Τρεις ώρες ταινία, 30 χρόνια Κίνα

Δύο μέρες πριν από τη λήξη του φεστιβάλ, η ατμόσφαιρα στο Βερολίνο είναι πολύ πιο ευχάριστη από όσο ήταν τις περισσότερες ημέρες διεξαγωγής του. Ο καιρός φάνηκε να ηρεμεί, το χιονόνερο και ο δυνατός αέρας αντικαταστάθηκαν από μια γλυκιά ηλιοφάνεια – κλίμα ιδανικό για βόλτα αυτή την εποχή. Οι αίθουσες σε όλες τις περιοχές της πόλης εξακολουθούν να είναι γεμάτες και οι προβολές των ταινιών που διεκδικούν βραβεία (η απονομή θα γίνει την Κυριακή) έκαναν τον κύκλο τους μετά την παρουσίαση της κινεζικής ταινίας «Αντίο, γιε μου» του Γουάνγκ Ξιάο Σουάι στην τρίτη του συμμετοχή μετά τον έξοχο «Ποδηλάτη του Πεκίνου» (Αργυρή Αρκτος – Μεγάλο βραβείο της Επιτροπής το 2001) και το «Εμπιστεύσου την αγάπη» (Ειδική Μνεία το 2008).

Στο τρίωρο «Αντίο, γιε μου» ο 53χρονος κινέζος σκηνοθέτης αποπειράθηκε μια φιλόδοξη τοιχογραφία της Κίνας των τελευταίων 30 χρόνων, σε συνάρτηση με την ανθρώπινη κατάσταση. Μεγάλες τραγωδίες, όπως ο θάνατος ενός παιδιού, εναρμονίζονται με μικρές, καθημερινές καταστάσεις, μέσα από τις οποίες απλοί άνθρωποι προσπαθούν να βρουν διεξόδους και να αντιμετωπίσουν το σήμερα, αναμένοντας το αινιγματικό αύριο. «Κοίτα το μέλλον και ξέχνα το παρελθόν ήταν το σύνθημα στην Κίνα μετά το τέλος της Πολιτιστικής Επανάστασης» είπε ο Γουάνγκ Ξιάο Σουάι μιλώντας με τους δημοσιογράφους μετά την προβολή της ταινίας. «Εν μέρει αυτό μπορεί να ισχύει, όμως η ιστορία μάς έχει διδάξει ότι μπορούμε να βελτιώσουμε τα πράγματα αν κοιτάζουμε το παρελθόν και αν μαθαίνουμε από τα λάθη που κάναμε».

Ο Γουάνγκ Ξιάο Σουάι επεξεργάζεται με ποιητική ασάφεια τον χρόνο, τον αφήνει να «επιπλέει» σε σημείο που πολλές φορές δεν είμαστε βέβαιοι για το πότε ακριβώς διαδραματίζονται τα όσα βλέπουμε. «Ηταν ένα ρίσκο» απάντησε σε ανάλογη ερώτηση των «ΝΕΩΝ». «Η περίοδος των τριών δεκαετιών που διαχειριζόμαστε στην ταινία ήταν αρκετά μεγάλη, όμως προτίμησα να μην κάνω την εξιστόρηση με κόλπα στο μοντάζ όπως fade in / fade out. Ούτως ή άλλως, όταν προσπαθούμε να θυμηθούμε κάτι, το θυμόμαστε καθαρά, όπως το ζήσαμε. Και με αυτόν τον τρόπο παρουσίασης της μνήμης ίσως να προσπάθησα να δείξω και το πόσο σύντομη, τελικά, είναι η ζωή».

Λίγο πριν από τα βραβεία. Σε ένα φεστιβάλ γεμάτο από γυναικείες φωνές στη σκηνοθεσία, είναι κάπως δύσκολο να προβλέψεις προς τα πού θα κινηθεί η κριτική επιτροπή, πρόεδρος της οποίας εφέτος είναι επίσης γυναίκα, η γαλλίδα ηθοποιός Ζιλιέτ Μπινός. Το «Αντίο, γιε μου» πάντως ανήκει στις ταινίες που δεν αποκλείεται να ακουστούν στα βραβεία, ενώ όπως έχουμε ήδη αναφέρει σε προηγούμενες ανταποκρίσεις, αν μια ταινία είναι βέβαιο ότι δεν πρόκειται να απουσιάζει, αυτή είναι το «Ο Θεός υπάρχει, το όνομά της Πετρούνια» της Τεόνα Στρούγκαρ Μίτεφσκα από τη Βόρεια Μακεδονία.

Απαρατήρητη δεν θα περάσει ούτε η μογγολική ταινία «Ondong» του Γουάνγκ Κουάν Αν, ενώ στις γυναίκες ηθοποιούς προβλέπεται να γίνει κυριολεκτικά μάχη. Ανάμεσα στις ηθοποιούς που έχουν πιθανότητες βράβευσης είναι η Ζόριτσα Νούσεβα από τη Βόρεια Μακεδονία της «Πετρούνια», η αυστριακή Βάλερι Πάχνερ («Το έδαφος κάτω από τα πόδια μου» / «Der Boden unter den Fußen») και οι Ισπανίδες Νατάλια Ντε Μολίνα, Γκρέτα Φερνάντεζ της ταινίας «Elisa & Marcela» της Ιζαμπέλ Κοασέτ.

Στους άντρες ηθοποιούς δύο που ξεχώρισαν είναι ο νεαρός ερασιτέχνης Φραντσέσκο ντι Νάπολι (στο ντεμπούτο του) που πρωταγωνιστεί στον ρόλο του μικρού γκάνγκστερ της ιταλικής ταινίας «Πιράνχας» και ο Ισραηλινός Τομ Μέρσιερ, κεντρικό πρόσωπο των «Συνωνύμων» του Ναντάβ Λαπίντ, μιας παράξενης ταινίας με ήρωα ένας Ισραηλινό που αναζητεί νέα πατρίδα στη Γαλλία έχοντας ρίξει μαύρη πέτρα στη δική του. Τέλος, να θυμίσουμε και την περίπτωση του Γιόνας Ντάσλερ, του νεαρού ηθοποιού που υποδύθηκε τον serial killer της ταινίας «Το χρυσό γάντι» του Φατίχ Ακίν.