Η τέχνη της επιστήμης

Σε μια εποχή που, ευτυχώς, τα στεγανά τείνουν όλο και περισσότερο να καταργηθούν και που οι διαχωριστικές γραμμές υπάρχουν, κυρίως, για να ξεπερνιούνται, η τέχνη εμπλέκεται πολύ συχνά με την επιστήμη και οι επιστήμονες, σε κάποιους τομείς, δεν μπορεί παρά να είναι και καλλιτέχνες. Εξάλλου η έννοια της καινοτομίας που εμπεριέχουν πολλά σύγχρονα επιστημονικά επιτεύγματα πυροδοτείται από έμπνευση, φαντασία και δημιουργικότητα – καλλιτεχνικά, δηλαδή, χαρακτηριστικά. Αυτό ακριβώς διαπίστωσαν όσοι έχουν ήδη επισκεφθεί το Athens re-Science Festival, το φεστιβάλ επιστήμης και καινοτομίας που, από την περασμένη Τετάρτη, φιλοξενείται για έκτη συνεχή χρονιά στην Τεχνόπολη του Δήμου Αθηναίων. Η ευφάνταστη ζεύξη τέχνης και επιστήμης δημιουργεί εντυπωσιακά αποτελέσματα, στα οποία ο επισκέπτης μπορεί να συμμετέχει με διαδραστικό και συγχρόνως διασκεδαστικό τρόπο.

Σήμερα και αύριο, λοιπόν, προλαβαίνετε να πάρετε μέρος, μαζί με τα παιδιά σας, στο Relax and Release, για μια μοναδική ψηφιακή εμπειρία όπου συνδυάζονται κινήσεις, ήχοι και εικόνες συνθέτοντας ένα εντυπωσιακό αποτέλεσμα. Ή, σηκώνοντας το ακουστικό μιας παλιάς τηλεφωνικής συσκευής, να ακούσετε την ιστορία του τηλεφώνου που κρατάτε, αλλά και ένα trivial με ενδιαφέρουσες πληροφορίες για το περιβάλλον, όπως, για παράδειγμα, αν υπήρχε ανακύκλωση στην αρχαιότητα. Με την αρχαιότητα επίσης και τις απαρχές της σύγχρονης τεχνολογίας έχει να κάνει και η έκθεση που διοργανώνεται σε συνεργασία με το Μουσείο Κοτσανά. Ενώ ενδιαφέρον έχει και το Upcycling Fashion που μας γυρίζει πίσω, στην εποχή που οι γιαγιάδες και οι προγιαγιάδες μας έφτιαχναν κουρελούδες από παλιές σακούλες και κουρέλια. Μόνο που τώρα οι σπουδαστές της σχολής Athens Fashion Club φτιάχνουν γυναικεία ρούχα από δίχτυα ψαράδων, υλικά συσκευασίας, χαρτόνι, εφημερίδες, περιοδικά και ρετάλια από υφάσματα που έχουμε όλοι στο σπίτι μας. Στις Ανακυκλώσιμες Αφηγήσεις ο Γιώργος Σαμαράς παρουσιάζει έργα του με σημείο αναφοράς την ανακύκλωση παπουτσιών, ιδιαίτερο ενδιαφέρον όμως έχουν και οι θεματικές εκθέσεις φωτογραφίας. Θεαματικό και το χάπενινγκ που θα γίνει στη μιάμιση το μεσημέρι της Κυριακής στο προαύλιο του Athens re-Science Festival, όπου ο Γιώργος Χριστάκης και ο Σπύρος Τσίγκος παίζουν μουσική με μουσικά όργανα από ανακυκλώσιμα υλικά που βρίσκουν σε κάδους απορριμμάτων, οικοδομές και χωματερές. Η γενική είσοδος είναι 5 ευρώ.

