«Δεν υπάρχουν ίσα δικαιώματα χωρίς γάμο»: Ομόφυλα ζευγάρια μιλούν για την επίμαχη ρύθμιση

Εκείνο το πρωινό, στις αρχές Ιουνίου του 2008, η Τήλος τράβηξε την προσοχή. Στο δημαρχείο είχαν τελεστεί οι πρώτοι πολιτικοί γάμοι δυο ομόφυλων ζευγαριών. Αυτή ήταν και η πρώτη δημόσια προσπάθεια της ελληνικής ομοφυλοφιλικής κοινότητας για ίση μεταχείριση. Την ίδια χρονιά, ο αποκλεισμός των ομόφυλων ζευγαριών από το σύμφωνο ελεύθερης συμβίωσης ήταν η αιτία να αρχίσει μια δικαστική μάχη. Στις 6 Μαΐου του 2009 ο Νίκος Μυλωνάς με τον σύντροφό του, Γρηγόρη Βαλλιανάτο κατέθεσαν προσφυγή στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου. Στις 16 Ιανουαρίου του 2013 άρχισε η ακροαματική διαδικασία και πριν από περίπου 20 μέρες το Δικαστήριο έβγαλε απόφαση καταδικάζοντας την Ελλάδα. Ο Νίκος και ο Γρηγόρης δηλώνουν δικαιωμένοι: «Διεκδικήσαμε και τα καταφέραμε σε ευρωπαϊκό επίπεδο να υπάρχουν οι ίδιες ρυθμίσεις και για τα ομόφυλα ζευγάρια, που θα κατοχυρώνουν όλα τα δικαιώματα. Το ζητούμενο είναι η επέκταση του συμφώνου και η εφαρμογή του πολιτικού γάμου», λέει ο Νίκος Μυλωνάς. «ΤΑ ΝΕΑ» μίλησαν με ομόφυλα ζευγάρια, που δίνουν τη δική τους ερμηνεία για την επέκταση του συμφώνου.

Θάνος και Αποστόλης. Είναι ζευγάρι τα τελευταία τέσσερα χρόνια. Κι ενώ αρχικά είχαν να αντιμετωπίσουν σχόλια και αδιάκριτα βλέμματα, πλέον και με τη συμμετοχή τους στην ομάδα Thessaloniki Pride μιλούν ανοιχτά. Η πρόταση για διευρυμένο σύμφωνο συμβίωσης θα είναι, σύμφωνα με τον Θάνο Βλαχογιάννη, η πρώτη νομική κατοχύρωση της ομόφυλης σχέσης. «Και έχει ένα σημαντικό συμβολισμό, ότι αυτή η σχέση είναι ισότιμη με τις υπόλοιπες. Ωστόσο, την ώρα που εμείς μιλάμε για σύμφωνο συμβίωσης, στη συντηρητική Μεγάλη Βρετανία και στη Γαλλία μιλούν για πολιτικό γάμο». Τα οφέλη – κυρίως οικονομικά, κληρονομικά, φορολογικά – είναι σημαντικά και η καθημερινότητα για ένα ομόφυλο ζευγάρι θα αλλάξει, «όχι μόνο μιλώντας με οικονομικούς όρους, αλλά κυρίως γιατί η σχέση δυο ομοφυλόφιλων θα είναι πια αποδεκτή. Αυτό θα βοηθήσει πολλά ζευγάρια που σήμερα κρύβονται, να βγουν στον δρόμο πιασμένοι χέρι χέρι».

Κατερίνα και Ειρήνη. Συζούν τα τελευταία πέντε χρόνια, ενώ μαζί τους μένουν και τα δυο παιδιά της Ειρήνης. Αυτή είναι μια από τις οικογένειες «Ουράνιο Τόξο», της ομάδας που αγωνίζεται για τα δικαιώματα των ομογονεϊκών οικογενειών στην Ελλάδα. Εάν η επέκταση του συμφώνου ψηφιστεί, το ζευγάρι των γυναικών θα το υπογράψει. «Θέλουμε κι εμείς, όπως τόσα ζευγάρια που έχουν μόνιμο δεσμό, να νομιμοποιήσουμε τη σχέση μας. Κι αυτό θα πρέπει να γίνει μαζικά, να βγουν τα ζευγάρια από την “ντουλάπα” τους και να κινητοποιηθούν», λέει η Κατερίνα, δικηγόρος στο επάγγελμα. Αυτό που επιθυμεί η ίδια και η σύντροφός της είναι να υπάρξει ρύθμιση προκειμένου να κατοχυρώνονται από κάθε άποψη και τα παιδιά. «Το πρώτο βήμα του συμφώνου θέλουμε να δίνει τη δυνατότητα στα ζευγάρια για κοινή υιοθεσία ή υιοθεσία των παιδιών από προηγούμενο γάμο».

ΤΕΛΗΣ ΚΑΙ ΖΑΚ. «Τα ομόφυλα ζευγάρια είμαστε σαν τα μικρά παιδιά σε μια παιδική χαρά. Τα υπόλοιπα παιδιά μπορούν να παίξουν με όλα τα όργανα της παιδικής χαράς. Σε εμάς, όμως, λένε ότι δεν μπορούμε να κάνουμε τσουλήθρα και αν κάνουμε κούνια δεν θα μας αφήνουν να κουνιόμαστε πολύ»: με αυτό τον παραλληλισμό ο Τέλης Ράπτης προσπαθεί να δείξει τον αποκλεισμό. «Τα ζευγάρια είμαστε τυπικά ανύπαρκτα. Μόνο στο facebook μπορούμε να δηλώνουμε ότι βρισκόμαστε σε σχέση με κάποιον», λέει. Ο ίδιος τα τελευταία τρία χρόνια έχει σχέση με τον Ζακ και παρόλο που θεωρούν το σύμφωνο μια θετική εξέλιξη, «δεν είμαι σίγουρος ότι θα πηγαίναμε κατευθείαν να το ψηφίσουμε, πριν δούμε τι μας δίνει αλλά και από τι μας αποκλείει. Ωστόσο, θέλω να έχω το δικαίωμα στο σύμφωνο ή τον πολιτικό γάμο ακόμη κι αν δεν κάνω ποτέ χρήση».