Γλυκιά ζωή πριν και μετά τον Φελίνι

Μια γυναίκα, μια εικόνα. «Μα, δεν έκανε μόνο την “Dolce vita!”» γράφουν πολλοί – λες και είναι εύκολο πράγμα να περάσεις στη σφαίρα του μύθου. Λες και υπάρχουν πολλοί Φελίνι εκεί έξω να συλλάβουν τέτοιες εικόνες, και πολλοί Μαστρογιάννι διατεθειμένοι να βρουν γάλα μες στη μαύρη νύχτα. Γεννημένη το 1931, η Εκμπεργκ στέφθηκε Μις Σουηδία το 1950 και, ύστερα από προτροπή της μητέρας της, διαγωνίστηκε και για τον τίτλο της Μις Κόσμος ταξιδεύοντας στις Ηνωμένες Πολιτείες. Λεπτομέρεια: δεν ήξερε λέξη αγγλικά. Εμαθε αρκετά όμως, όταν κέρδισε ένα συμβόλαιο στη Universal. Εκεί, ο Χάουαρντ Χιουζ τη συμβουλεύει να αλλάξει το όνομά της – «το Εκμπεργκ προφέρεται δύσκολα», της λέει. «Θα μάθουν να το προφέρουν όταν γίνω διάσημη», του απαντά.

Η ΣΤΑΜΠΑ ΤΗΣ ΚΑΛΛΟΝΗΣ. Στο Χόλιγουντ, η Εκμπεργκ αναζητά μια ταυτότητα, οι καιροί όμως είναι δύσκολοι κι εκείνη δεν μπορεί να αποφύγει τη στάμπα της καλλονής. Στην αρχή τη βλέπουμε πλάι στους Τζέρι Λιούις και Ντιν Μάρτιν την περίοδο που το δίδυμο είχε να παρουσιάσει μονάχα εμπορικές επιτυχίες – στη συνέχεια δε, η γνωριμία της με τον Τζον Γουέιν θα την οδηγήσει στο πλατό της περιπέτειας «Blood alley», όπου και θα κερδίσει, με το σπαθί της, μια Χρυσή Σφαίρα Β’ Γυναικείου Ρόλου, ερμηνεύοντας μιαν Ασιάτισσα. Ο πολύς Ντίνο ντε Λαουρέντις θα αναγνωρίσει το ταλέντο (και τα κάλλη) της, συμπεριλαμβάνοντάς την στο καστ της υπερπαραγωγής «Πόλεμος και Ειρήνη», μαζί με τους Χένρι Φόντα και Οντρεϊ Χέπμπορν. Και πάλι όμως, η αναγνώριση δεν ερχόταν. Ετσι, αφήνει πίσω της το Αμέρικα και ταξιδεύει για την Ιταλία. «Ποτέ δεν κατάλαβα ποιος ήταν ο πραγματικός λόγος που ο Φελίνι με επέλεξε για πρωταγωνίστρια στο “Ντόλτσε βίτα”. Εντάξει, είχα βγει Μις Σουηδία και αυτό ίσως θα μπορούσε να είναι λόγος για πολλούς σκηνοθέτες, αλλά όχι για εκείνον. Εκείνος διάβαζε στην καρδιά των ηθοποιών και τους καθοδηγούσε σαν να ήταν πεταλούδες. Μείναμε στην ιστορία, εγώ, εκείνος, η ταινία, όλοι, για εκείνη τη σκηνή. Για μένα όμως, αυτός που την έκανε να λειτουργήσει τόσο καλά ήταν ο Μαρτσέλο» έλεγε η Εκμπεργκ σε παλαιότερη συνέντευξή της. Παραδόξως, για την ερμηνεία της εκεί κερδίζει τον χαρακτηρισμό «παγόβουνο» από τα ταμπλόιντ, παρ’ όλο που η ίδια ήταν λιγότερο «πάγος» και πολύ περισσότερο «βουνό».

