Το πρωί σερβιτόρα, το βράδυ Κάρμεν
Αρκάδιος Ρακόπουλος, Δημήτρης Πακσόγλου, Ελένη Δάβου και Κώστας Μαυρογένης στην περιοδεύουσα «Κάρμεν» της Οπερας της Βαλίτσας
Αυτή η «Κάρμεν» θα μπορούσε να είναι και ένα φιλμάκι αλμοδοβαρικής εμπνεύσεως. Η συντομευμένη εκδοχή της διάσημης όπερας του Μπιζέ, που παρακολουθήσαμε πρόσφατα στο Bios στο πλαίσιο της δράσης Οπερα της Βαλίτσας, τοποθετεί την ηρωίδα στη Σεβίλλη του 1995. Είναι μια σκληρά εργαζόμενη γυναίκα, αλλά όχι σε καπνεργοστάσιο – όπως στην αρχική εκδοχή -, αλλά σε καφετέρια το πρωί και σε μπαρ το βράδυ. Με το ξεσκονόπανο υποδέχεται τους πελάτες, πίνει γουλιές αλκοόλ στα κλεφτά και αντιστέκεται. Ο Χοσέ, πάλι, από αξιωματικός γίνεται όργανο της δημοτικής αστυνομίας, ενώ ο ταυρομάχος Εσκαμίγιο παραμένει στην αρένα, με όλα όμως τα στοιχεία ενός σύγχρονου σταρ.
Η αφαίρεση του τσιγγάνικου στοιχείου (το οποίο παραμένει στους στίχους του λιμπρέτου, βέβαια) ήταν επιβεβλημένη, εξηγεί η σκηνοθέτρια Αγγέλα Σαρόγλου, αφού δημιουργούσε διαφορετικές συνδηλώσεις στην εποχή του. Η ματιά της σκηνοθέτριας τονίζει πλέον την αλμοδοβαρική αισθητική μέσα από τα εξαντρίκ κοστούμια αλλά και τη σύγκρουση των δύο κόσμων που έρχονται σε επαφή: «Η συντηρητική, καθολική Ισπανία της επαρχίας και ιδίως του Νότου από τη μια και η απελευθερωμένη Ισπανία των μεγάλων πόλεων της εποχής μετά τον Φράνκο, όπως τη βλέπουμε στις ταινίες του Αλμοδόβαρ».
Η Οπερα της Βαλίτσας φιλοδοξεί τα τελευταία τέσσερα χρόνια να φέρει ένα ευρύτερο ακροατήριο κοντά στο οπερατικό ρεπερτόριο μέσα σε απρόσμενους χώρους εκτός των παραδοσιακών θεάτρων (αρχαιολογικούς χώρους, βιβλιοθήκες, μουσεία, πνευματικά κέντρα και εσχάτως μπαρ), με τη συνοδεία ενός μόνο πιάνου.
Στο πλαίσιο της τρίτης φάσης του προγράμματος «Ταξίδι προς το Κέντρο Πολιτισμού Ιδρυμα Σταύρος Νιάρχος», λοιπόν, η Εθνική Λυρική Σκηνή παρουσιάζει την παράσταση σε 23 πόλεις της περιφέρειας και οργανώνει δύο εκπαιδευτικές δράσεις. Σε 12 από τους σταθμούς (Λαμία, Κόρινθο, Τρίπολη, Καλαμάτα, Σπάρτη, Κέρκυρα, Ιωάννινα, Βέροια, Καστοριά, Χανιά, Ηράκλειο, Αγ. Νικόλαος) θα πραγματοποιηθεί ένα διήμερο σεμινάριο λυρικής τέχνης από έμπειρους συνεργάτες της ΕΛΣ. Αντίστοιχα, σε καθεμία από τις 23 πόλεις θα πραγματοποιηθεί επίσκεψη σε σχολείο κατά την οποία ένας μονωδός με συνοδεία πιάνου θα παρουσιάσει στους μαθητές μια ωριαία εισαγωγή στην τέχνη της όπερας.
Σύμφωνα με τη σκηνοθέτρια, σε αυτή τη «συνάντηση» το κοινό θα παρακολουθήσει μια παράσταση χωρίς τίποτα περιττό: «Για να κατεβάσουμε τη διάρκεια του έργου από τις δυόμισι ώρες στα 80 λεπτά, αφήσαμε έξω τις μεγάλες και πολυπληθείς σκηνές, όπως εκείνες που είχαν χορευτές». Δεν πειράχτηκε τίποτε, ωστόσο, από τον βασικό συμβολισμό της Κάρμεν ως πνεύματος αντισυμβατικότητας και ελευθερίας. Ούτε βέβαια τίποτε από το μουσικό σήμα κατατεθέν της όπερας: τη «Habanera» (εάν δεν έχετε δει ποτέ το βιντεάκι στο YouTube με τη Μαρία Κάλλας στο Κόβεντ Κάρντεν το 1962, ποτέ δεν είναι αργά).
INFO
Λαμία 29/1 – Δημοτικό Θέατρο, 1/2 Ναύπακτος – Παπαχαραλάμπειος Αίθουσα, 13/2 Λάρισα -Δημοτικό Ωδείο. Οι επόμενες «στάσεις» στο nationalopera.gr/gr/event. Οι παραστάσεις ξεκινούν στις 20.00 με δελτία που διατίθενται μία ώρα πριν. Η «Κάρμεν» παρουσιάζεται στο πλαίσιο της τρίτης φάσης του προγράμματος «Ταξίδι προς το Κέντρο Πολιτισμού Ιδρυμα Σταύρος Νιάρχος», σε συνεργασία με τo Future Library