Συζητούν και επισήμως το σενάριο της χρεοκοπίας

Στις Βρυξέλλες δεν θέλουν πια να μιλούν για δραματικές στιγμές και κρίσιμα Σαββατοκύριακα. Οι ευρωπαίοι αξιωματούχοι τα έχουν ήδη πει πολλές φορές και οι λέξεις μοιάζει να έχουν χάσει την αξία τους.

Ωστόσο, οι ημερομηνίες είναι αυτή τη φορά συγκεκριμένες και πιεστικές. «Eδώ που φτάσαμε», λέει ευρωπαίος αξιωματούχος, «για να είναι εφικτή η απόφαση του Eurogroup στις 18 Ιουνίου, πρέπει το Σαββατοκύριακο να μη χαθεί, ώστε τη Δευτέρα να υπάρξει μια προεργασία, με τηλεδιάσκεψη του Eurogroup ή του EuroWorking Group, που θα επικυρώσει τη συμφωνία».

Ετσι, το Eurogroup θα μπορέσει να αποφασίσει επισήμως το χρηματοδοτικό κομμάτι την Πέμπτη και στη συνέχεια θα αρχίσει η επικύρωση από τα εθνικά κοινοβούλια, ώς το τέλος του μήνα.

Η εξέλιξη κάθε άλλο παρά μονόδρομος είναι. Χαρακτηριστικά, σύμφωνα με το πρακτορείο Reuters, oι εκπρόσωποι των υπουργών Οικονομικών στο EuroWorking Group στην Μπρατισλάβα συζήτησαν χθες τρία εναλλακτικά σενάρια, το ένα εκ των οποίων είναι αυτό της χρεοκοπίας, αν οι διαπραγματεύσεις οδηγηθούν σε αδιέξοδο.

Το δεύτερο αφορά την επίτευξη συμφωνίας σε όλα με εκταμίευση των 7,2 δισ. ευρώ, το οποίο θεωρούν το λιγότερο πιθανό, και το τρίτο μια παράταση του προγράμματος για μερικoύς μήνες έως τον Μάρτιο του 2016, με σταδιακή εκταμίευση της δόσης, με βάση προαπαιτούμενα.

Το τελευταίο θεωρείται, εδώ που φτάσαμε, το καλύτερο δυνατό ρεαλιστικό σενάριο. Είναι άλλωστε συμβατό με την πρόταση της Αθήνας για εννιάμηνη παράταση. Μόνο που στην πρόταση δεν γίνεται σαφές ότι κάθε εκταμίευση, στη διάρκεια του εννιαμήνου, θα συνδέεται με προαπαιτούμενα, όπως είναι σίγουρο ότι θα απαιτήσουν οι δανειστές.

Εν τω μεταξύ πρέπει να υπάρξει συμφωνία, κάτι που όμως δεν θα είναι εύκολο, καθώς το κλίμα παραμένει βαρύ στις σχέσεις μεταξύ των δύο πλευρών.

Ακόμη και χθες, στο παρά πέντε, στις Βρυξέλλες επέμεναν πως η κυβέρνηση πρέπει να προσαρμοστεί στην ιδέα ότι βάση της συζήτησης είναι το κείμενο των προτάσεων που παρέδωσε στον Πρωθυπουργό ο Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ. Στην Αθήνα, από την άλλη πλευρά, υποστήριζαν πως δεν περνάει με τίποτα η απαίτηση των δανειστών να περικοπούν δαπάνες ίσες με το 1% του ΑΕΠ στο Ασφαλιστικό. «Αυτό το έβαλαν ξαφνικά, δεν το είχαμε καν συζητήσει» έλεγαν στελέχη που συμμετείχαν στη διαπραγμάτευση. Εννοείται ότι επίσης δεν περνάνε η περικοπή του ΕΚΑΣ και η αύξηση του συντελεστή ΦΠΑ για τα τιμολόγια ρεύματος στο 23%.

Ετσι, αυτό που φαίνεται πως προωθείται τελικά από την ελληνική πλευρά είναι ένα πακέτο πολύ βαρύτερο σε φόρους, όπως γινόταν και τα πρώτα μνημονιακά χρόνια, με έμφαση στα μεσαία και υψηλά – δηλωμένα – εισοδήματα.

Από κει και πέρα ίσως μπει και βαθύτερα το μαχαίρι στις πρόωρες συντάξεις. Ο περιορισμός των πρόωρων συντάξεων είναι η μόνη παρέμβαση που αποδέχεται η κυβέρνηση στο Ασφαλιστικό, αλλά σκόπευε να το κάνει σταδιακά.

Η πίεση των δανειστών την οδηγεί στην επίσπευσή του. Φυσικά, αυτά δεν αποτελούν μεταρρυθμίσεις (με εξαίρεση – αν γίνει αποδεκτή – την απλοποίηση του συστήματος ΦΠΑ, με την καθιέρωση δύο συντελεστών, 10% και 20%). Αλλά έτσι όπως εξελίχθηκε αυτή η διαπραγμάτευση, πολλές από τις αρχικές επιδιώξεις έχουν εγκαταλειφθεί. Τώρα, για την Ελλάδα το μείζον είναι να εξασφαλίσει μια ρύθμιση για το χρέος, ενώ για τους Ευρωπαίους προέχει να κλείσει αυτή η συμφωνία, να δέσουν την κυβέρνηση με γερά δημοσιονομικά μέτρα και να μη χρειαστεί σύντομα να βάλουν ξανά το χέρι στην τσέπη.

ΤΑ ΟΜΟΛΟΓΑ. Ενας βασικός λόγος που συζητείται το σενάριο της παράτασης είναι ότι απαλλάσσει τη γερμανίδα καγκελάριο Ανγκελα Μέρκελ από την υποχρέωση να ζητήσει ξανά από το Κοινοβούλιό της έγκριση για χρηματοδότηση της Ελλάδας. Από την άλλη, όμως, το ίδιο σενάριο προϋποθέτει ότι οι Ευρωπαίοι θα δεχθούν να ανταλλαγούν τα ομόλογα της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας με μακροπρόθεσμο χρέος προς τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Σταθερότητας, όπως προβλέπει το ελληνικό σχέδιο.