SOS για τους μοναχικούς λύκους

Πόσες πιθανότητες υπάρχουν να βρίσκονται τρεις αμερικανοί πεζοναύτες στο ίδιο βαγόνι με έναν ένοπλο που ετοιμάζεται να ανοίξει πυρ αδιακρίτως; Απειροελάχιστες. Αλλά χάρις σε αυτές τις απειροελάχιστες πιθανότητες απεφεύχθη ένα μακελειό στο τρένο «Θαλής» που ταξίδευε από το Αμστερνταμ στο Παρίσι μέσω Βρυξελλών. Οι τρεις πεζοναύτες, μαζί με έναν βρετανό πολίτη, κατάφεραν να ακινητοποιήσουν τον δράστη πριν προλάβει να κάνει πράξη το σχέδιό του. Το επεισόδιο, πάντως, φέρνει στο προσκήνιο μια άλλη πτυχή της ισλαμικής τρομοκρατίας: η Ευρώπη δεν είναι αντιμέτωπη μόνο με τους οργανωμένους πυρήνες των τζιχαντιστών, αλλά και με τους μοναχικούς λύκους της τζιχάντ. Η ευκολία, επίσης, με την οποία ο μοναχικός λύκος του «Θαλή» κινήθηκε από τη μία ευρωπαϊκή χώρα στην άλλη είναι βέβαιο ότι θα κάνει πολλούς να θέσουν εν αμφιβόλω τη Συνθήκη Σέγκεν. Υπάρχει και κάτι ακόμη που προβληματίζει: οι μοναχικοί λύκοι είναι συνήθως γνωστοί στις Αρχές. Γιατί αποτυγχάνουν να τους σταματήσουν;

Αυτός ο μοναχικός λύκος λέγεται Αγιούμπ ελ Χατζανί και ήταν γνωστός στις αντιτρομοκρατικές υπηρεσίες τριών ευρωπαϊκών χωρών. Ο 25χρονος Αγιούμπ με καταγωγή από το Μαρόκο επιβιβάστηκε στον «Θαλή» στον σταθμό των Βρυξελλών. Οι ισπανικές, οι γαλλικές και οι βελγικές υπηρεσίες γνώριζαν ήδη αρκετά πράγματα γι’ αυτόν. Τελευταία φορά που είχε εντοπιστεί ήταν στο Βερολίνο στις 10 Μαΐου, καθώς επιβιβαζόταν σε μια πτήση για την Τουρκία απ’ όπου θα συνέχιζε το ταξίδι του για τη Συρία. Ηταν γνωστό, επίσης, ότι είχε γεννηθεί στην Ταγγέρη στις 3 Σεπτεμβρίου 1989, ενώ το 2014 είχε συλληφθεί στο Αλγκεσίρας, στον κόλπο του Γιβραλτάρ, για διακίνηση ναρκωτικών. Οι ισπανικές Αρχές άρχισαν να παρακολουθούν τις επαφές του Ελ Χατζανί με διάφορα πρόσωπα του ισλαμικού εξτρεμισμού. Οι Γάλλοι, από την πλευρά τους, στη δικαιοδοσία των οποίων ανήκει ο δράστης αφού συνελήφθη στο Αράς, προσπαθούν σήμερα να εντοπίσουν τα ίχνη της διαδρομής του.

Ο Ελ Χατζανί ανακρίνεται από προχθές στην έδρα του Λεβαλουά Περέ, κοντά στο Παρίσι. Ο ίδιος αρνείται ότι τα κίνητρά του ήταν θρησκευτικά, ενώ υποστηρίζει ότι βρήκε τα όπλα – ένα Καλάσνικοφ με εννέα γεμιστήρες, ένα αυτόματο πιστόλι και ένα κοπίδι – «κατά τύχη σε ένα πάρκο στις Βρυξέλλες». Ο σκοπός του, ισχυρίζεται, δεν ήταν να προκαλέσει μακελειό αλλά να ληστέψει τους επιβάτες. Η εκδοχή του όμως είναι ελάχιστα πιστευτή. Ο 25χρονος Μαροκινός, λένε οι πληροφορίες, έφτασε στην Ισπανία το 2007. Εζησε έξι χρόνια στη Μαδρίτη και μετά στην Ανδαλουσία. Τον Φεβρουάριο του 2014 η ισπανική αντιτρομοκρατική υπηρεσία ενημερώνει τους Γάλλους για την παρουσία στο γαλλικό έδαφος ενός πιθανού ισλαμιστή τρομοκράτη. Το όνομα του Χατζανί καταγράφεται στο Παρίσι, ενώ η γαλλική αντιτρομοκρατική υπηρεσία παρακολουθεί τα ίχνη του μέχρι το ταξίδι του στη Συρία μέσω Γερμανίας και Τουρκίας.

Κάπου εκεί όμως χάνονται τα ίχνη του. Μερικές εβδομάδες αργότερα, οι Ισπανοί, σύμφωνα με τους Γάλλους, υποστηρίζουν ότι ο Ελ Χατζανί επέστρεψε στην Ευρώπη, αλλά έχει μεταφερθεί στο Βέλγιο. Σύμφωνα με τους ίδιους, ωστόσο, ο Μαροκινός είχε επιστρέψει στη Γαλλία, ενώ άλλες πηγές θέλουν να είχε συνδεθεί με τον ισλαμικό πυρήνα της Βερβιέρ, μιας πόλης 55.000 κατοίκων κοντά στις Βρυξέλλες. Αυτή η τελευταία εκδοχή φαίνεται να είναι και η πιο πιθανή αφού ο Ελ Χατζανί ήταν γνωστός και στη βελγική αντιτρομοκρατική υπηρεσία, ενώ επιβιβάστηκε στον «Θαλή» από τον σταθμό των Βρυξελλών.

Το μόνο σαφές από αυτό το κουβάρι των πληροφοριών είναι ότι Ισπανοί, Γάλλοι και Βέλγοι θέλουν να βγάλουν την ευθύνη από πάνω τους. Σε όποιον και να αναλογεί το μεγαλύτερο μερίδιο της ευθύνης, πάντως, παραμένει γεγονός ότι ο Ελ Χατζανί ήταν σεσημασμένος. Πώς ξέφυγε από τα ραντάρ τριών ειδικών; Πολλοί ειδικοί σημειώνουν από την πλευρά τους ότι οι «σεσημασμένοι» δεν είναι ούτε ένας, ούτε δύο, αλλά 5.000 – επομένως είναι αδύνατον να ακολουθεί κανείς βήμα προς βήμα τις κινήσεις 5.000 ανθρώπων. Εντούτοις το πρόβλημα παραμένει.

Η αλυσίδα
Ο Αγιούμπ ελ Χατζανί είναι ο τελευταίος κρίκος στην αλυσίδα των μοναχικών λύκων που περιλαμβάνει τις αιματηρές επιθέσεις στο περιοδικό «Charlie Hebdo» και το εβραϊκό παντοπωλείο το 2014, στο εβραϊκό μουσείο των Βρυξελλών τον ίδιο χρόνο και στην Τουλούζη το 2012.