Η Λούκα, ο Μπομπ και το καυτό καλοκαίρι του υπερταμείου

Το μεγάλο ερωτηματικό του τρίτου κόκκινου Μνημονίου συνιστά το νέο υπερταμείο για την αξιοποίηση της δημόσιας περιουσίας και απαντήσεις θα πάρει μόνο από τα πρόσωπα που θα αναλάβουν να το στελεχώσουν.

Τα πρόσωπα αυτά θα δώσουν το στίγμα για το τελικό σχήμα που θα λάβει και με τις προτάσεις τους θα βάλουν τα θεμέλια προκειμένου να πειστεί ο επενδυτικός κόσμος ότι δεν πρόκειται για έναν ακόμη βάλτο φιλοξενίας δεκάδων χιλιάδων κρατικών ακινήτων, όπως συνέβη στο παρελθόν με την Κτηματική Εταιρεία του Δημοσίου, τα Ολυμπιακά Ακίνητα ή την Εταιρεία Ακινήτων του Δημοσίου.

Συντονισμένη συζήτηση για τα ονόματα γύρω από ένα τραπέζι μεταξύ θεσμών και κυβέρνησης δεν έχει ακόμη γίνει, ο χρόνος ωστόσο τρέχει και οι πρώτες σκέψεις είναι στο μυαλό των δύο πλευρών.

Την επόμενη κιόλας εβδομάδα κάποιοι εκ των συμβούλων του Πρωθυπουργού θα του θέσουν, σύμφωνα με πληροφορίες των «ΝΕΩΝ» το θέμα, ανοίγοντας τη συζήτηση για τα πρόσωπα που θα στελεχώσουν το πενταμελές Εποπτικό Συμβούλιο, το πρώτο από τα τρία επίπεδα διοίκησης του νέου Ταμείου, με πρόεδρο ορισμένο από τους θεσμούς. Ενα ακόμη πρόσωπο θα τοποθετηθεί από τους πιστωτές και τρία από τους Ελληνες.

Ανάμεσα στα ονόματα που έχουν ακουστεί, τουλάχιστον σε αυτή τη φάση μόνο δύο φαίνεται πως συγκεντρώνουν θετικές εκτιμήσεις στο Μαξίμου, με το σκεπτικό ότι τόσο το πολιτικό όσο και το τεχνοκρατικό τους πρόσημο ταιριάζει με το προφίλ που θέλει να δώσει η κυβέρνηση στον νέο οργανισμό.

Το ένα όνομα είναι της προέδρου της Εθνικής Τράπεζας Λούκας Κατσέλη και το άλλο του πρώην εκπροσώπου του ΔΝΤ στην Ελλάδα, Μπομπ Τράα. Στο περιβάλλον του Πρωθυπουργού το προφίλ της Κατσέλη θεωρείται ότι δένει με το όραμα της κυβέρνησης για το νέο Ταμείο, οι πολιτικές καταβολές της από το κοινωνικό ΠΑΣΟΚ βοηθούν προς αυτή την κατεύθυνση, όπως και το γεγονός ότι ανήκει σε έναν χώρο που πρεσβεύει την ήπια αξιοποίηση των περιουσιακών στοιχείων και όχι την απευθείας πώλησή τους. Το βέβαιο είναι ότι το νέο νομικό πλαίσιο για τα πιστωτικά ιδρύματα στην εφαρμογή του οποίου επιμένουν οι δανειστές εμποδίζει άτομα με πρόσφατη εμπλοκή στην πολιτική να συμμετάσχουν στη διοίκηση τραπεζών. Κάτι που καθιστά αβέβαιο το μέλλον της Λούκας Κατσέλη στη θέση του προέδρου της Εθνικής. Για αυτό και στην περίπτωση αποχώρησής της από την ΕΤΕ, δημοσιεύματα τη θέλουν να προτιμά μια ενδεχόμενη υπουργοποίησή της, παρά μια θέση στο υπερταμείο.

Ο σοσιαλδημοκράτης ολλανδός
που έχει συμπάθειες

Στην περίπτωση του Ολλανδού, το όνομά του για τη θέση του προέδρου του Εποπτικού Συμβουλίου προφανώς έχει πέσει στο τραπέζι από τους δανειστές. Δίχως φυσικά να ξέρουμε αν θα είναι και η τελική πρόταση, κάτι που άλλωστε ισχύει και για την Κατσέλη. Εντούτοις η κυβέρνηση φαίνεται να βλέπει με θετικό μάτι τον Σοσιαλδημοκράτη Τράα, καθώς θεωρείται άνθρωπος πιο ευέλικτος σε θέματα αξιοποίησης δημόσιας περιουσίας από ό,τι ο Τόμσεν («που είτε τον αγαπάς είτε τον μισείς» όπως χαρακτηριστικά λένε πηγές του Μαξίμου). Δεν σημαίνει αυτό φυσικά ότι όταν ανοίξει για τα καλά η συζήτηση, τυχόν υποψηφιότητα Τράα και το γεγονός ότι προέρχεται από το ΔΝΤ δεν μπορεί να προκαλέσει ενδοκυβερνητικές τριβές και διαφωνίες.

