«Οι μεγάλες ιδέες, συντριμμένες, πέφτουν χάμω…»: Η άγνωστη διαδρομή της Αριστεράς

Στα τέλη Μαΐου του 1945 ο ιστορικός ηγέτης του ΚΚΕ Νίκος Ζαχαριάδης επιστρέφει από το Νταχάου και αναλαμβάνει ξανά το κόμμα. Ο δημοσιογράφος Μπάμπης Κλάρας προσπαθεί να τον δει. Θέλει να τον ενημερώσει για τις θέσεις του αδελφού του, για τον οποίο η ατμόσφαιρα στο κόμμα δεν προμήνυε τίποτα το καλό. Δεν τον αφήνουν να τον συναντήσει, ωστόσο τα καταφέρνει σε μια συνέντευξη Τύπου στα γραφεία του ΕΑΜ στην οδό Μητροπόλεως. Επιασαν την κουβέντα, αλλά τους διέκοψε ο Γιώργος Σιάντος που αναπλήρωνε τον γενικό γραμματέα όσο αυτός ήταν στα στρατόπεδα συγκέντρωσης.
Λίγες ημέρες μετά, και αφού επέμεινε πολύ, ο Κλάρας κατάφερε να συναντήσει τον Ζαχαριάδη κάτω από καλύτερες συνθήκες στα γραφεία του «Ριζοσπάστη». Ο Κλάρας προσπάθησε να του μιλήσει αναλυτικά για τον αδελφό του, να του πει πράγματα που δεν θα άκουγε από τους άλλους, αλλά ο Ζαχαριάδης του ζήτησε να του τα δώσει καλύτερα γραπτά. «Οπως θέλεις. Απόψε κιόλας να σου τα γράψω. Πού θέλεις να σου τα φέρω;».
«Εδώ στον “Ριζοσπάστη”. Τη Δευτέρα το βραδάκι…».
Τη Δευτέρα πήγε ο Μπάμπης Κλάρας στην εφημερίδα με τα χειρόγραφα στην τσέπη. Αλλά τον περίμενε ψυχρολουσία. «Καλώς τον. Δυστυχώς είναι αργά πλέον. Δόθηκε κιόλας για να δημοσιευτεί αύριο στον “Ριζοσπάστη” μια ανακοίνωση του Πολιτικού Γραφείου για τον Αρη…»
Κάπως έτσι ο Μπάμπης Κλάρας δεν κατάφερε να αποτρέψει την αποκήρυξη από το κόμμα του αδελφού του, του Αρη Βελουχιώτη (Θανάση Κλάρα). Μίλησε παρ’ όλα αυτά με τον Ζαχαριάδη, που φάνηκε κακά πληροφορημένος. Αλλά ήταν αργά. «Ηταν η πρώτη ένσφαιρη βολή για τον πολιτικό αποκεφαλισμό του πρωτοκαπετάνιου του ΕΛΑΣ» έλεγε ο Μπάμπης Κλάρας. Τη χαριστική βολή θα την έδινε ο ίδιος ο Αρης στον εαυτό του τέσσερις ημέρες αργότερα. Για να ακολουθήσει και ο κανιβαλισμός: «Δύο κεφάλια κρεμασμένα στους σβηστούς φανοστάτες…».
Κάπως έτσι περιγράφει ο δημοσιογράφος και συγγραφέας Γιώργος Λεονταρίτης τις ημέρες που κρίθηκε η τύχη του Αρη, όπως του τις περιέγραψε ο ίδιος ο Μπάμπης Κλάρας όταν ήταν διευθυντής σύνταξης στη «Βραδυνή». Ο Γιώργος Λεονταρίτης πρόλαβε πολλούς από τους εαμίτες πρωταγωνιστές εκείνων των χρόνων, μέλη του ΚΚΕ ή της ΕΔΑ. Ηδη το 1965 ήταν ρεπόρτερ. Και σήμερα αποφάσισε να γράψει τη δική του μαρτυρία για όσα έζησε και άκουσε από πρώτο χέρι για την περίοδο από το 1944 μέχρι το 1958, όταν η ΕΔΑ έγινε αξιωματική αντιπολίτευση.
Από το βιβλίο του «Πορεία Αριστερά…» παρελαύνουν όλοι οι πρωταγωνιστές της εποχής: από τον Πασαλίδη και τον Σαράφη μέχρι τον Σβώλο, τον Τσιριμώκο, τον Καρτάλη αλλά και τον Πλαστήρα – άνθρωποι που έπαιξαν καθοριστικό ρόλο στα πρώτα μετακατοχικά χρόνια, στον χώρο που εκτεινόταν από την κομμουνιστική Αριστερά μέχρι και την Κεντροδεξιά. «Παντού υπήρχαν αξιόλογοι άνθρωποι που πραγματικά έγραψαν ιστορία» λέει στον πρόλογό του. Πέρα από τις αναλογίες – δυνατή πάλι Αριστερά, πολυδιασπασμένη Κεντροαριστερά -, κίνητρό του φαίνεται να είναι μια νοσταλγία για ένα παρελθόν που το θεωρεί λιγότερο θλιβερό από το παρόν. Και ένας νεανικός στίχος του «αντιδογματικού Σοσιαλιστή Γιάννη Πασαλίδη», δημιουργού της ΕΔΑ, τον οποίο θεωρεί απίστευτα επίκαιρο: «Ερείπια γύρω μου. Οι μεγάλες ιδέες, συντριμμένες, πέφτουν χάμω…».