Η «διαθήκη» του Ρόναλντ Ντουόρκιν

Ενας ακόμη σημαντικός τίτλος προστίθεται στη σειρά «Η ζωή των ιδεών» που επιμελείται ο Σταύρος Ζουμπουλάκης στις εκδόσεις Πατάκη. Μετά τη «Σύντομη πραγματεία περί συνωμοσιολογίας» του Πιερ Αντρέ Ταγκιέφ (μτφ. Σώτη Τριανταφύλλου) και την «Αξία του Βυζαντίου» της Αβεριλ Κάμερον (μτφ. Πέτρος Γεωργίου) παραδίδεται η «Θρησκεία χωρίς Θεό» του Ρόναλντ Ντουόρκιν σε μετάφραση και επίμετρο του Στέλιου Βιρβιδάκη. Πρόκειται για το βιβλίο που ο αμερικανός φιλόσοφος του Δικαίου δεν πρόλαβε να δει τυπωμένο και βασίζεται στις Διαλέξεις Αϊνστάιν τις οποίες έδωσε τον Δεκέμβριο του 2011 στο Πανεπιστήμιο της Βέρνης. Οπως επισημαίνεται στο επίμετρο: «Η υπεράσπιση της έννοιας μιας θρησκείας χωρίς θεό μάλλον δεν είναι κάτι τόσο πρωτότυπο. Εκείνο όμως που προσδίδει ιδιαίτερη σημασία στη θεώρηση που αναπτύσσεται στο συγκεκριμένο βιβλίο είναι η έμφαση στη ρασιοναλιστική και ρεαλιστική αντιμετώπιση των εγγενών αξιών που συνιστούν και το κεντρικό αντικείμενο της περιγραφόμενης θρησκευτικής πίστης. Την πίστη αυτή μπορούν να συμμεριστούν εκείνοι που ασπάζονται μια από τις παραδοσιακές μονοθεϊστικές θρησκείες, αλλά και αγνωστικιστές, άθεοι, πανθεϊστές ή πανενθεϊστές…».

Η τραγωδία του Σάιμον Κρίτσλεϊ

Το όνομά του υπόσχεται μια «ελεύθερη» και ιδιοσυγκρασιακή ανάγνωση των αρχαίων τραγωδιών. Ο καθηγητής Φιλοσοφίας στην έδρα Ηans Jonas στο New School (Νέα Υόρκη) Σάιμον Κρίτσλεϊ επιστρέφει σε ορισμένα από τα σημαντικότερα έργα της αρχαιοελληνικής γραμματείας («Οιδίποδας», «Τρωάδες», πλατωνικοί διάλογοι) για να φωτίσει την επιρροή που συνεχίζουν να έχουν στο φαντασιακό μας. Η εκλαΐκευση, ωστόσο, και η ρευστή αφήγηση είναι μόνο η φόρμα στο «Τragedy, the Greeks and us» (Pantheon, 2019). Το περιεχόμενο ανταποκρίνεται στην κατάρτιση και πείρα ενός ερευνητή που συνδυάζει τη μελέτη των κλασικών κειμένων με το πνεύμα της εποχής του. «Η Αν Κάρσον στα “Μαθήματα λύπης”», σημειώνει στο κεφάλαιο για την οργή και τον πόλεμο από τα συνολικά 61, «γράφει: “Γιατί υπάρχει η τραγωδία; Επειδή είμαστε γεμάτοι από οργή. Γιατί είμαστε γεμάτοι από οργή; Επειδή είμαστε γεμάτοι από θλίψη”. Κι αυτό είναι απολύτως ακριβές. Η Αντιγόνη οργίζεται επειδή γεμίζει θλίψη για τον αδερφό της Πολυνείκη, του οποίου την ταφή απαγορεύει ο Κρέων. Η Κλυταιμνήστρα οργίζεται σε βάρος του Αγαμέμνονα από πόνο για την κόρη τους Ιφιγένεια…».