Αμερικανικό γκλάμορ

Είναι το γεγονός που παρουσιάζεται κάθε χρόνο στο Ινστιτούτο Ενδύματος. Το οποίο, έπειτα από ανακαίνιση διάρκειας δύο ετών και κόστος 40 εκατομμυρίων δολαρίων, μετονομάστηκε σε Κέντρο Ενδύματος Αννα Γουίντουρ και εγκαινιάστηκε από την Πρώτη Κυρία Μισέλ Ομπάμα.

Οι προσκεκλημένοι κάτοικοι της Εβδομης Λεωφόρου αλλά και του Χόλιγουντ πάτησαν στα ίχνη του μεγαλείου και του γκλάμορ που έχτισε με τις δημιουργίες του ο Τσαρλς Τζέιμς από τη δεκαετία του ’20 έως τα μέσα του ’70. Και ακολούθησαν το ύφος της έκθεσης που έως τις αρχές Αυγούστου θα δείχνει στους επισκέπτες της τις δημιουργίες που συνέβαλαν στην εικόνα του αμερικανικού γκλάμορ. Αλλά και τις ιδέες ενός αυτοδίδακτου σχεδιαστή παθιασμένου με το περίτεχνο κόψιμο και τις λεπτομερείς ραφές.

Οι μετρ της εποχής του αναγνώρισαν τη σχεδιαστική ευφυΐα του. Για τον Ισπανό Κριστομπάλ Μπαλενσιαγκά ο Τσαρλς Τζέιμς υπήρξε «ο μόνος μόδιστρος που ανέδειξε τη μόδα από εφαρμοσμένη τέχνη σε αληθινή καλλιτεχνική έκφραση». Ο ελληνικής καταγωγής Τζέιμς Γαλανός έλεγε με τόνο υπερβολής και εκτίμησης ότι «μία και μοναδική δημιουργία Τζέιμς αξίζει όλο το ετήσιο εισόδημα που συγκεντρώνεται στην Εβδομη Λεωφόρο». Και ο Κριστιάν Ντιόρ παραδεχόταν ότι εμπνεύστηκε τη γραμμή του δικού του ύφους Νιου Λουκ από τον Τσαρλς Τζέιμς, «το μεγαλύτερο ταλέντο της γενιάς μου».

Ας μην ξεχνάμε όμως ότι αν δεν υπήρχε η στρατιά της εκλεκτής και αφοσιωμένης πελατείας των κυριών της αμερικανικής ελίτ ο ταλαντούχος αλλά δύστροπος Τσαρλς Τζέιμς θα είχε μείνει στην αφάνεια. Ομως το 1940, έπειτα από έναν κύκλο στο Λονδίνο, στο Παρίσι και στο Σικάγο, ο Τσαρλς Τζέιμς έφτασε στη Νέα Υόρκη αποφασισμένος να μετατρέψει την αποστροφή του για την ίσια σιλουέτα και τις εμμονές του για τις καμπύλες σε εκλεπτυσμένες ενδυματολογικές εντυπώσεις. Ετσι προέκυψαν οι δημιουργίες Τριφύλλι, Πεταλούδα, Κύκνος, Διαμάντι. Προορισμένες για τις αμερικανίδες αριστοκράτισσες, συζύγους, θυγατέρες και κληρονόμους μυθικών περιουσιών, οι οποίες την εποχή του ’50 μπορούσαν να διαθέσουν τα 1.250 δολάρια (σημερινά 10.000) για μία μοναδική εμφάνιση στις αναρίθμητες χοροεσπερίδες που τότε υπογράμμιζαν την κοινωνική ζωή τους.

Ο Τσαρλς Τζέιμς επιθυμούσε και επέβαλλε η ζωή του να έχει την πολυτελή όψη μιας στιλβωμένης, ολοκαίνουργιας επιφάνειας. Η ίδια αντανάκλαση τελειότητας έβγαινε ακόμη και από τα πρωινά καλοραμμένα σύνολά του ως αποτέλεσμα της επίπονης προσπάθειάς του να εξελίσσει τις ιδέες του και όχι να τις εγκαταλείπει για χάρη αλλαγής του ύφους του. Αν μάλιστα δεν ένιωθε ικανοποιημένος από τη δουλειά του προσωπικού του λέγεται ότι δε δίσταζε να κλειδώνεται μαζί τους στο ατελιέ του ξενυχτώντας για να διορθώσει τη δημιουργία του.

Ηταν επίσης ο σχεδιαστής που πρώτος δημιούργησε καπιτονέ σακάκια, αναμειγνύοντας ασυνήθιστα για τότε υλικά όπως ταφτά, βελούδο, σατέν και τούλι. Αλλά και εκείνος που κατάλαβε ότι οι αντιθέσεις στην υφή των υλικών είναι εντυπωσιακές. Γι’ αυτό και ταίριαξε ματ και γυαλιστερά υφάσματα, λεία και αδρά. «Ηταν επίμονος στην υποταγή των υλικών καθώς προσπαθούσε να χτίσει έναν τοίχο ανάμεσα στο σώμα και στις καμπυλόσχημες δημιουργίες του. Ενας πρωτοπόρος δημιουργός του τρισδιάστατου σχεδιασμού», επισημαίνει ο Χάρολντ Κόντα, επιμελητής της έκθεσης «Τσαρλς Τζέιμς: Πέρα από τη μόδα».

Αυτές ήταν και οι παράμετροι που καθόρισαν την εμφάνιση των σύγχρονων θαυμαστών του αμερικάνικου ονείρου της μόδας. Εκείνων δηλαδή που στα φετινά εγκαίνια συμμάζεψαν τις στυλιστικές ακροβασίες τους και υπάκουσαν στις παρατηρήσεις της διευθύντριας της Αννας Γουίντουρ να σεβαστούν το πνεύμα του δημιουργού: γκλάμορ παλαιάς κοπής.