Σε έναν κόσμο που καίγεται
Παλιά το έλεγαν εξωτισμό και ήταν κάτι στο οποίο οι αριστερές ιδεολογίες στέκονταν απέναντι. Μία από τις εκφάνσεις του ήταν και να πλασάρονται ως τουριστικό προϊόν εικόνες της εξαθλίωσης μιας χώρας. Ε, αυτό ακριβώς συμβαίνει τώρα για την Αθήνα, και μάλιστα με επαναστατικό πρόσημο. Το τι γίνεται στα Εξάρχεια, ανεξαρτήτως ημέρας και ώρας, το «μυρίζουμε» πια στον αέρα του κέντρου της πόλης. Φωτιές, καταστροφές, λαθρεμπόριο φάτσα φόρα, ακόμη και δολοφονίες μετατρέπουν τους κατοίκους που έχουν ακόμη την υπομονή και την επιμονή να μένουν στη γειτονιά τους σε ένα είδος «ελεύθερων πολιορκημένων» μέσα στο ίδιο τους το σπίτι. Αυτή η κατάντια μπορεί να προσελκύει το ενδιαφέρον κάποιων τουριστών, αλλά γίνεται νοσηρή – και πολύ υποτιμητική για τον τόπο μας – όταν διαφημίζεται ως ατραξιόν και κοστολογείται 64 δολάρια το τουρ των δυόμισι ωρών, στο Airbnb, με τον τίτλο «Εξάρχεια: γλυκιά αναρχία». Η «Ρεβέκκα» που κάνει τη διαφήμιση, καλεί τους ενδιαφερομένους να την ακολουθήσουν «σε μοναδικές περιπέτειες καθώς θα τολμήσουμε να εξερευνήσουμε την “απαγορευμένη” γειτονιά με τους επαναστάτες των Εξαρχείων». Η ξενάγηση περιλαμβάνει «ιστορίες για επαναστάτες μαθητές και εξεγέρσεις αναρχικών, μια βόλτα στους κρυμμένους δρόμους και σε μυστικά μέρη των Εξαρχείων, βόλτα σε μία από τις πιο μεγάλες εκθέσεις street art στον κόσμο και σε διάφορα μαγαζιά, καταλήγοντας σε μια αξέχαστη εμπειρία σε καφενείο της περιοχής». Ενώ υπόσχεται «γέλιο καθ’ όλη τη διάρκεια», κάτι που μετατρέπει, με εξευτελιστικό τρόπο, το δράμα μιας πόλης σε τσίρκο. Μάλιστα, θεωρεί «μεγάλη νίκη» του τουρισμού το ότι έτσι οι επισκέπτες της Αθήνας θα αποφύγουν «τα βαρετά αξιοθέατα, τις ιστορικές διαλέξεις και τα τουριστικά μέρη που υπάρχουν σε κάθε ταξιδιωτικό οδηγό». Να τα χαιρόμαστε τα χάλια μας.

Ποια μόδα;
Δεν είναι βέβαια το μόνο πρότζεκτ που ξεκίνησε με εντυπωσιακά ταρατατζούμ και μεγαλόστομες υποσχέσεις, για να καταλήξει σε μια θλιβερή μιζέρια. Το Athens Exclusive Designers Week, η υποτιθέμενη ελληνική εβδομάδα μόδας, πάει κάθε χρόνο και χειρότερα. Δεν είναι μόνο οι ανέμπνευστοι σχεδιαστές με ρούχα που συχνά θυμίζουν βιοτεχνία της περιφέρειας. Είναι και το κοινό – ουδεμία σχέση με τη μόδα ως τέχνη – που θυμίζει επισκέπτες έκθεσης σε γειτονική βαλκανική χώρα. Οι εξαιρέσεις, ελάχιστες, δεν αρκούν για να φωτίσουν τον τριγύρω ζόφο. Επειδή έχουμε πραγματικά καλούς σχεδιαστές που όμως δεν λαμβάνουν μέρος, καλό είναι διοργανωτές και δημιουργοί να το ξαναδούν από την αρχή, να κάνουν πιο αυστηρούς τους όρους συμμετοχής και να αναβαθμίσουν τα καταρρέοντα πια events.

Ντένη Θεμελή, μεταφράστρια, ηθοποιός
Τι μου αρέσει, τι δεν μου αρέσει στην Αθήνα
Αθήνα για μένα σημαίνει κέντρο. Σύνταγμα, Ομόνοια, Μοναστηράκι, Ψυρή. Μου αρέσει να περπατάω στα στενά με τα παλιά μαγαζάκια που πουλάνε κάθε είδους πράγματα. Με τους ευγενικούς, ηλικιωμένους, συνήθως, μαγαζάτορες που ακούν κλασική μουσική. Δεν μου αρέσει που κάθε φορά που περπατάω στα στενά όλο και κάποιο από αυτά τα μαγαζιά έχει κλείσει. Μου αρέσουν τα περιστέρια στο Μοναστηράκι, δεν μου αρέσει που κάποιοι τα ενοχλούν. Μου αρέσουν ορισμένες εκκλησίες όταν είναι άδειες – γαλήνιες, ηρεμεί η καρδιά. Δεν μου αρέσει που πολλαπλασιάζονται οι άστεγοι. Δεν μου αρέσει όταν βρέχει. Αδιάβατη η πόλη για τους πεζούς. Μου αρέσει να περπατάω μια ηλιόλουστη μέρα στην οδό Αθηνάς και να βλέπω την Ακρόπολη λουσμένη στον αττικό ήλιο. Μου αρέσει η Αθήνα μου, την αγαπάω. Κάθε γωνιά της μου θυμίζει στιγμές.