Η σύγχρονη φωνή του ροκ

Ηταν Ιούνιος του 2013, βράδυ Παρασκευής. Οι Arctic Monkeys θα έβγαιναν στη σκηνή του Glastonbury ως ένα από τα μεγάλα ονόματα. Δεν είχαν το άγχος του πρωτάρη: και το 2007 headliners ήταν, χώρια που η γενικότερη επιτυχία τους – μετρημένη σε επτά Brit Awards, τρεις υποψηφιότητες για Grammy ή ένα βραβείο Mercury – εξασφάλιζε σχεδόν αυτόματα και την επιτυχία της βραδιάς. Η τελευταία ήρθε μεν αβίαστα, συνοδεύτηκε όμως από μια μάλλον δευτερεύουσα λεπτομέρεια: τη μισή βρετανική, μισή αμερικανική, αλλά πάντως βαριά και συναισθηματικά ασήκωτη προφορά του τραγουδιστή, στιχουργού και συνθέτη της μπάντας Αλεξ Τέρνερ. «Γιατί διάολο μιλάει έτσι;» απόρησε κάποιος στο twitter. «Ακούγεται σαν ο Ελβις του Σέφιλντ» σχολίασε ένας άλλος. «Εχει βάλει στοίχημα ότι μπορεί να μιμηθεί τους crooners του ’50;» αναρωτήθηκε ένας τρίτος. Η εξήγηση ήρθε λίγες μέρες αργότερα από τον ίδιο τον ενδιαφερόμενο: «Δεν το κάνω επίτηδες» απάντησε λακωνικά.

Δεν ήταν η πρώτη φορά που άκουγε σχόλια για την ομιλία του. Το καλοκαίρι του 2003, όταν οι Arctic Monkeys έδιναν τις πρώτες τους, οικογενειακές ακόμα συναυλίες, ο Τέρνερ έπαιζε και στους Judan Suki, με τους οποίους μπήκε για λίγο στο στούντιο: χρόνια μετά ο παραγωγός Αλαν Σμιθ θα θυμόταν ότι του είχαν φανεί «χαζοβιόληδες» και ότι είχε κατσαδιάσει τον νεαρό γιατί τραγουδούσε με επιτηδευμένα αμερικανικό στυλ. Εκείνος φυσικά δεν πτοήθηκε.

Είχε μεγαλώσει με δύο μουσικόφιλους δασκάλους για γονείς, είχε γνωρίσει την αγγλική ποίηση στο σχολείο του στο Σέφιλντ («κάπως κλειστός, διαφορετικός, έξυπνος πάντως, για αυτό και χαλαρός με τα μαθήματα» θυμόταν ένας φιλόλογός του), είχε σπουδάσει στο κολέγιο Barnsley, πάντοτε όμως περνούσε ώρες πολλές τζαμάροντας επιεικώς ερασιτεχνικά στα δωμάτια των φίλων του Ματ Χέλντερς και Αντι Νίκολσον. Ενα βράδυ πήγαν στο Λονδίνο για να ακούσουν τους Strokes. Στο κοινό ήταν και ο Pete Doherty των Libertines και οι τρεις φίλοι ενθουσιάστηκαν τόσο που αποφάσισαν να ασχοληθούν με όλα αυτά σοβαρά.

Αν και ξεκίνησαν σαν ένα συγκρότημα που για τις μετακινήσεις επιστράτευε τη μητέρα του ντράμερ, αν και ο Τέρνερ αρχικά ντρεπόταν για τους στίχους του, η πορεία των Arctic Monkeys προς τη δόξα θα ήταν εκθαμβωτική: παίζοντας με χορευτικό και μαγκιόρικο στυλ, ένα απόσταγμα από μπάντες που το κοινό νοσταλγούσε ή δεν είχε χορτάσει, τους Clash ή τους Strokes, κατόρθωσαν να γίνουν εγκαίρως τόσο αγαπητοί, ώστε το ντεμπούτο «Whatever people say I am, that’s what I am not» πούλησε γύρω στα 360.000 αντίτυπα σε μια βδομάδα. Από τα «Suck it and see» ή «AM» που ακολούθησαν, δεν πρέπει πλέον να υπάρχει ένα σινγκλ που να μην έχει ακουστεί έστω άπαξ από οποιαδήποτε ραδιοφωνική συσκευή.

