Μυστήριο 89 ετών στις οθόνες

Η κατάκτηση του Εβερεστ από τους Τζορτζ Λι Μάλορι και Αντριου Κόμιν Ιρβάιν αλλά και από τον σερ Εντμουντ Χίλαρι και τον σέρπα οδηγό του Τένζιγκ Νοργκάι εξακολουθούν να εμπνέουν κινηματογραφιστές και να τροφοδοτούν σενάρια. Το ενδιαφέρον σε διεθνή φεστιβάλ (πιο πρόσφατο εκείνο του Λονδίνου) μονοπωλεί αυτή την εποχή η ντοκουμενταρισμένη υπερπροσπάθεια του Τζορτζ Λι Μάλορι που έφτασε τώρα και στους βρετανικούς κινηματογράφους.

Στο φιλμ – ντοκουμέντο με τη μοιραία ανάβαση του 1924 σε αποκατεστημένη κόπια από το Βρετανικό Ινστιτούτο Κινηματογράφου (BFI) χρέη εικονολήπτη είχε αναλάβει ο εξερευνητής λοχαγός Τζον Νόελ που ακολούθησε τους δύο βρετανούς ορειβάτες στην τρίτη απόπειρά τους προς την κορυφή των Ιμαλαΐων στο «Επος του Εβερεστ». Την κατάκτηση καλύπτει ακόμη μυστήριο. Δεν έχει αποσαφηνιστεί αν στη Στέγη του Κόσμου πάτησαν πρώτοι οι Μάλορι – Ιρβάιν ή οι Χίλαρι – Νοργκάι πριν από 60 χρόνια (29 Μαΐου 1953) όπως επίσημα έχει καταχωριστεί.

Το βέβαιο είναι πως πρόκειται για την πιο συναρπαστική ορειβατική ιστορία και το επίσημο αρχειακό υλικό της ανάβασης είναι «ένας από τους θησαυρούς του βρετανικού κινηματογραφικού αρχείου», σύμφωνα και με τον διευθυντή του Ρόμπιν Μπέκερ.

Το φιλμ αφηγείται την ιστορία της καταραμένης αποστολής των δύο ορειβατών και παράλληλα προσφέρει σπάνιες εικόνες από την ζωή στο Θιβέτ. Ταυτόχρονα αποτελεί ακράδαντο στοιχείο των ικανοτήτων του Νόελ, ο οποίος επωμίστηκε όλο το οικονομικό κόστος της αποστολής αλλά και την επιχείρηση μεταφοράς και χρήσης του υποτυπώδους κινηματογραφικού εξοπλισμού σε ένα από τα πιο αφιλόξενα, από πλευράς καιρικών συνθηκών σημεία του πλανήτη.

Το BFI αποκατέστησε μερικές από τις αυθεντικές αποχρώσεις του μπλε και του ροζ στο φιλμ του Νόελ, περιλαμβανομένου και του τελικού πλάνου με ένα κατακόκκινο ηλιοβασίλεμα πάνω από τα Ιμαλάια.

Με οδυνηρό τρόπο συλλαμβάνει την τραγική κατάληξη της αποστολής αλλά δεν δίνει απάντηση στο διαχρονικό ερώτημα: τελικά οι δύο Βρετανοί, με τα άρβυλα και τα μπουφάν από γκαμπαρντίνα, πάτησαν στην κορυφή; Η επικρατούσα πεποίθηση στον κόσμο των ειδικών είναι πως όχι. Οτι σταθμίζοντας τις πιθανότητες, μάλλον η πρωτιά ανήκει στον Εντμουντ Χίλαρι και τον σέρπα Τενζίνγκ Νοργκάι οι οποίοι αναρριχήθηκαν στην κορυφή το 1953. Το θέμα όμως παραμένει ανοιχτό. Ο Μάλορι φαίνεται στο φιλμ να απέχει μόλις 240 μέτρα από την κορυφή και ακόμα και σήμερα δεν έχει παρουσιαστεί κάποια ατράνταχτη απόδειξη ότι κατευθυνόταν ή επέστρεφε από αυτήν. Η αποκατεστημένη κόπια του ορειβατικού άθλου παρουσιάστηκε με μουσική από ορχήστρα σε σύνθεση που έκανε ειδικά για την τελετή – προβολή ο συνθέτης Σάιμον Φίσερ Τέρνερ.

Κι άλλες ταινίες
Το ντεμπούτο της στον Καναδά έκανε η τρισδιάστατη ταινία «Beyond the Edge» της καναδής σκηνοθέτιδος Λιάν Πούλεϊ, που διηγείται την προσπάθεια του σερ Εντμουντ Χίλαρι και του Τενζίνγκ Νοργκάι, ενώ τον Μάιο του 2014 εκτιμάται ότι θα αρχίσουν τα γυρίσματα της ταινίας «Everest» για το εγχείρημα των Μάλορι – Ιρβάιν, βασισμένης στο ομώνυμο βιβλίο του συγγραφέα Τζέφρι Αρτσερ.