Η τζαζ των 3 ηπείρων

«Ζούσε σε μια φτηνή πανσιόν στην οδό Μπάροου και κρύωνε (…) Επαιζε για τη φάση και για ελάχιστα χρήματα / εκείνα τα σόλο του με το δανεικό άλτο σαξόφωνο / έδιναν στον καθένα τα θεόπνευστα ρίγη του». Ο αμερικανός ποιητής Τεντ Τζοάνς (1928-2003) υμνεί – σε ένα από τα ποιήματα που έχει γράψει για την τζαζ και συγκαταλέγεται στο βιβλίο «Ποιήματα για την τζαζ» (εκδόσεις Bibliothèque) – τη ζωή και το πάθος για τη μουσική του Bird, κατά κόσμον Τσάρλι Πάρκερ. Λίγες σελίδες πιο κάτω, υπάρχει η αφήγηση του Mark Dotty για τον αυτοκαταστροφικό Chet Baker, ενώ στο ίδιο βιβλίο ο Edward Hirsch περιγράφει το αυτοσχεδιαστικό μεγαλείο του Art Pepper και διεισδύει στην ταραχώδη ζωή του: «Η νύχτα θα εκραγεί μέσα του. / Ο άνεμος θα ξεχυθεί διαπαντός / απ’ τα πνευμόνια του». Οι θυελλώδεις ζωές τους και οι σπουδαίες δημιουργίες των καλλιτεχνών δίνουν έμπνευση και δείχνουν τον τρόπο για όσους θέλουν να περπατήσουν στους δρόμους που άνοιξαν. Οι σημερινοί τζαζίστες από το εγχώριο και διεθνές πεδίο παρουσιάζουν τους πειραματισμούς και το μουσικό τους ιδίωμα στο 19o Athens Technopolis Jazz Festival.

Τζαζ η ελληνική

Στη σκηνή της Τεχνόπολης από τις 27 Μαΐου έως τις 2 Ιουνίου θ’ ανέβουν 21 σχήματα για να παραδώσουν τη δική τους ματιά πάνω στο ιδιαίτερο είδος αλλά και, όπως επισημαίνουν, τον τρόπο που ζουν. Είναι το κυρίαρχο στοιχείο για τη μουσική που επέλεξε να υπηρετήσει ο Γιώργος Παρίσης, ο οποίος ζει κι εργάζεται στο Βερολίνο τα τελευταία επτά χρόνια. «Πρέπει πρώτα ν’ ακούσεις προσεκτικά τη μελωδία που αναπτύσσεται και εκεί αρχίζεις να συνομιλείς με τα δικά σου μουσικά στοιχεία. Η σύνθεση είναι αρμονία, ρυθμός, μελωδία και για ν’ αναπτυχθεί ένας διάλογος είναι αναγκαίο οι συνομιλητές να βρουν τρόπο να επικοινωνήσουν». Το σχήμα του πιανίστα και σαξοφωνίστα Γιώργου Παρίση Grey Paris – μαζί με τους Αριαν Στέχερτ (Arin Stechert, τύμπανα, ηλεκτρονικά) και Μαρκ Μπόιμερ (Mark Beumer, ηλεκτρικό μπάσο, ηλεκτρονικά) – θα αποτυπώσει το δικό του ιδίωμα την πρώτη μέρα του φεστιβάλ, η οποία είναι αφιερωμένη στους έλληνες τζάζμεν. Το εν λόγω τρίο θα παραλάβει τη σκυτάλη της βραδιάς από το γκρουπ Yako Trio και θα την παραδώσει στο Petros Klampanis Trio. Ο εξαίρετος κοντραμπασίστας με τη σημαντική πορεία στο εξωτερικό θα φέρει λίγο από τον νεοϋορκέζικο αέρα. Ο ίδιος αισθάνεται ιδιαίτερα συνδεδεμένος με τον θεσμό αφού, όπως λέει, «είχα την τύχη να μετακομίσω από τη Ζάκυνθο, όπου μεγάλωσα, στην Αθήνα ακριβώς τη χρονιά που ξεκίνησε ο θεσμός και περίπου την εποχή που άρχισα να ασχολούμαι πιο σοβαρά με τη μουσική, και δη την τζαζ. Το φεστιβάλ ήταν μια μουσική όαση για μένα. Είδα live performances που με ενέπνευσαν και αποτυπώθηκαν στη μνήμη μου ανεξίτηλα. Θυμάμαι το τρίο του Paolo Fresu, το γκρουπ του Bobo Stenson, το πολύ ευφάνταστο γκρουπ του Denis Charolles το 2004, το τρίο του Yuri Honing… Θεωρώ πως το αποτύπωμα του φεστιβάλ στην Ελλάδα είναι πολύ σημαντικό και πολλοί μουσικοί της γενιάς μου και της επόμενης επωφελήθηκαν από αυτόν τον θεσμό. Ταυτόχρονα, έχει καλλιεργήσει μια κουλτούρα στο αθηναϊκό κοινό, μια “υψηλή ηθική” ακρόασης». Ο Πέτρος Κλαμπάνης με το γκρουπ του θα παρουσιάσουν μέρος του επερχόμενου δίσκου του «Irrationalities». «Θα κυκλοφορήσει τον Οκτώβριο και συμμετέχουν οι καλοί μου συνεργάτες Kristjan Randalu και Bodek Janke. Εκτός από το “Irrationalities” θα συμπεριλάβουμε στο setlist της Τεχνόπολης μουσική από τα δύο προηγούμενα άλμπουμ μου, το “Chroma” και το “Minor Dispute”».