Το ενδιαφέρον όμως ήταν ότι μαζί τους η γλώσσα της ροκ έβρισκε λίγη από τη χαμένη αισιοδοξία της. Υπήρχαν στίχοι για γυναικείες φούστες με ισχύ καραμπίνας, για την αναζήτηση του καλύτερου ξενυχτιού ή τις ωραίες συναυλίες, ενώ ο Τέρνερ μεταμορφωνόταν και ως ομιλητής: από εκεί που σε μια συνέντευξη του 2006 θύμιζε έφηβο που καταπίνει τις λέξεις, το 2011 η «Guardian» επαινούσε την ευφράδειά του και τον χαρακτήριζε μεγάλο στιχουργό.

Ηταν όμως και ακάματος: ενώ πολλοί πρόσεχαν τα δερμάτινα τζάκετ ή τα γυρισμένα ρεβέρ, ενώ άλλοι κατέγραφαν τα μοντέλα που τον συνόδευαν ή τα πάρτι που ξεσήκωνε, ο Τέρνερ γνωριζόταν με τον Μάιλς Κέιν των Rascals, γίνονταν φίλοι και αποφάσιζαν να στήσουν μια παράλληλη μπάντα, που βάζοντας στο μείγμα λίγο Σκοτ Γουόκερ και πολλά έγχορδα, ήταν λες και στόχευε σε μια πιο μπαρόκ, ηδυπαθή και χαλαρή εκδοχή των Monkeys. Το «The age of the understatement» κυκλοφόρησε το 2008, το «Everything you ‘ve come to expect» τον περασμένο Απρίλιο και αμφότερα θα αντλούσαν έμπνευση από ονόματα διαφορετικά όσο ο Αϊζακ Χέιζ και οι Style Council.

Ειδικά το «Everything…», ηχογραφημένο σε ένα στούντιο στο Μαλιμπού όπου έχουν φιλοξενηθεί στιχουργοί της κλάσης του Μπομπ Ντίλαν, θυμίζει φιλμ νουάρ, επηρεασμένο από τα σάουντρακ του Ενιο Μορικόνε, με πρωταγωνιστές δύο φίλους που υφίστανται τα δεινά του έρωτα ωραίων γυναικών. Οι Τέρνερ και Κέινς φυσικά μόνο άσχημα δεν περνάνε. Δεν υπάρχει συνέντευξή τους όπου να μην ακούγονται σαν δύο φίλοι όλο υπονοούμενα κατανοητά μόνο σε εκείνους.

Δεν είναι απολύτως βέβαιο το πώς ακριβώς θα ακουστούν, γλωσσικά μιλώντας, το βράδυ της Κυριακής στη Μαλακάσα στη συναυλία των Last Shadow Pupperts στο Rockwave. Ειδικά για τον Τέρνερ, το περιοδικό «Q» έγραφε σχετικά πρόσφατα ότι «ενώ παλιά θύμιζε σχολιαρόπαιδο αναγκασμένο να διαβάσει μια ανακοίνωση ενώπιον όλου του σχολείου, πλέον σουλατσάρει με αυτοπεποίθηση πάνω στη σκηνή, χτενίζει το καλογυαλισμένο τσουλούφι του και απευθύνεται στο κοινό καθαρά και περιεκτικά». Οι περιπτώσεις κατά τις οποίες τα λόγια του γίνονται αντικείμενο συζητήσεων είναι όλο και περισσότερες – ο νικητήριος λόγος του στα Brit Awards του 2014 με θέμα το ροκ εν ρολ που δεν λέει να πεθάνει είναι μόνο μία από αυτές. Οταν τον ρωτούν πάντως σε συνεντεύξεις για κάτι σοβαρό, για το βάθος των στίχων λόγου χάρη, συνήθως μορφάζει. «Μη μου το κάνεις αυτό» έλεγε σε έναν δημοσιογράφο. «Οχι μπροστά στους φίλους μου!».