Πρώτα το τσεκάπ και μετά τα αθλητικά

Είπαμε. Η αλλαγή του χρόνου είναι ευκαιρία για να κάνετε μια καινούργια αρχή στη ζωή σας. Αποφασίσατε λοιπόν, να αρχίσετε να βάζετε χιλιόμετρα. Καταρχήν μπράβο σας. Ωστόσο, καλού κακού οι ειδικοί συμβουλεύουν να κάνετε κάποιες απαραίτητες εξετάσεις είτε είστε – και αισθάνεστε – απολύτως υγιείς είτε έχετε κάποιο θέμα υγείας. Οπως εξηγούν, «οι εξετάσεις θα πρέπει να είναι πρώτη σας προτεραιότητα και θα πρέπει να τις κάνετε πριν ακόμη αγοράσετε αθλητικά παπούτσια». Μάλιστα για όσους δεν πηγαίνουν σε γυμναστήριο ώστε να βρίσκονται υπό την επίβλεψη προπονητή, οι εξετάσεις είναι ακόμη περισσότερες για προληπτικούς λόγους.

Οταν θα επισκεφθείτε τον γιατρό θα πρέπει να του εξηγήσετε τον στόχο σας και για ποιους λόγους επιθυμείτε να αρχίσετε τρέξιμο. Επίσης να τον ρωτήσετε εάν οι στόχοι και οι προσδοκίες σας είναι εφικτοί. Δεν είναι για παράδειγμα ρεαλιστικός στόχος η απώλεια 5 κιλών την εβδομάδα με 30 λεπτά γρήγορο τρέξιμο την ημέρα. Ούτε η ανόρθωση γλουτών με 10 λεπτά ζωηρό τρέξιμο. Τέτοιου είδους τακτικές μπορεί να προκαλέσουν περισσότερα προβλήματα, κυρίως ορθοπεδικά, παρά να έχουν το προσδοκώμενο αποτέλεσμα.

«Στις περισσότερες περιπτώσεις η μέτρια φυσική δραστηριότητα, όπως ονομάζεται έως και μία ώρα χαλαρό τρέξιμο (όχι για επιδόσεις) την ημέρα, είναι ασφαλής και δεν προκαλεί εύκολα προβλήματα υγείας ή ακόμη πιο σοβαρές καταστάσεις όπως είναι ο αιφνίδιος θάνατος και άλλα περιστατικά που έχουν καταγραφεί σε αθλητές ποδοσφαίρου, Μαραθωνίου κ.λπ.» εξηγεί η καθηγήτρια Φυσικής Αγωγής Γκέλυ Τζιβινίκου.

Το Αμερικανικό Κολέγιο Αθλητικής Ιατρικής πάντως συνιστά σε όσους επιθυμούν να ξεκινήσουν χαλαρό έως μέτριο τρέξιμο να επισκεφθούν τον γιατρό μόνο εφόσον συντρέχουν δύο από τους παρακάτω παράγοντες:

˜ Είστε άνδρας μεγαλύτερος από 45 ετών ή γυναίκα μεγαλύτερη από 55 ετών

˜ Εάν έχετε ιστορικό καρδιαγγειακής νόσου στην οικογένεια

˜ Καπνίζετε ή έχετε διακόψει το κάπνισμα το τελευταίο εξάμηνο

˜ Δεν έχετε κάνει κανενός είδους άσκηση για τρεις ή περισσότερους μήνες

˜ Είστε υπέρβαροι ή παχύσαρκοι

˜ Εχετε υψηλή πίεση ή υψηλή χοληστερίνη

˜ Εχετε εμφανίσει προδιαβήτη (ανοχή στη γλυκόζη)

Οι απαραίτητες εξετάσεις

Αιματολογικές 

Με τις εξετάσεις αυτές ο γιατρός σας θα έχει πλήρη εικόνα για τη γενική κατάσταση της υγείας σας. Μπορείτε να τις κάνετε οποιαδήποτε στιγμή της ημέρας και χωρίς να είστε απαραιτήτως νηστικοί.

˜Γενική αίματος: η εξέταση αυτή δείχνει αιματοκρίτη, αιμοσφαιρίνη, αιμοπετάλια, ερυθρά και λευκά αιμοσφαίρια κ.ά. Από αυτούς τους δείκτες ο γιατρός μπορεί να αξιολογήσει τη γενική κατάσταση του οργανισμού και του αίματός σας (π.χ. αν υπάρχει κάποια λοίμωξη, αν πάσχετε από αναιμία ή ακόμη και αν δημιουργούνται υποψίες για κακοήθειες).

