Το Ιράν εκτόξευσε πυραύλους εναντίον της Ιορδανίας και του Μπαχρέιν την Τρίτη, έπειτα από πεντάωρη επίθεση των Ηνωμένων Πολιτειών σε ιρανικούς στόχους. Η ένταση αυξήθηκε περαιτέρω στη μάχη για τον έλεγχο των Στενών του Ορμούζ, γεγονός που οδήγησε τις τιμές του πετρελαίου στα υψηλότερα επίπεδα των τελευταίων τεσσάρων εβδομάδων.
Οι αμερικανικές δυνάμεις πραγματοποίησαν αλλεπάλληλες επιθέσεις για τρίτη συνεχή νύχτα, μετά την ανακοίνωση της Τεχεράνης ότι κλείνει τα Στενά. Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ επανέφερε τον ναυτικό αποκλεισμό των ιρανικών πλοίων και πρότεινε την επιβολή τέλους 20% για την προστασία της θαλάσσιας οδού.
Διαβάστε επίσης: Reuters: Ο Τραμπ απορρίπτει την επιβολή τελών στα Στενά του Ορμούζ, αλλά θέλει να τα επιβάλλει υπέρ των ΗΠΑ – Πόσο νόμιμο είναι αυτό
Το Ιράν απάντησε πλήττοντας με βαλλιστικούς πυραύλους αμερικανική βάση στην Ιορδανία. Το Μπαχρέιν, όπου εδρεύει αμερικανική ναυτική βάση, ανακοίνωσε ότι απέκρουσε ιρανική αεροπορική επίθεση. Η Ιορδανία ανέφερε ότι κατέρριψε τέσσερις πυραύλους, ενώ εκρήξεις ακούστηκαν στη Μανάμα, πρωτεύουσα του Μπαχρέιν.
Η κλιμάκωση των επιθέσεων έχει εντείνει τις αμφιβολίες για το κατά πόσο το μνημόνιο συνεργασίας που υπεγράφη τον περασμένο μήνα θα οδηγήσει σε μόνιμη παύση των εχθροπραξιών. Ο πόλεμος έχει ήδη διαταράξει την παγκόσμια ενεργειακή αγορά και προκαλεί φόβους για άνοδο του παγκόσμιου πληθωρισμού.
Αναλυτές προειδοποιούν για κίνδυνο εκτροχιασμού
Περιφερειακοί αναλυτές εκτιμούν ότι οι συγκρούσεις παραμένουν, προς το παρόν, εντός ελεγχόμενων ορίων, καθώς και οι δύο πλευρές επιδιώκουν διαπραγματευτικό πλεονέκτημα ενόψει πιθανής ειρηνευτικής συμφωνίας. Ωστόσο, προειδοποιούν για τον κίνδυνο απώλειας ελέγχου.
«Αμφιβάλλω ότι οι δύο πλευρές θα επιστρέψουν σε πλήρη πόλεμο, αν και υπάρχει πιθανότητα οι Ιρανοί να υπερεκτιμήσουν τη θέση τους. Το ίδιο ισχύει και για τον Τραμπ», δήλωσε ο Γεζίντ Σαγίχ, ανώτερος συνεργάτης στο Carnegie Middle East Center.
Ο πόλεμος έχει αποδειχθεί αντιδημοφιλής στις ΗΠΑ, όπου οι τιμές της βενζίνης έχουν αυξηθεί από την έναρξή του, ενώ πλησιάζουν οι εκλογές του Κογκρέσου. Σύμφωνα με δημοσκόπηση του Reuters, οι μισοί ερωτηθέντες θεωρούν ότι ο πόλεμος δεν άξιζε το κόστος του.
Άνοδος στις τιμές του πετρελαίου
Οι τιμές του πετρελαίου σημείωσαν νέα άνοδο την Τρίτη, με το Brent να ενισχύεται κατά 5% και να φθάνει στα 87,49 δολάρια το βαρέλι — το υψηλότερο επίπεδο από τις 12 Ιουνίου, πριν υποχωρήσει ελαφρώς.
Αναζωπύρωση των εχθροπραξιών
Οι ΗΠΑ και το Ισραήλ επιτέθηκαν στο Ιράν στις 28 Φεβρουαρίου, με την Τεχεράνη να απαντά εναντίον του Ισραήλ και των κρατών του Κόλπου που φιλοξενούν αμερικανικές βάσεις. Ο πόλεμος αναζωπύρωσε τη σύγκρουση μεταξύ Ισραήλ και Χεζμπολάχ στον Λίβανο, με χιλιάδες νεκρούς και εκατομμύρια εκτοπισμένους.
