…για το 1821

Υπάρχει ένα βιβλίο αναφοράς για το 1821, ένα βιβλίο που θα έπιανε το νήμα από τις πρώτες διεργασίες για τη συγκρότηση της «συνωμοτικής» Επανάστασης με κύριο άξονα τη Φιλική Εταιρεία, το ξέσπασμά της, τα πολεμικά γεγονότα, την ξένη παρέμβαση και θα έφτανε μέχρι την ίδρυση του ελληνικού κράτους το 1830; Μια εξαντλητική, δηλαδή, καταγραφή που θα κάλυπτε την περίοδο 1814-1830 και τη «ληξιαρχική πράξη γέννησης» του ελληνικού κράτους; Η απάντηση, όσο και αν μοιάζει περίεργη, είναι αρνητική. Υπάρχουν πολλά που αναφέρονται στους πρωταγωνιστές, σε μεμονωμένα γεγονότα, σε υποπεριόδους. Υποδεικνύουμε 9 βιβλία που αναφέρονται σε αυτό το μείζον ευρωπαϊκό και όχι μόνο ελληνικό γεγονός από το οποίο ξεκίνησε η αποδόμηση του κόσμου των Αυτοκρατοριών: η πετυχημένη Επανάσταση και η ίδρυση ενός ανεξάρτητου εθνικού κράτους σ’ έναν κόσμο που προσδιοριζόταν ώς τότε κυρίως από τη θρησκευτική πίστη.

1. Βασίλη Παναγιωτόπουλου (επιμέλεια), Οι ιδρυτές της Νεότερης Ελλάδας, 16 τόμοι, Ιστορική Βιβλιοθήκη Νέων, Αθήνα, 2009. Ισως η καλύτερη και πληρέστερη «βιογραφική» εξιστόρηση της Επανάστασης του 1821.

2. Thomas Gordon, Iστορία της ελληνικής επαναστάσεως, Μορφωτικό Ιδρυμα Εθνικής Τραπέζης, 2015, Finlay George Ιστορία της ελληνικής επαναστάσεως, Ιδρυμα της Βουλής των Ελλήνων 2008, Dakin Douglas, Ο αγώνας των Ελλήνων για την ανεξαρτησία 1821-1833, Μορφωτικό Ιδρυμα Εθνικής Τραπέζης, 1989. Η βρετανική ματιά στην Ελληνική Επανάσταση από 2 Σκωτσέζους που έζησαν από κοντά τα γεγονότα και το κλασικό πλέον έργο του Dakin.

3. Κωστής Παπαγιώργης, Κανέλλος Δεληγιάννης – Καπάκια – Εμμανουήλ Ξάνθος, Καστανιώτης, Αθήνα. Η τριλογία του Παπαγιώργη αποτελεί σύνθεση πηγών που φωτίζει τις φάσεις και τους πρωταγωνιστές της επαναστατικής περιόδου συνεισφέροντας αποφασιστικά στη κατανόηση της ιστορικής συγκυρίας.

4. Βασίλης Κρεμμυδάς, Η ελληνική Επανάσταση του 1821, Gutenberg, Αθήνα 2016. Μια ευσύνοπτη αλλά και πλήρης νοηματικά περιγραφή της προεπαναστατικής και επαναστατικής περιόδου.

5. Κώστας Κωστής, Τα κακομαθημένα παιδιά της Ιστορίας, Πατάκης, Αθήνα 2018 (σ.σ. 115-175) όπου γίνεται μια εξαιρετική αποτύπωση των γεγονότων της περιόδου.

ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΚΑΒΑλΛΙΕΡΑΚΗΣ