Το Οσλο θέλει να «ηθικοποιήσει» τον πετρελαϊκό πλούτο του

Δανία του Νότου μπορεί να γίνει η Ελλάδα. Νορβηγία ποτέ! Διότι μπορεί, ας πούμε, να φανταστεί ένας Ελληνας ότι μια κυβέρνηση συνασπισμού που την απαρτίζουν ένα συντηρητικό δεξιό κόμμα και ένα λαϊκιστικό (οι χαρακτηρισμοί ανήκουν στη «Μοντ») φροντίζει περισσότερο το περιβάλλον από τις σοσιαλδημοκρατικές (και με πολλές «πράσινες πινελιές») κυβερνήσεις που διαδέχθηκε έπειτα από σειρά ετών; Και όμως!

Η νέα συντηρητική κυβέρνηση που συγκρότησε το περασμένο φθινόπωρο η νορβηγίδα πρωθυπουργός Ερνα Σόλμπεργκ και αποτελείται από κόμματα που επί χρόνια ολόκληρα θεωρούνταν φιλικά προς τους… υδρογονάνθρακες, αποφάσισε να επενδύει περισσότερο σε εταιρείες ανανεώσιμων και φιλικών προς το περιβάλλον πηγών ενέργειας και να αποκλείσει τις ρυπογόνους.

Μιλάμε για επενδύσεις από το περίφημο συνταξιοδοτικό Ταμείο για τις Επόμενες Γενεές, στο οποίο συγκεντρώνονται τα κέρδη της νορβηγικής πετρελαϊκής βιομηχανίας. Το 1996 η τότε κυβέρνηση του Οσλο κατέθεσε τα πρώτα κεφάλαια (αντιστοιχούσαν σε 4,5 δισ. ευρώ). Και σήμερα έφθασε το Ταμείο αυτό να διαθέτει 607 δισ. ευρώ.

«Πρόκειται για μια κίνηση προς τη σωστή κατεύθυνση. Το Ταμείο μπορεί να αποτελέσει για την Ευρώπη ένα σημαντικό εργαλείο στην υπηρεσία του περιβάλλοντος», δήλωσε στο νορβηγικό Κοινοβούλιο ο (μοναδικός) βουλευτής των Πρασίνων Ράσμους Χάνσον, στηρίζοντας τα μέτρα που εξήγγειλε ο υπουργός Οικονομικών και πρόεδρος του μικρότερου εταίρου της κυβέρνησης, του Κόμματος της Προόδου, που κατά τη «Μοντ» εκφράζει «λαϊκιστικές θέσεις και απόψεις». Είναι όντως εντυπωσιακή η ισχύουσα εκδοχή του «λαϊκισμού» στη Νορβηγία. Διότι η φροντίδα για το περιβάλλον έχει σε τέτοιο βαθμό εμποτίσει τις συνειδήσεις των Νορβηγών που τα πολιτικά κόμματα διαγκωνίζονται ποιο θα προτείνει τις οικολογικότερες πολιτικές – και τα λαϊκιστικά… πλειοδοτούν!

Εχει ενδιαφέρον, βεβαίως, να σκεφθεί κανείς ότι η τάση «ηθικοποίησης» της εκμετάλλευσης των υδρογονανθράκων στη Νορβηγία ξεκίνησε το 2005 από τον ηλικίας 39 ετών, τότε, νορβηγό φιλόσοφο Χένρικ Σίσε. Εκείνος είχε προτείνει τη δημιουργία ενός συμβουλίου για την ηθική χρησιμοποίηση των πόρων του Πετρελαϊκού Ταμείου. Επεισε την Κεντρική Τράπεζα της Νορβηγίας να αναλάβει εκείνη τη διοίκηση του συμβουλίου αυτού, που διαχειρίζεται κυρίως τους φόρους που εισπράττει το νορβηγικό κράτος από τη φορολόγηση του πετρελαϊκού κλάδου στη χώρα – μιλάμε για μια φορολόγηση κερδών με επιτόκιο… 78%!

Εν πάση περιπτώσει, το νορβηγικό Πετρελαϊκό Ταμείο έχει επενδύσει σήμερα σε μετοχές 8.500 εταιρειών σε 82 χώρες (ελέγχει περίπου το 1,3% της παγκόσμιας κεφαλαιοποίησης).

Από την ίδρυση του Ταμείου έχουν αποκλειστεί από υποψήφιες για επένδυση 62 εταιρείες – μεταξύ αυτών όλες οι καπνοβιομηχανίες και οι εταιρείες όπλων. Μετά την περαιτέρω «ηθικοποίηση» αναμένεται να αποκλειστούν πολλές ακόμη εταιρείες. Και καθώς το κριτήριο είναι πλέον η επιβάρυνση του περιβάλλοντος, το Πετρελαϊκό Ταμείο θα αποκλείσει τις επιχειρήσεις τού… πετρελαϊκού κλάδου.

Οπως και να έχει το πράγμα, τα πέντε τελευταία χρόνια το Ταμείο έχει διπλασιάσει τα κεφάλαιά του επενδύοντας το 61,7% εξ αυτών σε μετοχές (το 2013 απέδωσαν 37,3%), το 37,3% σε ομόλογα (απέδωσαν μόλις 0,1%) και το 1% σε ακίνητα (απέδωσαν 11,8%). Σημειωτέον ότι μόνο το 4% των ετησίων εσόδων από τη φορολόγηση του πετρελαϊκού κλάδου αποδίδεται στον προϋπολογισμό του κράτους. Τα υπόλοιπα καταλήγουν στο Ταμείο. Αυτό και αν είναι κοινωνικό μέρισμα…