Ο Λίβανος και το Ισραήλ επανέλαβαν συνομιλίες στη Ρώμη, με τη Βηρυτό να επιδιώκει πρόοδο για την αποχώρηση των ισραηλινών δυνάμεων από τον νότιο Λίβανο στο πλαίσιο συμφωνίας που μεσολάβησαν οι ΗΠΑ.
Οι ΗΠΑ ανέφεραν ότι οι νέες επιθέσεις τους στοχεύουν στο να «αποδυναμώσουν την ικανότητα του Ιράν να πλήττει εμπορικά πλοία». Ιρανικά μέσα ενημέρωσης μετέδωσαν ότι οι αμερικανικοί βομβαρδισμοί προκάλεσαν τέσσερις τραυματισμούς σε διάφορες πόλεις, μεταξύ αυτών στην Μπουσέρ και τη Τσογχαντάκ.
Επιστροφή στην ένταση πριν το Μνημόνιο
Δεν αναφέρθηκαν απώλειες από την ιρανική επίθεση στη βάση της Ιορδανίας, ενώ η ένταση ήταν μικρότερη από αυτήν που είχε σημειωθεί στο αποκορύφωμα του πολέμου. «Έχουμε επιστρέψει στα όρια της κλιμάκωσης πριν την υπογραφή του Μνημονίου, σε μια χαμηλής έντασης σύγκρουση που δεν θα οδηγήσει σε ξεκάθαρο νικητή», δήλωσε ο Αντρέας Κριγκ από το King’s College London.
Η ένταση κλιμακώθηκε εκ νέου μετά την ανακοίνωση της Τεχεράνης ότι κλείνει τα Στενά του Ορμούζ, έπειτα από προειδοποιητική βολή κατά πλοίου που, σύμφωνα με το Ιράν, κινούνταν σε μη εξουσιοδοτημένη διαδρομή.
Ο Τραμπ επαναφέρει τον αποκλεισμό
Ο Τραμπ δήλωσε ότι οι ΗΠΑ επαναφέρουν τον ναυτικό αποκλεισμό των ιρανικών πλοίων, ο οποίος είχε αρθεί μετά την υπογραφή του Μνημονίου, και ανακοίνωσε την επιβολή τέλους 20% σε όλα τα φορτία που διέρχονται από τα Στενά.
Το Κοινό Ναυτικό Κέντρο Πληροφοριών, υπό την ηγεσία του αμερικανικού ναυτικού, ανέφερε ότι ο αποκλεισμός θα τεθεί σε ισχύ στις 20:00 GMT της Τρίτης. Ο ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αρακτσί έγραψε στην πλατφόρμα Χ ότι η Τεχεράνη θα παραμείνει «για πάντα προστάτης των Στενών», προσθέτοντας: «20% είναι πράγματι υπερβολικό. Θα είμαστε δίκαιοι».
Πριν από τον πόλεμο, περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας διακίνησης πετρελαίου και φυσικού αερίου περνούσε καθημερινά από τα Στενά του Ορμούζ. Αν εφαρμοστεί το τέλος 20%, τα έσοδα θα μπορούσαν να φθάσουν τα 240 εκατομμύρια δολάρια ημερησίως.
Ο Οργανισμός Ναυσιπλοΐας του ΟΗΕ εξέφρασε την αντίθεσή του σε οποιαδήποτε χρέωση για τα στενά διεθνούς ναυσιπλοΐας, υπογραμμίζοντας ότι δεν υπάρχει νομική βάση για την επιβολή υποχρεωτικών διοδίων.
Νέες επιθέσεις σε τάνκερ
Το υπουργείο Άμυνας των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων ανακοίνωσε ότι ιρανικοί πύραυλοι έπληξαν δύο δεξαμενόπλοια των Εμιράτων κατά τη διέλευσή τους από τα Στενά. Ένα μέλος του πληρώματος ινδικής καταγωγής σκοτώθηκε και οκτώ ακόμη τραυματίστηκαν.
Οι διελεύσεις δεξαμενόπλοιων από τα Στενά του Ορμούζ έχουν μειωθεί τις τελευταίες ημέρες στα χαμηλότερα επίπεδα των τελευταίων εβδομάδων, αν και η ακριβής κίνηση είναι δύσκολο να εκτιμηθεί, καθώς πολλά πλοία απενεργοποιούν τα συστήματα εντοπισμού τους.
