«Είσαι ο Μαδούρο της Αλβανίας»

«Ράμα, φύγε!», «Είσαι ο Μαδούρο της Αλβανίας!»: χιλιάδες υποστηρικτές της αντιπολίτευσης διαδήλωσαν το Σάββατο στα Τίρανα αξιώνοντας την παραίτηση του πρωθυπουργού Εντι Ράμα, τον οποίο κατηγορούν για διαφθορά, και την προκήρυξη πρόωρων εκλογών. Η διαμαρτυρία σημαδεύτηκε από βίαια επεισόδια. Για περισσότερες από τέσσερις ώρες η περιοχή γύρω από την έδρα της κυβέρνησης θύμιζε πεδίο μάχης. Οι ταραχές ξέσπασαν όταν ομάδα περίπου εκατό διαδηλωτών επιχείρησε να εισβάλει στο γραφείο του Σοσιαλιστή πρωθυπουργού. Πετούσαν καπνογόνα, πέτρες και άλλα αντικείμενα, σπάζοντας αρκετά παράθυρα του κτιρίου. Κατάφεραν μάλιστα να σπάσουν τον αστυνομικό κλοιό, καταλαμβάνοντας το προαύλιο μπροστά στην έδρα της κυβέρνησης. Κατέστρεψαν την κύρια πόρτα καθώς και ένα καλλιτεχνικό έργο στο πλάι του κτιρίου, απωθήθηκαν όμως από τους αστυνομικούς που βρίσκονταν στο εσωτερικό του. Σύμφωνα με την αρμόδια Αρχή, συνολικά πέντε αστυνομικοί και δέκα πολίτες, ανάμεσά τους και δημοσιογράφοι, χρειάστηκε να μεταφερθούν στο νοσοκομείο, οι περισσότεροι εξαιτίας της εισπνοής δακρυγόνων. Ανάμεσα στους διαδηλωτές ήταν και αρκετοί κάτοικοι οργισμένοι με τη σχεδιαζόμενη κατεδάφιση των σπιτιών τους ώστε να καταστεί δυνατή η διάνοιξη περιφερειακού γύρω από την αλβανική πρωτεύουσα. Αν και τα σχέδια έχουν παγώσει λόγω των καταγγελιών για διαφθορά στην ανάθεση των συμβάσεων – που ανάγκασαν τον Ράμα να αποπέμψει τον υπουργό Μεταφορών του. Οι εισαγγελείς ερευνούν επί του παρόντος πώς μια εταιρεία που είχε χρησιμοποιήσει πλαστά έγγραφα και της οποίας ο διευθυντής σήμερα καταζητείται, κατάφερε να εισπράξει 18 εκατομμύρια ευρώ από τον κρατικό κορβανά προκειμένου να φτιάξει ένα κομμάτι του δρόμου.

«Η κυβέρνηση πιάστηκε να κλέβει και πρέπει να φύγει» διακήρυξε ο ηγέτης του αντιπολιτευόμενου Δημοκρατικού Κόμματος Λουλζίμ Μπάσα. «Πρέπει να αποκαταστήσουμε τη δημοκρατία μέσα από ένα Κοινοβούλιο εκλεγμένο από τη λαϊκή βούληση και όχι από το χρήμα ή τις απειλές εγκληματιών».

Την περασμένη Πέμπτη, ενώ η αλβανική Βουλή συνεδρίαζε σε τεταμένη ατμόσφαιρα, με τον Μπάσα να κατηγορεί τον Ράμα πως έχει βυθίσει την Αλβανία στη διαφθορά, ένας βουλευτής της δεξιάς αντιπολίτευσης είχε ρίξει με σύριγγα μελάνι στο πρόσωπο του αλβανού πρωθυπουργού. Τον Δεκέμβριο, ένας άλλος βουλευτής της Δεξιάς είχε σπάσει στο κεφάλι του 54χρονου Ράμα, που κατέχει τον πρωθυπουργικό θώκο από το 2013, έχοντας εξασφαλίσει το 2017 μία δεύτερη θητεία, ένα αβγό. Η λεκτική βία είναι πανταχού παρούσα στην αλβανική πολιτική ζωή, με τη Δεξιά και την Αριστερά να ανταλλάσσουν διαρκώς ύβρεις και κατηγορίες για διαφθορά και δεσμούς με το οργανωμένο έγκλημα. Μέλος του ΝΑΤΟ από το 2009, η Αλβανία φιλοδοξεί να ξεκινήσει φέτος ενταξιακές διαπραγματεύσεις με την ΕΕ. Οι Βρυξέλλες ωστόσο ζητούν πρώτα από τις αλβανικές Αρχές πρόοδο στη μάχη κατά του οργανωμένου εγκλήματος και της διαφθοράς.