Το κρίσιμο φυσικά ερώτημα δεν αφορά τις κυβερνητικές προτιμήσεις αλλά το στίγμα που θα θελήσουν να δώσουν οι ίδιοι οι δανειστές στο Ταμείο. Αν επιδιώξουν να τοποθετήσουν ανθρώπους προσανατολισμένους στην «εδώ και τώρα πώληση περιουσιακών στοιχείων», τότε λογικά θα προτείνουν άτομα που διαπνέονται από πνεύμα ΔΝΤ. Ανθρωποι ωστόσο που συμμετείχαν στις σκόρπιες και αποσπασματικές μέχρι τώρα κουβέντες μαζί τους για τα πρόσωπα, επικαλούνται μια μεταξύ αστείου και σοβαρού συζήτηση ότι «δεν μπορούμε εμείς να βάλουμε από τη μια πλευρά τον Τόμσεν και εσείς από την άλλη πλευρά τον Λαφαζάνη». Οπως και να έχει, ακούγεται αρκετά λογικό να προτιμηθούν για τις δύο θέσεις των ξένων πρόσωπα που θα γνωρίζουν καλά την ελληνική πραγματικότητα.

Κάπου εκεί βρίσκεται προς το παρόν η συζήτηση για τα ονόματα. Αναλυτικές κουβέντες δεν έχουν γίνει ακόμη αφού η κυβέρνηση θεωρούσε ότι θα είχε ξεμπερδέψει με την αξιολόγηση στο Eurogroup της 24ης Μαΐου, αλλά το σίριαλ με τα προαπαιτούμενα της έφαγε επιπλέον 15 ημέρες. Οσο για τα ονόματα των Νίκου Χριστοδουλάκη και Γιώργου Προβόπουλου που επίσης ακούστηκαν, φαίνεται πως δεν παίζουν. Ο μεν Χριστοδουλάκης με συνέντευξή του στο «Βήμα» έδωσε τέλος στη φημολογία περί αξιοποίησής του σε περίπτωση ανασχηματισμού – «ούτε κανείς μου το πρότεινε ούτε εγώ το ζήτησα» έχει πει χαρακτηριστικά – ενώ το ίδιο μοιάζει να ισχύει και για το υπερταμείο. Ο δε Προβόπουλος επίσης διαψεύδει τα σχετικά σενάρια.

Δίχως πολύ χρόνο
για το πρώτο βήμα

Το πράσινο φως πάντως από το EuroWorking Group της Πέμπτης για την εκταμίευση της δόσης επιταχύνει και τις εξελίξεις για τη στελέχωση του νέου οργανισμού. Τις επόμενες εβδομάδες κυβέρνηση και δανειστές πρόκειται να ανοίξουν τα χαρτιά τους για τα πέντε μέλη του Εποπτικού Συμβουλίου του νέου Ταμείου. Τις πιο βαρύνουσες εισηγήσεις θα κάνουν από ελληνικής πλευράς ο υπουργός Οικονομικών Ευκλείδης Τσακαλώτος και ο αντιπρόεδρος Γιάννης Δραγασάκης, χωρίς αυτό φυσικά να σημαίνει ότι θα υπάρξει συμφωνία με την πρώτη. Χρόνος ωστόσο πολύς δεν υπάρχει, καθώς με βάση τουλάχιστον τον νόμο που ψηφίστηκε στη Βουλή, τα πάντα πρέπει να έχουν κλειδώσει έως το τέλος Ιουνίου προκειμένου αμέσως μετά και έως τον Σεπτέμβριο το Εποπτικό Συμβούλιο να εκλέξει τα πέντε έως επτά μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου, ανάμεσα στα οποία και ο διευθύνων σύμβουλος.

Μαζί με το Εποπτικό Συμβούλιο, πρόκειται για το πιο ισχυρό όργανο του νέου Ταμείου, αφού θα είναι το κέντρο λήψης αποφάσεων, με λίγα λόγια θα κάνει κουμάντο καθώς θα αποφασίζει για τη διαχείριση, τις επενδύσεις, το επιχειρηματικό πλάνο και την εφαρμογή του. Συν ότι μέσα στο Νοέμβριο θα επιλέξει τις διοικήσεις των τριών από τις τέσσερις θυγατρικές του φορέα, δηλαδή του ΤΑΙΠΕΔ, της ΕΤΑΔ, και της υπό σύσταση Εταιρείας Δημοσίων Συμμετοχών (ΕΔΗΣ), πλην του ΤΧΣ το οποίο συνεχίζει να διατηρεί σε μεγάλο βαθμό την αυτονομία του.

Τα επτά μέλη του ΔΣ θα πρέπει να συνδυάζουν εμπειρία στο μάνατζμεντ και πολιτική αντίληψη. Για το θέμα του σημερινού προέδρου του ΤΑΙΠΕΔ Στέργιου Πιτσιόρλα, πάντως, αρκετοί εισηγούνται την παραμονή του με το επιχείρημα ότι γνωρίζει καλά τη δουλειά, διαθέτει το πολιτικό βάρος και αυτή τη στιγμή διαχειρίζεται μία σειρά από κρίσιμες και ανοιχτές αποκρατικοποιήσεις (ΤΡΑΙΝΟΣΕ, ΟΛΘ, Ελ. Βενιζέλος κ.ά.). Αν μετακινηθεί σε άλλο πόστο, τα πράγματα θα πάνε πίσω μέχρι να μπει ο διάδοχός του στο κλίμα, αλλά με τους θεσμούς να πιέζουν για αποτελέσματα, τέτοια πολυτέλεια δεν υπάρχει. Σύμφωνα με τη συλλογιστική αυτή, ο Πιτσιόρλας δύσκολα θα μετακινηθεί από το ΤΑΙΠΕΔ, το θέμα ωστόσο είναι τι θα πει και ο ίδιος.