Ενας γερμανός φίλος στο κοίλον

Σαν φάσμα (με την καλή την έννοια) πλανάται ακόμη πάνω από την επιδαύρια γη η μεγάλη επιτυχία του Γιάννη Κακλέα και του Εθνικού Θεάτρου – κυρίως όμως του… εξοβελισμένου φέτος Αριστοφάνη – με τους «Βατράχους» την περασμένη εβδομάδα. Παραστάσεις που έφεραν πάνω από 20.000 θεατές στο κοίλον του αρχαίου θεάτρου και πολύ χειροκροτήθηκαν – και συνεχίζουν στην περιοδεία τους. Στους «Βατράχους» και το σουξέ τους θα ανατρέχουμε μιλώντας για τα Επιδαύρια 2014. Διότι κωμωδία και πιο καθιερωμένους – σκηνοθέτη και πρωταγωνιστές – ψήφισε το κοινό μαζικά.

Κατά τα άλλα, σε στατιστική λογική, τρεις νέοι σκηνοθέτες – όχι ηλικιακά, αλλά με άξονα το πόσο γνώριμοι είναι στην Επίδαυρο – και τρεις γυναίκες έδωσαν το  «παρών»: Καραντζάς (ο νεώτερος στο αρχαίο θέατρο, στα 26 του), Λυγίζος και Παπαφιλίππου από τη μια, Κονιόρδου (για το Εθνικό επίσης), Μπρούσκου, Κοντούρη (επερχόμενη με «Πέρσες» του ΚΘΒΕ) από την άλλη.

Και ο οδυρμός ξενοδόχων και ταβερνιάρηδων της Αρχαίας Επιδαύρου και του Λυγουριού συνεχίζεται. Αδεια φάνταζε η περιοχή επί «Βακχών». Παρ’ ότι πολλοί ενθουσιάστηκαν από τον αμφίσημο Διόνυσο της Αγλαΐας Παππά. Τουριστικά, αν και έχουμε μπει στον Αύγουστο, δεν σώθηκε, λένε. Δεν είχαμε καν τον χαμό για μια θέση στον θρυλικό Λεωνίδα.

Η είδηση ήταν η παρουσία του παλιού γνώριμου (από το 2006) ψηλού γερμανού σκηνοθέτη και διευθυντή της Σαουμπίνε του Βερολίνου (ανέλαβε στα 31 του, παρακαλώ, διαδεχόμενος τον Πέτερ Στάιν), Τόμας Οστερμάιερ. Που το ελληνικό κοινό τον είχε χειροκροτήσει δις το 2010 με «Τζον Γαβριήλ Μπόργκμαν» του Ιψεν στην Πειραιώς 206 και «Οθέλλο» του Σαίξπηρ στην Επίδαυρο και πέρυσι με τον «Εχθρό του λαού» που χειροκρότησε και το Φεστιβάλ της Αβινιόν. Ο εικονοκλάστης σκηνοθέτης, που μιλάει για «τα λάθη της Μέρκελ» και «το σύστημα των πολιτικών γουρουνιών», λατρεύει την Ελλάδα. Χρόνια τώρα έρχεται με μεγάλη παρέα για διακοπές στα νότια της Πελοποννήσου. Ινκόγκνιτο, κατά κάποιον τρόπο.

Καλοντυμένος, εθεάθη στο κοίλον, δίπλα στον Διονύση Φωτόπουλο, στις «Βάκχες». Εκεί όπου δεν εθεάθησαν, αντίθετα με τις παραστάσεις Καραντζά και Λυγίζου, πολλοί θεατράνθρωποι, έστω για να δουν το πείραμα της Αντζελας Μπρούσκου. Ηταν εκεί ο αγαπημένος των Γάλλων κινηματογραφικός σκηνοθέτης Πάνος Κούτρας με τη Θέμιδα Μπαζάκα, αλλά μέχρις εκεί. Οσο για τον Οστερμάιερ δεν επιβεβαιώθηκε – αν και πλανάται στον αέρα από καιρό – ότι δεν βρέθηκε μόνον λόγω διακοπών στην Επίδαυρο αλλά και για να κατοπτεύσει ξανά τον «μαγικό χώρο», στον οποίο δεν αποκλείεται να τον δούμε στα επόμενα. Η διεύθυνση του Φεστιβάλ δεν ήταν εκεί για να το επιβεβαιώσει. Οπως ούτε και στη μεγάλη επιτυχία των «Βατράχων» του Εθνικού.

Από το Πάσχα αναμετράται με τον «ξένο» Διόνυσο των ευριπίδειων «Βακχών» η μεθοδική Αγλαΐα Παππά. Πάντοτε στον Αριστοτέλη στο Γιαλάσι, όπου παίδεψε και ξαναπαίδεψε το κείμενο και τους συμβολισμούς του. Οπως και στη διάρκεια των προβών και στις δύο παραστάσεις που είδαν και οι δικοί της. Πάντα στον Αριστοτέλη, χώρια από τον θίασο που προτίμησε το Αβατον κοντά στο θέατρο.

Η υγρασία των τελευταίων ημερών έκανε σχεδόν αφόρητη την πρόβα τζενεράλε την Πέμπτη. Με το μαχαίρι κοβόταν η υγρασία, έλεγαν αυτόπτες. Και τα χνώτα «έγραφαν» στη νύχτα, έως τις δύο που τελείωσαν. Το πρωί. Οταν ζεστάθηκαν με κοτόσουπα στον Λεωνίδα και βούτηξαν στον ύπνο πριν από την πρεμιέρα. Παρ’ ότι ήταν το θέμα συζήτησης όλων και το κλου της παράστασης, η Αγλαΐα Παππά, σεμνή, έλεγε πως πέρασε «ήσυχα» αυτή η παράσταση από μέσα της. «Νιώθω περίεργα. Ενα περίεργο κενό», μου έλεγε μετά.

Η Μπρούσκου τήρησε τη φετινή… μόδα, του πρωταγωνιστή Χορού. Οχι βέβαια τα αθλητικά παπούτσια, που πολύ έπαιξαν φέτος δίπλα στη θυμέλη του αρχαίου θεάτρου. Ομως πολλοί θεώρησαν ως δεύτερο κλου την υποβλητική μουσική του παλαίμαχου Δημήτρη Καμαρωτού (συνιδρυτή με τους Ξενάκη – Βασιλειάδη του Κέντρου Σύγχρονης Μουσικής Ερευνας και συνεργάτη πολλάκις των Βασίλη Παπαβασιλείου, Λευτέρη Βογιατζή, Νικίτα Μιλιβόγιεβιτς, Μιχαήλ Μαρμαρινού), που έδωσε έμφαση στα κρουστά και απογείωσε τη βακχεία, με αίσθηση αφρικανική. Εχει και η Επίδαυρος τα εξωτικά – και τα ξωτικά – της…