Από την Τυνησία ώς τις ΗΠΑ

Τη δεύτερη μέρα του φεστιβάλ την αυλαία θα σηκώσει ο πολλά υποσχόμενος πιανίστας και συνθέτης από την Τυνησία Wajdi Riahi. Με το γκρουπ του North Africa θα παρουσιάσουν τους πειραματισμούς τους και τις τζαζ ανησυχίες τους. Η συνέχεια της βραδιάς θα δοθεί από τους Μ. Messios Symmetry Band από την Κύπρο. Πρόκειται για το σχήμα που δημιούργησε ο κοντραμπασίστας Μιχάλης Μέσσιος και θα δώσει δείγματα από τις συνθέσεις οι οποίες κινούνται στη mainstream jazz, την έθνικ και world μουσική αλλά και τις μουσικές μεσογειακές παραδόσεις. Το κλείσιμο της τζαζ νύχτας στην Τεχνόπολη ανήκει στο Gaspar Karoly Trio Feat, Krisztina Pocsai, από την Ουγγαρία. Την επόμενη τζαζ νύχτα αναλαμβάνουν οι Clara Peya & Vic Moliner από την Ισπανία, το Richard Koch Quartett από τη Γερμανία και ο πολυαναμενόμενος νεοϋορκέζος συνθέτης, ντράμερ, ακαδημαϊκός και ακτιβιστής Jaime Brown από τις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής, ο οποίος με τη συνδρομή των Chris Sholar and Jaleel Shaw θα παρουσιάσει το πρότζεκτ του «Transcendence».

Το μουσικόφιλο αθηναϊκό κοινό την Πέμπτη 30 Μαΐου θα υποδεχθεί το Filip Jers Quartet από τη Σουηδία, τους Month of Sundays από την Αυστρία και το ελβετικό γκρουπ Septeto Internacional, το οποίο ανιχνεύει την αφροκαραϊβική και λάτιν τζαζ. Η πρόταση της επόμενης νύχτας έρχεται από τους Ολλανδούς Things I Can’t Control, τους Εσθονούς Alfa Collective και τους Πολωνούς Wojtek Mazolewski Quintet.

Οι ρυθμοί ανεβαίνουν το προτελευταίο βράδυ με τους Νορβηγούς Helge Lien Trio, τους Λιθουανούς Dainius Pulauskas Group και τους Αγγλους Mammal Hands. Το πανηγυρικό κλείσιμο του 19ου Athens Technopolis Jazz Festival αναλαμβάνουν οι Ondrei Havelka and His Melody Malers από την Τσεχία με σουίνγκ διάθεση που δεν προκύπτει μόνο από το κοπιάρισμα του αμερικανικού ήχου της χρυσής εποχής. Το ιδιαίτερο γκρουπ έχει τη δική του γραφή που αντλεί και από τη λαϊκή μουσική της χώρας του. Η τζαζ εμπειρία της Τεχνόπολης ολοκληρώνεται από τους Δανούς Girls in Airports.