Εικαστικοί χωρίς σύνορα

Οι Κωστής Βελώνης, Χάρις Επαμεινώνδα, Αλεξάνδρα Μπαχτσετζή, Χριστόδουλος Παναγιώτου, Χριστιάνα Σούλου ανήκουν στη σύγχρονη εξωστρεφή τέχνη που «πολιορκεί» διεθνείς γκαλερί και μουσεία. Με εγκαταστάσεις, εκθέσεις και περφόρμανς ερευνώντας στοιχεία της ύλης, ίχνη της μνήμης, τη γλώσσα του σώματος και την ποιητικότητα σε λεπτομέρειες του καθημερινού βίου.  

Στην Πόλη του Μεξικού: Ο Κωστής Βελώνης πέρασε τον χειμώνα στα ζεστά χώματα της αμερικανικής γης για να κατασκευάσει  τα γλυπτά του για την έκθεση του «Part Company» στο Casa Maauad. Μετά την ανάδειξή του στην επετειακή έκδοση Creamier (2010) του οίκου Phaidon Books, όπου γίνεται λόγος «για μανιφέστο της προσωπικής του γλώσσας γύρω από την πτώση μεγάλων ιδεολογιών και του πάθους του για κλασικές λογοτεχνικές μορφές», ο έλληνας καλλιτέχνης αναζήτησε νέα στοιχεία. Ο βίος και η σκέψη του ελληνομεξικανού ακτιβιστή του 19ου αιώνα Πλοτίνο Ροντακανάτι και του σύγχρονου μεξικανού καλλιτέχνη με γερμανικές καταβολές Ματίας Γκέριτζ ήταν η αφετηρία για συλλογή υλικών και ιστορικών στοιχείων προκειμένου να συνδέσει την πολιτική θεωρία με την αρχιτεκτονική των μνημείων και το ντιζάιν.

Στις μητροπόλεις: Εργα της Χάρης Επαμεινώνδα εκτίθενται ταυτόχρονα στη Νέα Υόρκη, στο Μιλάνο και στο Παρίσι. Τα παρουσιάζει στις ατομικές εκθέσεις της ή στο πλαίσιο συλλογικών θεματικών (όπως συμβαίνει στην έκθεση «Η κλεμμένη εικόνα» του Ιδρύματος Prada στο Μιλάνο) τις εγκαταστάσεις της. Σε εκείνες που φιλοξενεί η γκαλερί της Νέας Υόρκης Casey Kaplan με τον τίτλο «Vol. XVII» αναφέρονται οι «New York Times» και τα έντυπα «Art in America» και «Frieze». «Η Επαμεινώνδα συνηθίζει  να χτίζει κόσμους χρησιμοποιώντας θραύσματα από διαφορετικά μέσα» σημειώνουν οι κριτικοί. Η κυπριακής καταγωγής καλλιτέχνις τακτοποιεί προσεκτικά τα ευρεθέντα αντικείμενά της, ανάμεσα στα οποία πλίνθοι, μεταλλικοί σκελετοί, εκθεσιακοί εξοπλισμοί, μικροαντικείμενα τέχνης διαφορετικών πολιτισμών και εποχών. Το μικροσκοπικό γλυπτό χρυσόψαρο που ακουμπά μόνο του στο πάτωμα, ή το πρόσωπο που ξεπροβάλλει από ένα βουνό άμμου δείχνουν την πρόθεσή της να αρχίζει η ίδια μια αφήγηση και να προσκαλεί τον θεατή να τη συμπληρώσει.

Κεντρική Ευρώπη: Η Αλεξάνδρα Μπαχτσετζή επίσης ξεχώρισε στο «Creamier» για την ιδιωματική της δουλειά ως χορογράφος –  περφόρμερ – εικαστικός. Το νέο της έργο «Private: Wear a mask when you talk to me» έκανε πρεμιέρα στο φεστιβάλ χορού της Βρέστης στη Γαλλία και συνεχίζει την περιοδεία του σε πόλεις της Ελβετίας, της Γερμανίας και στο Λονδίνο. «Με ενδιαφέρει να βλέπω πέρα από τους μηχανισμούς καθιερωμένων συστημάτων που διαμορφώνουν τις χειρονομίες και τις συμπεριφορές του σώματος» λέει. Στο «Private» υπάρχουν στοιχεία χορού από ασκήσεις σουηδικής γυμναστικής και στάσεις γιόγκα που γυρίζουν σε ποδοσφαιρικές κινήσεις και πόζες ηθοποιών του πορνό.

Παρίσι και Νυρεμβέργη: Ο Χριστόδουλος Παναγιώτου από τη Λεμεσό  φτάνει στη Νυρεμβέργη και στο Παρίσι για να εγκαταστήσει σε χώρους τέχνης τα έργα του που αφηγούνται αποσπάσματα της πρόσφατης οικονομικής ιστορίας της γενέτειράς του. Τα χειροποίητα παπούτσια από πολυτελές δέρμα, η κατασκευή από λάστιχο και φύλλο χαλκού παραπέμπουν σε μια πηγή αφθονίας, αλλά και στη δική του προσπάθεια να αποδώσει εικαστικά το διήγημα του Μπέρτολτ Μπρεχτ «Η τιμή του χαλκού» (Der Messingkauf).

Λονδίνο: Η Χριστιάνα Σούλου άρχισε πριν από χρόνια να εμπνέεται από το έργο του Χόρχε Λούις Μπόρχες «Το βιβλίο των φανταστικών όντων» για να αποδώσει με τη ζωγραφική της – πάντα με λεπτό μολύβι σε πορώδες χαρτί – τις περιγραφές της περίεργης ταξινόμησης. Το πρώτο μέρος τους παρουσιάστηκε στην Μπιενάλε της Βενετίας το 2013. Το ολοκληρωμένο έργο της τον περασμένο μήνα φιλοξενήθηκε στην γκαλερί Σέιντι Κόουλς στο Λονδίνο, από την οποία κυκλοφόρησε η έκδοση με τα 32 σχέδιά της. Πέρα από τον Γρύπα και τη Χίμαιρα του  Μπόρχες, η Σούλου εμπνέεται από δράκους και τέρατα των αναγεννησιακών ζωγράφων Ραφαήλ και Ουτσέλο, Ντίρερ και Χολμπάιν.