Κάλεσμα για ειρήνη στη Συρία

Είναι μια από τις πιο παλιές και πιο μυστηριώδεις θρησκευτικές κοινότητες στον κόσμο αυτή που στηρίζει την οικογένεια Ασαντ στην εξουσία. Πολέμησε χωρίς έλεος για να υπερασπιστεί το καθεστώς και πληρώνει ένα υψηλότατο τίμημα στον εμφύλιο πόλεμο που στοιχειώνει τη Συρία. Αλλά τώρα ένα σημαντικό τμήμα των αλεβιτών ζητάει αλλαγή κατεύθυνσης που θα οδηγήσει σε μια πορεία ειρήνευσης μέσα από τη δημιουργία ενός κοσμικού και δημοκρατικού κράτους. Και το κάνει με μια διακήρυξη 35 σημείων, η οποία έφθασε στα χέρια τριών μεγάλων ευρωπαϊκών εφημερίδων: της γερμανικής «Ντι Βελτ», της ιταλικής «Λα Ρεπούμπλικα» και της γαλλικής «Λε Φιγκαρό».

Στη «Διακήρυξη μεταρρύθμισης της Ταυτότητας», όπως λέγεται, γίνεται αναφορά τόσο σε πολιτικά όσο και θρησκευτικά θέματα. Ο στόχος της είναι να ξεπεραστούν οι δογματικές διαφορές που εδώ και αιώνες φέρνουν αντιμέτωπους τους αλεβίτες με τους σουνίτες, οι οποίοι αποτελούν και την πλειονότητα των Σύρων. Η αντιπαλότητα χρονολογείται από την εποχή του ύστερου Μεσαίωνα, όταν οι αλεβίτες χαρακτηρίστηκαν αίρεση με έναν σιιτικό φετφά. Ακολούθησαν διώξεις, αποτέλεσμα των οποίων ήταν να βρουν οι αλεβίτες καταφύγιο στις ορεινές περιοχές έως την κατάρρευση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Μετά το τέλος της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας οι αλεβίτες εξαπλώθηκαν και κυριάρχησαν στον στρατό για να γίνουν η μήτρα της γέννησης του κόμματος Μπάαθ. Ωσπου, το 1971, ένας αλεβίτης, ο στρατηγός Χαφέζ αλ Ασαντ, κατέλαβε με πραξικόπημα την εξουσία.

Οι αλεβίτες πήραν από πολλές απόψεις την εκδίκησή τους. Και τώρα επιχειρούν ένα νέο βήμα επιδιώκοντας τη συμμετοχή τους στις ειρηνικές διαπραγματεύσεις της Γενεύης. Σε αυτό το πλαίσιο, οι συντάκτες της διακήρυξης δηλώνουν πρόθυμοι να δεχθούν ακόμη και σουνίτη πρόεδρο προκειμένου να μείνει ενωμένη η Συρία ως ένα κοσμικό κράτος που σέβεται όλες τις θρησκείες. Πρόκειται για ένα άνοιγμα – σημειώνει η «Ρεπούμπλικα» – που εάν υποστηριχτεί απ’ όλη την κοινότητα θα μπορούσε να σηματοδοτήσει μια στροφή στις συνομιλίες. Οι εμπνευστές της πρωτοβουλίας δηλώνουν ότι έχουν τη στήριξη των αλεβιτών. «Απευθυνθήκαμε πρώτα στους χαμηλόβαθμους Μασαεΐχ (θρησκευτικοί ηγέτες) από τους οποίους μας υποστήριξε το 40%. Από τους ανώτερους έχουμε τη στήριξη του 25%» λένε.

Οι απεσταλμένοι των τριών ευρωπαϊκών εφημερίδων δεν είχαν τη δυνατότητα να διασταυρώσουν την πληροφορία. Μίλησαν όμως πρόσωπα που διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στην κοινότητα, τα οποία διαβεβαίωσαν ότι η στήριξη προέρχεται απ’ όλες τις περιοχές όπου κατοικούν αλεβίτες – τόσο από τη Λατάκια και το Ταρτούς στα παράλια όσο και από τη Χομς, τη Χάμα και τη Δαμασκό στο εσωτερικό». Και τι στηρίζουν; Οχι ακόμη ένα πραξικόπημα, αλλά μια αλλαγή εκ των έσω: «Δεν είμαστε εναντίον του Ασαντ ως προσώπου, αλλά εναντίον του σημερινού συστήματος. Το κράτος δεν θα σωθεί εάν αυτός παραιτηθεί αμέσως. Αλλά με αυτόν στην εξουσία δεν θα υπάρξουν μεταρρυθμίσεις. Χρειαζόμαστε μια σταδιακή αλλαγή και υπό την επίβλεψη της διεθνούς κοινότητας».

Διέξοδος στον δικτάτορα. Σύμφωνα με τους ίδιους, η πρωτοβουλία τους προσφέρει μια διέξοδο και στον δικτάτορα. «Οι θρησκευτικοί μας ηγέτες θα μπορούσαν να διαπραγματευτούν μια συμφωνία και να εγγυηθούν την προστασία της οικογένειας Ασαντ» σημειώνουν. Και προσθέτουν ότι αυτή είναι η τελευταία ευκαιρία που έχουν για να σώσουν την κοινότητά τους αλλά και όλη τη Συρία από την καταστροφή. «Στην ιδέα της Διακήρυξης περιλαμβάνεται και ο σχεδιασμός ενός οδικού χάρτη για την ειρήνη. Θέλουμε να τελειώσει η σφαγή», λένε ακόμη, υπενθυμίζοντας ότι «κάθε οικογένεια έχει χάσει τουλάχιστον ένα μέλος της, αλλά υπάρχουν και μητέρες που έχασαν όλα τα παιδιά τους». Και αφήνουν μια σοβαρή αιχμή κατά του Ασαντ: «Αυτή η σύγκρουση έγινε στο όνομά μας. Αλλά είμαστε κυρίως εμείς που πληρώνουμε το τίμημα».