ΚΑΤΑΔΙΚΑΖΟΥΝ. ΗΠΑ, ΕΕ και ΟΑΣΕ καταδίκασαν τα βίαια επεισόδια του Σαββάτου καλώντας τα πολιτικά κόμματα να «κάνουν όλα τα απαραίτητα βήματα προκειμένου να διασφαλίσουν ότι η κατάσταση θα γίνει ειρηνική και εποικοδομητική». Ο Λουλζίμ Μπάσα έχει ωστόσο προαναγγείλει νέα διαδήλωση διαμαρτυρίας για την Πέμπτη. Από την πλευρά του ο Εντι Ράμα κατηγορεί την αντιπολίτευση ότι αναμοχλεύει την ένταση διότι φοβάται πως η δικαστική μεταρρύθμιση την οποία προωθεί θα οδηγήσει πολλά στελέχη της στο εδώλιο.

«Ας μην εντυπωσιαζόμαστε από τις εικόνες, αυτή δεν είναι μια αυθόρμητη εξέγερση εναντίον της κυβέρνησης αλλά μια διαδήλωση οργανωμένη στο πλαίσιο του ξεκαθαρίσματος λογαριασμών μεταξύ των δύο μεγάλων κομμάτων» λέει στην «Corriere della Sera» ο Αλέσιο Βίντσι, ένας ιταλός δημοσιογράφος που έχει εργαστεί επί μακρόν στα Βαλκάνια ως απεσταλμένος του CNN και ίδρυσε στη συνέχεια έναν ιδιωτικό τηλεοπτικό σταθμό στην Αλβανία εκ μέρους ιταλού επιχειρηματία. «Ας μην ξεχνάμε πως αυτή είναι μια χώρα συνηθισμένη να εκφράζει τη διαφωνία της με βία».

«Ο κόσμος έχει κουραστεί από τη διαφθορά» ή είναι ξεκαθάρισμα λογαριασμών;

Για τον ιταλό δημοσιογράφο, Αλέσιο Βίντσι, πρώην ανταποκριτή του CNN στα Βαλκάνια, «το πρόβλημα είναι πως η Αλβανία αλλάζει πολύ αργά και όλα περνάνε μέσα από μεγάλες συμβάσεις. Οσο υπάρχει μία ισορροπία ανάμεσα στα δύο μεγάλα κόμματα», επισημαίνει, «υπάρχει μία επίφαση ειρήνης. Σήμερα, ωστόσο, τόσο ο πρωθυπουργός, Εντι Ράμα, όσο και ο δήμαρχος των Τιράνων, Εριον Βελιάι, είναι  σοσιαλιστές. Ο Λουλζίμ Μπάσα, από την πλευρά του, δεν είναι παρά ένα ανδρείκελο του Μπερίσα».

Ο Βίντσι εκτιμά πως οι διαδηλώσεις δεν θα διαρκέσουν. Ο καθηγητής Αλμπερτ Ρακίπι, ωστόσο, διευθυντής του Αλβανικού Ινστιτούτου Διεθνών Σπουδών, πιστεύει ότι θα συνεχιστούν. «Ο κόσμος έχει κουραστεί από τη διαφθορά», λέει στη «Repubblica». «Η κυβέρνηση είναι ανίκανη να καλύψει τις βασικές ανάγκες των πολιτών. Ο Ράμα βρίσκεται στην εξουσία εδώ και πέντε χρόνια, έχει δώσει πολλές υποσχέσεις, αλλά τελικά δημιούργησε μία κατάσταση όπου κυριαρχεί η διαφθορά. Δεν υπάρχει πλέον σαφής διαχωρισμός ανάμεσα στο οργανωμένο έγκλημα και την οργανωμένη πολιτική. Για πρώτη φορά μετά το τέλος του κομμουνισμού, έχουν γίνει μέλη του Κοινοβουλίου όχι μόνο ισχυροί πολιτικοί αλλά και ισχυροί εγκληματίες. Το μοναδικό πράγμα που ονειρεύονται επτά στους δέκα πολίτες, ιδιαίτερα οι νέοι, είναι να μεταναστεύσουν: βλέπουν το μέλλον τους στη Γερμανία ή τη Σουηδία. Αναλογικά, έχουμε τους περισσότερους μετανάστες στην ΕΕ μετά τη Συρία».