Θρίαμβος για το νουάρ της κρίσης

Με τις εικόνες της Ειδομένης να στοιχειώνουν την καθημερινότητά μας και τη Βανέσα Ρεντγκρέιβ τιμώμενο πρόσωπο της βραδιάς, η τελετή απονομής δεν θα μπορούσε παρά να είναι «προσφυγοκεντρική», όπως επιβάλλει το άτυπο πλέον πρωτόκολλο στις επίσημες διοργανώσεις των πολιτιστικών θεσμών. Η βραδιά άνοιξε με την προβολή εικόνων από το αρχείο της ΕΡΤ που αποτύπωναν τη Μικρασιατική Καταστροφή και συνδέθηκαν με σημερινές φωτογραφίες του Γιάννη Μπεχράκη με προσφυγικές ροές στη Μεσόγειο. Στο τέλος του βίντεο η σκηνή γέμισε με ξένους που κατοικούν στην Ελλάδα, οι οποίοι ύψωσαν χαρτόνια με τα μηνύματα «Stop war» και «Open bozders», υπό τους ήχους του «Μοιρολογιού της Παναγιάς» με τη φωνή της Νεκταρίας Καραντζή.

Στο καλλιτεχνικό «ψαχνό», ο μεγάλος νικητής των βραβείων της Ελληνικής Ακαδημίας Κινηματογράφου ήταν η ταινία «Τετάρτη 04:45». Η δουλειά του Αλέξη Αλεξίου επικράτησε σε συνολικά 9 από τις 18 κατηγορίες του θεσμού: μεγάλου μήκους ταινίας μυθοπλασίας, σκηνοθεσίας, πρώτου ανδρικού ρόλου στον Στέλιο Μάινα, ειδικών εφέ, ήχου, σκηνογραφίας, πρωτότυπης μουσικής, μοντάζ και φωτογραφίας. Τρία βραβεία κέρδισε επίσης το «Ουζερί Τσιτσάνης»: μακιγιάζ, ενδυματολογίας (η Αννα Μαχαιριανάκη αφιέρωσε το βραβείο σε όσους έχουν γνωρίσει τη θηριωδία του πολέμου και στους Ελληνες που βρίσκονται τώρα κοντά στους πρόσφυγες και τους βοηθούν) και β’ γυναικείου ρόλου στη Βασιλική Τρουφάκου.

Στην κατηγορία του α’ γυναικείου ρόλου επικράτησε η Βαγγελιώ Ανδρεαδάκη του «Smac», ενώ για εκείνη του β’ ανδρικού ρόλου εκλεκτός της Ακαδημίας επιλέχθηκε ο Μηνάς Χατζησάββας για την – τελευταία – ερμηνεία του στην ταινία «Ενας άλλος κόσμος». Το αγαλματίδιο παρέλαβε ο σύντροφός του Κώστας Φαλελάκης, ο οποίος αφού εν είδει χιούμορ σχολίασε πως ο αγαπημένος του έλειπε από τη βραδιά γιατί «είχε ραντεβού με τον Μπέργκμαν να παίξουν μια παρτίδα σκάκι», συνέχισε ζητώντας από την πολιτεία να αποκαταστήσει την καθυστέρηση του συμφώνου συμβίωσης σε όσους δεν το πρόλαβαν και το δικαιούνται και αφιερώνοντας το βραβείο στη Βανέσα Ρεντγκρέιβ.

Στους πρωτοεμφανιζόμενους σκηνοθέτες ισοβάθμησαν στην πρώτη θέση ο Γιώργος Ζώης του «Interruption» και η Ευαγγελία Κρανιώτη για το «Erotica Exotica Etc». Η τελευταία κέρδισε και το βραβείο μεγάλου μήκους ντοκιμαντέρ. Το «Σύκο» του Νικόλα Κολοβού επιλέχθηκε ως καλύτερη ταινία μικρού μήκους. Από την άλλη, το «Chevalier» της Αθηνάς Τσαγγάρη και του Ευθύμη Φιλίππου τιμήθηκε στην κατηγορία καλύτερου σεναρίου. Ο Γιώργος Λάνθιμος έξι χρόνια μετά την πρώτη του βράβευση από την Ακαδημία για τον «Κυνόδοντα», «επέστρεψε» εμμέσως στον θεσμό κερδίζοντας στην κατηγορία καλύτερης ξένης ταινίας λόγω βρετανικού «Αστακού» με τον σεναριογράφο Ευθύμη Φιλίππου να παραλαμβάνει το βραβείο.

Η ΒΑΝΕΣΑ ΡΕΝΤΓΚΡΕΪΒ. Το τιμώμενο πρόσωπο της βραδιάς που παρουσίασαν ο Γιώργος Νανούρης και η Λένα Παπαληγούρα ήταν η Βανέσα Ρεντγκρέιβ, η οποία εν μέσω χειροκροτημάτων παρέλαβε την αναμνηστική πλακέτα και έστειλε ευχαριστίες στην ανθρωπιά των απλών Ελλήνων. «Είστε εκπληκτικοί γιατί θυμάστε ότι αυτοί οι πρόσφυγες είναι μητέρες, πατέρες, παιδιά, ανθρώπινα όντα, όπως δεν το θυμάται ούτε μια ευρωπαϊκή κυβέρνηση! Ντροπή σου Ευρώπη! Γιατί το λέω αυτό; Επειδή οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις που εμπνεύστηκαν αυτήν την εγκληματική στρατηγική, άνοιξαν τις πόρτες στην Αποκάλυψη» είπε φωνάζοντας από τη σκηνή της Στέγης Γραμμάτων και Τεχνών.  

Στις λεπτομέρειες με σημασία της βραδιάς, ο Νικήτας Κανάκης, πρόεδρος των Γιατρών του Κόσμου, που παρέδωσε το βραβείο μοντάζ, μίλησε για τα 10.000 ασυνόδευτα ανήλικα παιδιά που προσπαθούν να επιβιώσουν στην Ευρώπη και έφυγε από την εκδήλωση με μια μεγάλη χορηγία, καθώς η Ακαδημία Κινηματογράφου ανακοίνωσε ότι θα προσφέρει μέρος των εσόδων της από τις εισφορές των μελών της στην οργάνωση. Στο Προσφυγικό αναφέρθηκε και η Χάρις Αλεξίου κατά την παρουσίαση του βραβείου δεύτερου ανδρικού ρόλου λέγοντας χαρακτηριστικά ότι «πολιτισμός είναι να σπρώξουμε το βλέμμα σ’ αυτούς που χρειάζονται μια αγκαλιά, στους εθελοντές απ’ όλον τον κόσμο και την Ελλάδα που φροντίζουν για την ανακούφιση των ψυχών των προσφύγων». Μαζί της συμφώνησε άτυπα και η Μιμή Ντενίση που κατά τη διάρκεια της βράβευσης της Βανέσα Ρεντγκρέιβ δήλωσε πως «οι καλλιτέχνες είμαστε πιο κοντά στα πράγματα απ’ ό,τι οι πολιτικοί».