Ενα μουσείο θυμίζει τις πληγές της Γαλλίας
Το γλυπτό «Αλυσίδα σκλάβων με τέσσερις ζυγούς» είναι ένα από τα πολλά που φιλοξενούνται στο Καραϊβικό Μουσείο για την Ιστορία και τη Μνήμη του Εμπορίου Σκλάβων και της Δουλείας
Εκατόν εξήντα χρόνια μετά την επίσημη κατάργηση της δουλείας στη Γαλλία και τις αποικίες της, η χώρα επέστρεψε σε μία από τις πιο σκοτεινές περιόδους της ιστορίας της για να τιμήσει τη μνήμη των χιλιάδων θυμάτων της αποικιοκρατικής πολιτικής της. Ετσι, την Κυριακή εγκαινιάστηκε στη Γουαδελούπη το Καραϊβικό Κέντρο για την Ιστορία και τη Μνήμη του Εμπορίου Σκλάβων και της Δουλείας. Η έδρα του δεν επιλέχθηκε τυχαία. Οι Γαλλικές Αντίλλες έγιναν τόπος εξορίας για 1,8 εκατ. σκλάβους από την Αφρική από τον 17ο έως τον 19ο αιώνα. Την ίδια περίοδο που ακόμα 800.000 Αφρικανοί πουλήθηκαν σε εύπορους κατοίκους της Νότιας Αμερικής.
Παρόλο που το μουσείο επισήμως θ’ ανοίξει τις πόρτες του στις 7 Ιουλίου, ο γάλλος πρόεδρος Φρανσουά Ολάντ έσπευσε να κόψει την κορδέλα των εγκαινίων του την Κυριακή, ημέρα κατά την οποία η γαλλική μητρόπολη τιμά το οριστικό τέλος της δουλείας στα εδάφη της. Στεγασμένο σε ένα πρώην εργοστάσιο επεξεργασίας ζάχαρης όπου απασχολούνταν το σύνολο των 87.000 σκλάβων που βρέθηκαν στο νησί, με πανοραμική θέα στον κόλπο της πρωτεύουσας Πουάντ-α-Πιτρ, το μουσείο περιλαμβάνει εκατοντάδες ενθύμια από τους αιώνες του σκλαβοπάζαρου. Εγγραφα, φωτογραφίες, έργα τέχνης και αντικείμενα καθημερινής χρήσης, πλαισιωμένα από οπτικοακουστικό υλικό, λειτουργούν ως θύλακοι μνήμης για το εμπόριο σκλάβων στην περιοχή της Καραϊβικής, υπενθυμίζοντας τις βαριές ευθύνες της γαλλικής δημοκρατίας.
ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΟΣ ΠΡΟΟΡΙΣΜΟΣ. Η μετατροπή του εργοστασίου 7.153 μέτρων σε εκθεσιακό χώρο στοίχισε 83 εκατομμύρια ευρώ, ποσό που διατέθηκε από το τοπικό συμβούλιο, όχι όμως χωρίς αντιδράσεις από κατοίκους του νησιού, που μαστίζεται από σοβαρή οικονομική κρίση. Στις καταγγελίες για αλόγιστες δαπάνες (τα έργα κόστισαν επιπλέον 3 εκατομμύρια από τον αρχικό προϋπολογισμό), οι τοπικοί άρχοντες ανταπαντούν χρησιμοποιώντας το επιχείρημα του τουρισμού, αφού, σύμφωνα με τους υπολογισμούς τους, 150.000 επισκέπτες τον χρόνο θα περνούν τις πόρτες του μουσείου.
Μιας και το μουσείο είναι το πρώτο πράγμα που πιάνει το μάτι του επισκέπτη όταν αποβιβάζεται στο λιμάνι της Γουαδελούπης, ο σχεδιασμός του από τον αρχιτέκτονα Πασκάλ Μπερτελό έπρεπε να είναι μοντέρνος αλλά παράλληλα και συμβολικός. Αποτελείται από δύο κτίρια που σχηματίζουν ένα γιγάντιο φίδι, επενδυμένα στους εξωτερικούς τους χώρους με μαύρο γρανίτη, χρώμα-αναφορά στην προέλευση των θυμάτων του δουλεμπορίου και της δουλείας. Η πρόσοψη είναι ακόμα διακοσμημένη με μια διάτρητη αψίδα και έναν αναδυόμενο λαβύρινθο από αλουμίνιο, που παραπέμπουν στην πορεία όλων των σκλάβων.
Τον Ιούλιο, η έναρξη της λειτουργίας του μουσείου θα συνοδευτεί από την πραγματοποίηση του πρώτου καραϊβικού φεστιβάλ εικόνας, με σχετικό με το δουλεμπόριο πάντα περιεχόμενο. Στους διαδρόμους του κτιρίου θα εκτίθενται 500 φωτογραφίες, την ίδια στιγμή που 80 ταινίες μικρού μήκους και κλιπ θα προβάλλονται σε ειδικά διαμορφωμένους χώρους. Τέλος, από τη σκηνή του αμφιθεάτρου θα περάσουν θεατρικές, μουσικές και χορευτικές παραστάσεις τοπικών καλλιτεχνών.