Πού είναι ο Μάκβεθ;

θάνατος και ο φόνος, το Μεγάλο και η πολιτική εξουσία, το Κακό και το Καλό και πάνω απ’ όλα ο φόβος είναι τα θέματα-τέρατα του σαιξπηρικού «Μάκβεθ», έτσι όπως τα αποκωδικοποιεί και τα επισημαίνει ο Γιώργος Χειμωνάς, του οποίου η μετάφραση χρησιμοποιείται στην παράσταση του Από Μηχανής Θεάτρου. Θέματα-τέρατα που οδηγούν στον απόλυτο εφιάλτη του χάους.

Κορυφαίο έργο του Γουίλιαμ Σαίξπηρ (1564-1616), ο «Μάκβεθ» (1603-1606) είναι το μικρότερο σε έκταση και συνίσταται σε πέντε πράξεις. Ολα συμβαίνουν πολύ γρήγορα. Ο εφιάλτης ξεκινά από την προφητεία των τριών μαγισσών: ο Μάκβεθ θα γίνει βασιλιάς. Εχει μόλις καταστείλει μια επανάσταση, επιστρέφει νικητής, οπότε πιστεύει ότι είναι αναμενόμενο να δικαιούται τον θρόνο. Σε αυτή τη συνάντηση με τη Μοίρα ο Μάκβεθ διαλέγει και το πεπρωμένο του. Για να γίνει βασιλιάς θα πρέπει να σκοτώσει – τους πάντες σχεδόν. Με τη Λαίδη Μάκβεθ να τον επηρεάζει καθοριστικά, οι δυο τους θα ακολουθήσουν τον κύκλο του αίματος που θα κλείσει μόνο με το δικό τους αίμα.

Η διασκευή του σκηνοθέτη Θάνου Παπακωνσταντίνου εστιάζει το ενδιαφέρον της στη σχέση και στα σχέδια του Μάκβεθ και της Λαίδης, αφήνοντας απ’ έξω τα κομμάτια της συλλογικής δράσης. Το ίδιο το έργο δεν απαγορεύει μια τέτοια ματιά πάνω στο κείμενο. Η συνεργασία που γίνεται συνενοχή, τα όρια και η πάλη των δύο φύλων – με το ισχυρό και το ανίσχυρο, το αρσενικό και το θηλυκό – επιτρέπουν στο έργο να μετατραπεί σε μια αναμέτρηση άνευ όρων που οδηγεί στην αιματηρή πτώση. Μαζί με τις τρεις μάγισσες (και τρεις στρατιώτες) που εμφανίζονται επίσης επί σκηνής ο σκηνοθέτης επιχείρησε να φωτίσει το ζευγάρι του αίματος.

«Ο Μάκβεθ είναι νεκρός»: οι στρατιώτες αναγγέλλουν το νέο και το κουβάρι αρχίζει να ξετυλίγεται. Το σκηνικό περιβάλλεται από κόκκινες κουρτίνες. Γαλάζια είναι τα φορέματα για τις μάγισσες δίχως πρόσωπο (καλυμμένα πλήρως από τα μακριά καστανά μαλλιά τους). Ενας συμβολικός (;) κύκλος με κιμωλία είναι ζωγραφισμένος επί σκηνής. Πράσινη μακριά τουαλέτα φορά η Λαίδη. Το παιχνίδι με τους φωτισμούς και τους ήχους ξεκινά…

Η παράσταση που σκηνοθετεί ο Θάνος Παπακωνσταντίνου στερείται βασικών θεατρικών συστατικών και πάνω απ’ όλα στερείται Μάκβεθ. Πρόσωπα που μπαινοβγαίνουν στη σκηνή και κινούνται με αμηχανία, ηθοποιοί που μιμούνται τους ρόλους τους, ηχητικά που παραπέμπουν σε ήχους προερχόμενους από το Διάστημα (!) με ηχώ που έκανε ακόμη και την έξοχη μετάφραση του Χειμωνά να μην ακούγεται. Τέλος, φωτιστικά εφέ μεγάλης διάρκειας και χωρίς νόημα προστέθηκαν με αποκορύφωμα τη σκηνή του φόβου, των ενοχών και των τύψεων. Η σκηνή της εσωτερικής αναμέτρησης του Μάκβεθ με τον βαθύτερο εαυτό του ζωντανεύει ανάμεσα σε δείπνα όπου σερβίρονται νεκροκεφαλές και φρούτα…

Ο Ακις Βλουτής δεν συνάντησε ποτέ τον ήρωά του, δεν συνομίλησε μαζί του. Ο δικός του Μάκβεθ δεν σχεδίασε ούτε πραγματοποίησε κανέναν φόνο, δεν ένιωσε κανέναν φόβο.

Ξεχωρίζει ο πρώτος μονόλογος της Κατερίνας Τάκαλου: η ηθοποιός κατάφερε να ξεδιπλώσει την αφετηρία μιας γυναίκας που θα εξελιχθεί σε μοχλό ψυχολογικής πίεσης. Η συνέχεια ωστόσο δεν ήταν αντίστοιχη ούτε στη σκηνή των φόνων ούτε στην κορυφαία σκηνή της τρέλας. Η  ηθοποιός, στερούμενη και σωστής καθοδήγησης, δεν οδηγήθηκε στην κορύφωση.

Μετάφραση:
Γιώργος Χειμωνάς. 
Διασκευή – σκηνοθεσία:
Θάνος Παπακωνσταντίνου. 
Σκηνικά:
Νίκος Αναγνωστόπουλος.
Κοστούμια:
Νίκη Ψυχογιού.
Κίνηση:
Χαρά Κότσαλη. 
Μουσική:
Αντώνης Μόρας. 
Φωτισμοί:
Χριστίνα Θανάσουλα. 
Παίζουν:
Ακις Βλουτής, Κωνσταντίνα Τάκαλου, Βασίλης Βηλαράς, Ελεάνα Γεωργιάδου, Κατερίνα Μηλιώτη, Ελένη Μολέσκη, Μάριος Παναγιώτου, Γιώργος Φλωράτος.
Από Μηχανής Θέατρο Ακαδήμου 13, τηλ. 210-5231.131. Παραστάσεις: Πέμπτη – Κυριακή, στις 20.00.