Η «διπλωματία των πάντα» φέρνει δισεκατομμύρια αλλά όχι την… ειρήνη

Η προχθεσινή επίσκεψη του κινέζου προέδρου Σι Τζινπίνγκ στον ζωολογικό κήπο των Βρυξελλών για να δει τα δύο πανέμορφα αρκουδάκια που είχε στείλει πεσκέσι τον Φεβρουάριο το Πεκίνο στέφθηκε από πλήρη επικοινωνιακή επιτυχία. Το ερώτημα αν η «διπλωματία των πάντα» θα αποδώσει καρπούς είναι ακόμα πρόωρο να απαντηθεί. Διότι πέρα από τις εμπορικές συμφωνίες δισεκατομμυρίων που υπέγραψε ο Σι στην Ολλανδία, τη Γαλλία και τη Γερμανία, το ζητούμενο στην έδρα της ΕΕ είναι να εξευρεθεί μια λύση στα κεφαλαιώδη εμπορικά ζητήματα που χωρίζουν τις δύο πλευρές – κι αυτό παρ’ ότι η ΕΕ είναι ο μεγαλύτερος εμπορικός εταίρος για την Κίνα, ενώ η Κίνα είναι ο δεύτερος (μετά τις ΗΠΑ) για την ΕΕ.

Το ζητούμενο δεν είναι, λοιπόν, οι συμφωνίες δισεκατομμυρίων που υπέγραψε η κινεζική αντιπροσωπεία με την Airbus, την Daimler, την BMW, ακόμα και με τους ολλανδούς γαλακτοπαραγωγούς. Είναι η εφαρμογή μιας πειστικής εμπορικής συμφωνίας μεταξύ ΕΕ και Πεκίνου, ικανής να διαλύσει την εκατέρωθεν καχυποψία η οποία λίγο έλειψε πέρυσι να καταλήξει σε έναν ανοικτό εμπορικό πόλεμο. Την τελευταία δεκαετία οι εμπορικές συναλλαγές μεταξύ ΕΕ και Κίνας έχουν όντως διπλασιαστεί και έχουν φθάσει σε αξία το 1 δισ. ευρώ ημερησίως. Αλλά η ΕΕ κατηγορεί το Πεκίνο ότι επιδοτεί μείζονες κρατικές επιχειρήσεις με αποτέλεσμα να δημιουργούνται συνθήκες αθέμιτου ανταγωνισμού.

Η Ευρώπη θέλει επίσης να προωθήσει μια επενδυτική συμφωνία που θα διευκολύνει τη δραστηριοποίηση ευρωπαϊκών επιχειρήσεων στην Κίνα (τώρα για να δραστηριοποιηθούν υποχρεούνται να συνεργαστούν με κάποια κινεζική). Το ζήτημα δηλαδή έχει να κάνει με τον προστατευτισμό. Πέρυσι οι σχέσεις των δύο πλευρών είχαν δοκιμαστεί από την απειλή της Κομισιόν να επιβάλει δασμούς 21 δισ. ευρώ στις εισαγωγές φωτοβολταϊκών πάνελ από την Κίνα και από τα αντίποινα που αμέσως είχε σπεύσει να προαναγγείλει το Πεκίνο. Προ δεκαπενθημέρου, πάντως, ενόψει της ευρωπαϊκής περιοδείας του Σι, η Κίνα ήρε τους αντισταθμιστικούς δασμούς που είχε επιβάλει στις ευρωπαϊκές εισαγωγές κρασιού και πολυκρυσταλλικής σιλικόνης, ενός υλικού που χρησιμοποιείται στην κατασκευή ηλιακών πάνελ.

Η περιοδεία του Σι ξεκίνησε από την Ολλανδία όπου ο κινέζος πρόεδρος υπέγραψε συμφωνίες για την αύξηση των εξαγωγών ολλανδικών γαλακτοκομικών προϊόντων στην Κίνα και από την παροχή τεχνογνωσίας από τους Ολλανδούς προκειμένου να αυξηθεί η κινεζική παραγωγή γάλακτος στους 40 εκατ. τόνους ετησίως. Στη συνέχεια ο Σι μετέβη στη Γαλλία όπου, αφού γιόρτασε με τον Φρανσουά Ολάντ την επέτειο των 50 χρόνων από την έναρξη των διπλωματικών σχέσεων μεταξύ των δύο χωρών (ήταν μια συμφωνία των προέδρων Μάο και Ντε Γκολ), υπέγραψε συμφωνία 10 δισ. ευρώ με την Airbus.

Στη συνέχεια ο κινέζος πρόεδρος μετέβη στη Γερμανία όπου, αφού η καγκελάριος Μέρκελ (υποτίθεται ότι) τού έτριξε τα δόντια για την παραβίαση των πολιτικών δικαιωμάτων στη χώρα του, υπέγραψε πολλές συμφωνίες με κορυφαία εκείνη με την Daimler, αξίας 1 δισ. ευρώ. Οι Βρυξέλλες είναι ο τελευταίος σταθμός του Σι στην Ευρώπη. Το ευρωπαϊκό αίτημα για κινεζική στήριξη στο ζήτημα της Κριμαίας δεν φαίνεται να ικανοποιείται. Αλλά η αποτίμηση της πολιτικής και οικονομικής «διπλωματίας των πάντα» θα γίνει μετά τη σημερινή αναχώρηση των Κινέζων από τη βελγική πρωτεύουσα.