Το ιταλικό σινεμά τής πήγαινε, κι εκείνη το τίμησε με την αμέσως επόμενη επιλογή της, την ταινία «Βοκκάκιος ’70», που έφερε την υπογραφή τριών μεγάλων ονομάτων: του Φελίνι, του Μάριο Μονιτσέλι και του Λουκίνο Βισκόντι – ενώ εκτός της ίδιας, συμμετείχαν η Σοφία Λόρεν και η Ρόμι Σνάιντερ. Θα χάσει όμως τον ρόλο σε μια κατασκοπευτική περιπέτεια ονόματι «Δρ Νο», ρόλος που τελικά πήγε στην άγνωστη τότε Ούρσουλα Αντρες – που έγινε κι εκείνη διάσημη μέσα από μια εμβληματική κινηματογραφική εικόνα.

Ο παλιόφιλος Ντιν Μάρτιν θα τη συμπεριλάβει στο καστ του γουέστερν «4 for Texas» (1963), με τον ίδιο, τον Φρανκ Σινάτρα και την Αντρες, λίγα χρόνια μετά. Ακολούθησαν ιστορικά έπη όπως το «The Mongols» και φτηνά θριλεράκια σαν το «Fangs of the Living Dead» του 1969, όπου η Εκμπεργκ διέπρεπε σε ρόλο παρθένας υπό βρικολακικό διωγμό.

ΟΙ ΕΡΩΤΕΣ. Ο Φελίνι όμως της χάρισε άλλους δυο ρόλους, στους «Κλόουν» του 1971 και στη «Συνέντευξη» του 1987. Και στις δυο ταινίες, η Εκμπεργκ έπαιζε τον εαυτό της, με τον Φελίνι να φιλμογραφεί τον μύθο που εκείνος δημιούργησε. Και, όπως ήταν φυσικό, η ερωτική της ζωή απασχόλησε συχνά τον Τύπο – λογικό, όταν η στρατιά των πρώην συντρόφων σου περιλαμβάνει τους Γκάρι Κούπερ, Γιουλ Μπρίνερ, Φρανκ Σινάτρα και Ερολ Φλιν. «Με τον Τζιάνι Ανιέλι (σ.σ. ιδιοκτήτη της αυτοκινητοβιομηχανίας Φίατ) κρατούσαμε ένα υπέροχο μυστικό για χρόνια, μέχρι που ένας αγενής δημοσιογράφος τα έγραψε στην εφημερίδα. Σήμερα δεν έχω σύζυγο, δεν έχω παιδιά. Εκείνη η καλόγρια (νοσοκόμα) που ήταν  εδώ πριν από λίγο έχει γίνει η φίλη μου» έλεγε στην τελευταία της συνέντευξη. Τα τελευταία χρόνια της ζωής της, η Ανίτα Εκμπεργκ τα πέρασε μέσα στη φτώχεια: η σύνταξή της δεν ξεπερνούσε τα 400 ευρώ, ενώ μια ξαφνική πυρκαγιά άφησε το σπίτι της σε κακά χάλια. Η ίδια προσπάθησε να ζητήσει βοήθεια από το Ιδρυμα Φελίνι – το οποίο όμως είναι εξίσου χτυπημένο από την οικονομική κρίση. «Ξέρετε πόσο θα ήθελα έναν καπουτσίνο;» λέει κάποια στιγμή στον δημοσιογράφο. «Το μπαρ είναι κάτω στην πλατεία, αλλά δεν υπάρχει κανείς να μου σπρώξει την καρέκλα». Μια εικόνα μίλια μακριά απ’ αυτή στο σιντριβάνι της Φοντάνα ντι Τρέβι.

Η άλλη «Casablanca»
Η Εκμπεργκ εμφανίστηκε σε ένα επεισόδιο της τηλεοπτικής σειράς «Casablanca» του 1955 (παραγωγή ABC), στον ρόλο της Κατρίνα Γιόργκενσον. Υποδυόταν μία γυναίκα για την οποία υπήρχε πέπλο μυστηρίου, εάν πρόκειται για την παλιά ερωμένη του Ρικ, Ιλζα, (ο ρόλος της Ινγκριντ Μπέργκμαν, φυσικά, στην ταινία του 1942).