˜ΤΚΕ: πρόκειται για την ταχύτητα καθίζησης των ερυθρών. Μια αυξημένη τιμή σε αυτή την εξέταση δημιουργεί υποψίες για την ύπαρξη κάποιας φλεγμονής, λοίμωξης ή γενικά μιας διαταραχής στην ισορροπία του οργανισμού. 

˜Χολερυθρίνη ολική και άμεση, τρανσαμινάσες (SGOT και SGPT), αλκαλική φωσφατάση (ALP) και γ-GT: οι τιμές που θα προκύψουν από αυτές τις εξετάσεις αποκαλύπτουν σημαντικές πληροφορίες για το πόσο καλά λειτουργούν τα ζωτικά μας όργανα.

˜CPK: πρόκειται για ένα ένζυμο που μπορεί να αυξηθεί όταν πάσχει το μυϊκό σύστημα. Προσοχή: αυτή η εξέταση δεν πρέπει να γίνεται ύστερα από έντονη γυμναστική ή αν κάνετε ενδομυϊκές ενέσεις, γιατί είναι πιθανό η τιμή του ενζύμου να εμφανίζεται αυξημένη.

Καρδιολογικές

Είτε είστε άνδρας είτε γυναίκα, όταν δεν παρουσιάζετε παράγοντες κινδύνου για καρδιαγγειακές νόσους θα πρέπει να κάνετε: 
˜Στα 30: ένα ηλεκτροκαρδιογράφημα. Ο γιατρός ελέγχει αν υπάρχουν διαταραχές ρυθμού, υπερτροφία ή ισχαιμικές αλλοιώσεις στην καρδιά. 

˜Στα 40: έναν υπέρηχο καρδιάς. Διερευνάται τυχόν υπερτροφία της καρδιάς, καθώς και η κατάσταση των βαλβίδων και του μυός της. Η εξέταση αυτή – εφόσον είναι καλά τα αποτελέσματά της – είναι σκόπιμο να επαναλαμβάνεται κάθε 3-4 χρόνια. 
Είτε είστε άνδρας είτε είστε γυναίκα, όταν παρουσιάζετε παράγοντες κινδύνου για καρδιαγγειακά νοσήματα (κάπνισμα, υπέρταση, κληρονομικό ιστορικό για πρώιμη εμφάνιση στεφανιαίας νόσου, υπερλιπιδαιμία, παχυσαρκία ή σακχαρώδη διαβήτη) θα πρέπει να κάνετε:

˜Στα 30: έναν υπέρηχο καρδιάς και μια δοκιμασία κόπωσης. Με τη δοκιμασία κόπωσης φαίνεται αν πρόκειται να προκύψει κάποια καρδιολογική νόσος στο μέλλον. Αν τα αποτελέσματα των εξετάσεων αυτών είναι αρνητικά, αλλά οι παράγοντες κινδύνου δεν τροποποιούνται και συνεχίζουν να υφίστανται, οι εξετάσεις πρέπει να επαναλαμβάνονται ανά τριετία και μετά την ηλικία των 40 ετών ανά έτος. 

Στην εγκυμοσύνη

Σε γενικές γραμμές είναι ασφαλές να κάνετε τζόγκινγκ κατά την εγκυμοσύνη σας εφόσον ήταν η άσκηση που κάνατε μέχρι τώρα (δεν ξεκινάμε στην εγκυμοσύνη να κάνουμε τζόγκινγκ). Θα πρέπει ωστόσο να γνωρίζετε ότι θα γίνεται ολοένα και πιο δύσκολο όσο θα παίρνετε βάρος, χωρίς όμως να υπάρχει κίνδυνος για το έμβρυο. Καθώς η εγκυμοσύνη θα εξελίσσεται, ακόμη και έμπειρες δρομείς πρέπει να αναπροσαρμόσουν τη ρουτίνα τους. Η άσκηση βοηθά πάρα πολύ στον τοκετό.

Ωστόσο καλό είναι να αποφεύγετε το τζόγκινγκ αν έχετε προδρομικό πλακούντα, περίπτωση κατά την οποία ο πλακούντας καλύπτει τον τράχηλο της μήτρας, διότι σε αυτή την περίπτωση οι αναταράξεις μπορεί να προκαλέσουν αιμορραγία. Αποφύγετε επίσης το τζόγκινγκ σε περίπτωση που έχετε υπέρταση εγκυμοσύνης ή μεγάλη πιθανότητα για πρόωρο τοκετό. Σε κάθε περίπτωση πρέπει πάντα να ασκείσθε με την άδεια του γυναικολόγου που σας παρακολουθεί.