του SPD και ενισχύει ήδη τις φωνές για αποχώρηση από τον «μισητό» κυβερνητικό συνασπισμό με το κόμμα της Μέρκελ. Αφορμή για διαζύγιο δίνει ο ενδιάμεσος απολογισμός, που έχουν συμφωνήσει τα δύο κόμματα για το ημίχρονο της κυβέρνησης το φθινόπωρο. Η αποτίμηση του κυβερνητικού έργου θα γίνει στο βαρύ κλίμα που θα διαμορφώσουν οι αναμενόμενες ήττες για CDU και SPD σε τρεις περιφερειακές εκλογές στην Ανατολική Γερμανία: την 1η Σεπτεμβρίου σε Σαξονία και Βρανδεμβούργο και στα τέλη Οκτωβρίου στη Θουριγγία.

Ιδιαίτερη σημασία πέραν των συνόρων του κρατιδίου θα έχει η αναμέτρηση στη Σαξονία, όπου η ακροδεξιά Εναλλακτική για τη Γερμανία (AfD 9,7% με την πρώτη εμφάνισή της στις προηγούμενες εκλογές) δεν αποκλείεται να είναι πρώτο κόμμα στη Βουλή της Δρέσδης την επόμενη πενταετία. Οι δημοσκοπήσεις δίνουν σε AfD και CDU ποσοστά 25%-26% και προεξοφλούν ότι ο νικητής θα κριθεί με διαφορά στήθους.

Οι Χριστιανοδημοκράτες (CDU 39,4% το 2014) κυβερνούν στη Σαξονία επί 30 χρόνια μετά την ενοποίηση. Αυτή τη φορά θα βρεθούν προ του διλήμματος της επιλογής ενός εταίρου, του AfD, ή περισσότερων του ενός για να σχηματίσουν κυβέρνηση. Η κεντρική γραμμή του CDU με απόφαση και του τελευταίου συνεδρίου του κόμματος στο Αμβούργο είναι καμία συνεργασία με το AfD, ούτε σε κεντρικό ομοσπονδιακό επίπεδο, ούτε σε επίπεδο περιφερειακών κρατιδίων. Στη Σαξονία, 45 από 60 βουλευτές του CDU τάσσονται κατά της μετεκλογικής συνεργασίας με το AfD. Αλλά δεν είναι η τελευταία λέξη για τους Χριστιανοδημοκράτες της Σαξονίας, εκτιμά ο πολιτειολόγος της Δρέσδης Χανς Φορλέντερ.

«Την επομένη των εκλογών, όταν θα τεθεί το ζήτημα εκλογής πρωθυπουργού, θα κριθεί και ποιος θα συμμαχήσει με ποιον. Καθοριστικό θα είναι πόσο ισχυρό θα βγει το Χριστιανοδημοκρατικό Κόμμα από τις εκλογές και πόσο σταθεροποιημένη θα είναι η θέση του προέδρου της και σημερινού πρωθυπουργού, Μίχαελ Κρέτσμα», λέει ο πολιτικός επιστήμονας. Μετά τις εκλογές θα είναι και η «ώρα της αλήθειας» για το CDU. Ολα αυτά συνθέτουν ένα «θερμό» πολιτικό φθινόπωρο για την Ανγκελα Μέρκελ, όχι μόνον εξαιτίας της κλιματικής αλλαγής. Και σ’ αυτές τις υψηλές θερμοκρασίες θα υποδεχθεί στο Βερολίνο τον νέο πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη με τη δική του ειδική ατζέντα, για την πρώτη επίσκεψη γνωριμίας στην καγκελαρία στα τέλη Αυγούστου.