Ο Στραβίνσκι και ο Τσαϊκόφσκι του Θόδωρου Κουρεντζή

^«Οταν έπαιξα για πρώτη φορά το “Les Noces” στον Ντιαγκίλεφ, στο σπίτι του στο Μπελερίβ, κοντά στη Λωζάννη, δάκρυσε και είπε ότι ήταν η πιο όμορφη και καθαρή δημιουργία του μπαλέτου μας. Πιστεύω ότι αγάπησε ειλικρινά το “Les Noces” περισσότερο από κάθε άλλο έργο. Αυτός είναι ο λόγος που το αφιερώνω». Το απόσπασμα προέρχεται από τους «Διαλόγους από ένα ημερολόγιο» του Ιγκόρ Στραβίνκσι και του Ρόμπερτ Κραφτ και βρήκε τη θέση του στο συνοδευτικό βιβλιαράκι του CD «Tchaikovsky violin concerto – Stravinsky “Les Noces”». Ενα άλμπουμ που φέρνει κοντά τρεις καλλιτέχνες: τον έλληνα διεθνή μαέστρο Θόδωρο Κουρεντζή (στις 8 Απριλίου παραλαμβάνει το Ευρωπαϊκό Βραβείο Πολιτισμού KAIROS στο Αμβούργο), τη βιολονίστρια Πατρίτσια Κοπατσίνσκαγια και τη σοπράνο Ναντίν Κούτσερ. Το αποτέλεσμα αυτής της σύμπραξης – με τη συνοδεία της MusicAeterna – κερδίζει ήδη απογειωτικές κριτικές από τον διεθνή Τύπο για το «πάντρεμα» ανθρώπων που τολμούν να αναμετρηθούν με ογκόλιθους του παγκόσμιου μουσικού ρεπερτορίου. «Δεν έχει σημασία αν είναι Μότσαρτ ή Στραβίνσκι: δεν υπάρχει τίποτα που δεν μπορεί να καταφέρει ο Θοδωρής Κουρεντζής. Και το εγχείρημα απογειώνεται μαζί με την ιδιοσυγκρασιακή βιολονίστρια Πατρίτσια Κοπατσίνσκαγια – μαζί αποτελούν ένα ουράνιο δίδυμο» σημειώνει το γερμανικό περιοδικό «Σπίγκελ» στην online έκδοσή του.  

Δίπλα στο «Κοντσέρτο για βιολί» του Τσαϊκόφσκι – το πιο διάσημο έργο του συνθέτη, το πιο ηχογραφημένο, αν και το βιολί δεν ήταν από τα αγαπημένα του όργανα – στέκεται ένα ακόμη αριστούργημα: το «Les Noces» του Ιγκόρ Στραβίνσκι. Πρόκειται για την περιγραφή ενός χωριάτικου γάμου που είχε συνθέσει ο σπουδαίος ρώσος μουσικός το διάστημα 1914-1923. Ενα από τα αγαπημένα έργα του Μίλαν Κούντερα, ο οποίος σημειώνει στις εξαιρετικές «Προδομένες διαθήκες»: «Ακούμε τραγούδια, θορύβους, ομιλίες, κραυγές, καλέσματα, μονολόγους, αστεϊσμούς (το πανδαιμόνιο των φωνών που είχε προεξαγγείλει ο Ζανακέν) σε μια ενορχήστρωση (τέσσερα πιάνα και κρουστά) συναρπαστικής βιαιότητας (που προεξαγγέλλει τον Μπάρτοκ)».

ΤΟ ΥΦΟΣ ΚΑΙ Η ΠΑΡΑΔΟΣΗ. Αυτή δεν είναι η πρώτη φορά που ο Κουρεντζής μπαίνει στον κόσμο του Στραβίνσκι. Πριν από περίπου έναν χρόνο είχε κυκλοφορήσει την «Ιεροτελεστία της Ανοιξης» και αυτή την ερμηνεία του ξεχωριστού μαέστρου και της ορχήστρας του η «Κοριέρε ντέλα Σέρα» είχε χαρακτηρίσει «κορυφαία αποκάλυψη της χρονιάς», ενώ η «Ιντιπέντεντ» έκανε λόγο για τους πιο «δυναμικούς νεοφερμένους στην μουσική» (σ.σ. εννοώντας τα μέλη της MusicAeterna). Εκείνη την περίοδο άλλωστε ήταν συχνό το σχόλιο των μουσικοκριτικών για το ιδιαίτερο ύφος του συνθέτη, ο οποίος διαπρέπει στη Ρωσία: την αφαίρεση των στοιχείων της δυτικής ευρωπαϊκής παράδοσης ώστε να φωτιστούν οι βαθιές παραδοσιακές ρίζες του Στραβίνσκι και οι παγανιστικοί ρυθμοί. Οπως επισημαίνει ο ίδιος: «Στο ξεκίνημά μου, στα 23 μου, συνειδητοποίησα ότι είχα τη δύναμη να ενώσω τις τελετουργικές πτυχές κάθε είδους παραδοσιακής μουσικής ίσως λόγω της καταγωγής μου ή της κληρονομιάς μου. Η παραδοσιακή μουσική λειτούργησε ως οξυγόνο της αλήθειας για μένα στο ασφυκτικό περιβάλλον των ακαδημιών. Αυτή η αλήθεια είναι που θα ήθελα να επικαλεστώ με τη μεγαλύτερη δυνατή διαφάνεια».