«Δεν έχει όρια η ανθρώπινη αγριότητα»

Δεν είναι όμορφος όπως εκείνος. Ούτε ταλαντούχος και προικισμένος με χάρες και αρετές. Και την αγάπη ακόμα, είτε πατρική είτε ερωτική, ο Φραντς – ο δευτερότοκος γιος ενός κόμη από την πρώιμη πολιτική τραγωδία του Φρίντριχ Σίλερ «Οι ληστές» – δεν τη γεύτηκε ποτέ απλόχερα όπως ο μεγαλύτερος και προνομιούχος αδελφός του Καρλ. Η αδικία είναι το κυρίαρχο συναίσθημα της μνήμης του. Και η κινητήριος δύναμη του παρόντος του. Μια δύναμη που τον οδηγεί στον μονόδρομο της εκδίκησης, της βίας, της αλληλοεξόντωσης, της αγριότητας.

«Οσο εμπλέκεσαι βέβαια με έναν ήρωα τόσο δικαιολογείς αυτά που κάνει» υποστηρίζει ο Αργύρης Ξάφης, που θα υποδυθεί τον τιμωρό Φραντς σε μια παράσταση του Φεστιβάλ Αθηνών, όπου όλα τα εισιτήρια έχουν ήδη εξαντληθεί από μέρες. Υπάρχουν, όμως, περιθώρια για δικαιολογίες όταν η εκδίκηση γίνεται αυτοσκοπός; «Πάντα προσπαθώ να καταλάβω τους ανθρώπους που επιλέγουν αυτόν τον δρόμο» εξηγεί στα «ΝΕΑ».

«Πιστεύω ότι θα γινόμασταν καλύτεροι αν μπορούσαμε να κατανοήσουμε τους γύρω μας. Στη συγκεκριμένη περίπτωση, στην αιώνια σύγκρουση που είχε με τον αδελφό του ο Φραντς ήταν πάντα ο ηττημένος» διευκρινίζει ο ηθοποιός και παραδέχεται – τι άλλο φυσικά; – ότι και αυτός έχει αδικηθεί στη ζωή του. «Ξέρεις εσύ κανέναν που δεν του ‘χει συμβεί; Εγώ ούτε μισό άνθρωπο».

Σχεδόν δυόμισι αιώνες μετά τη συγγραφή του έργου και τριάντα χρόνια μετά το πρώτο ανέβασμά του στην Ελλάδα, όλα ανατρέπονται και αμφισβητούνται. Ακριβώς όπως και στον 18ο αιώνα, όταν ο γερμανός δραματουργός έγραφε τους «Ληστές». «Το έργο δεν είναι καταναγκαστικά επίκαιρο. Σίγουρα όμως είναι τρομακτικά ανθρώπινο. Πραγματεύεται άλλωστε την αγριότητα της ανθρώπινης φύσης. Μια τίγρη ή ένα λιοντάρι, για παράδειγμα, αγριεύουν μέχρι ένα σημείο. Η αγριότητα του ανθρώπου όμως δεν βάζει ο νους σου μέχρι πού μπορεί να φτάσει. Δεν έχει όρια, ακριβώς όπως και η φαντασία του».

Η συμπρωταγωνίστριά του στην παράσταση και σύζυγός του Δέσποινα Κούρτη – υποδύεται την Αμάλια, τη μοναδική γυναικεία παρουσία στο έργο – αναφέρει πως «υπάρχουν κομμάτια μονολόγων που ακούγονται πολύ σημερινά. Που σε αναγκάζουν να κάνεις σύνδεση με τις συνθήκες τού τώρα». Αυτό όμως που εκείνη βρίσκει πιο ενδιαφέρον στην παράσταση είναι ότι, πέρα από τα δυο αδέλφια, ακόμα και εκείνη τελικά «λερώνει» τα χέρια της. «Δεν σκοτώνει βέβαια κανέναν, όταν όμως καταλαβαίνει ότι έχει τη δυνατότητα χαίρεται, το ευχαριστιέται. Σηκώνει και αυτή το λάβαρο της βίας με έναν τρόπο».

Στη ζωή οι δυο πρωταγωνιστές πορεύονται από κοινού δεκαπέντε χρόνια – γνωρίστηκαν στο ένδοξο Αμόρε. Στη συγκεκριμένη παράσταση όμως η Δέσποινα, η θεατρική Αμάλια με άλλα λόγια, δεν είναι ερωτευμένη με τον Αργύρη (Φραντς) αλλά με τον αδελφό του Κάρλ. Δεν είναι περίεργο να σου κλέβουν έστω και θεατρικά τη γυναίκα; «Το αντιμετωπίζω με χιούμορ» λέει και γελάει ο  Αργύρης Ξάφης.  Η Δέσποινα, από την άλλη, παραδέχεται με μια δόση συναισθηματισμού πως κάθε φορά που πρέπει να του μιλήσει προσβλητικά, να τον αποκαλέσει σκουλήκι για παράδειγμα, όπως ορίζει ο ρόλος της, δυσκολεύεται. Δεν είναι μαθημένη σε τέτοιες κουβέντες.

Η επαγγελματική τους συνύπαρξη όμως είναι κάτι που απολαμβάνουν και οι δύο. «Αν γίνεται με ισορροπία και όχι κατ’ εξακολούθηση, είναι όμορφη εμπειρία» λέει η Δέσποινα και ο Αργύρης συμφωνεί. «Εχουμε κοινές αγωνίες, κοινά ενδιαφέροντα, βλέπουμε το θέατρο με τον ίδιο τρόπο».