ΧΡΗΜΑΤΑ, ΧΡΗΜΑΤΑ, ΧΡΗΜΑΤΑ!

Πυκνώνουν εσχάτως στην Ευρώπη οι τάξεις των δημοσίως ανησυχούντων για την επέλαση του λαϊκισμού: συνήθως πρόκειται για ηγέτες οι οποίοι πρωτοστάτησαν όλα τα προηγούμενα χρόνια στην επιβολή της λιτότητας για τη δημοσιονομική εξυγίανση της Ευρωπαϊκής Ενωσης. Στη χώρα μας, τα τρία χρόνια του Μνημονίου συνδυάστηκαν με την εκρηκτική άνοδο της Χρυσής Αυγής – ενός κόμματος που ήταν στο περιθώριο και τώρα βρίσκεται δημοσκοπικά στην τρίτη θέση. Είναι προφανές ότι οι ψηφοφόροι που δηλώνουν υπέρ της Χρυσής Αυγής δεν είναι – τουλάχιστον η μεγάλη πλειονότητά τους – ούτε νοσταλγοί του Χίτλερ ούτε υμνητές της χούντας των συνταγματαρχών. Είναι τυφλωμένοι από θυμό για το πολιτικό σύστημα, καθώς δεν βλέπουν τη διέξοδο από την κρίση. Το υπόβαθρο της «έκρηξης» της Χρυσής Αυγής είναι καθαρά οικονομικό: η εκτόξευση της ανεργίας στο 27% σε μία χώρα όπως η Ελλάδα δεν θα μπορούσε να ευνοήσει άλλους από εκείνους που εμφανίζονται ως οι «συνεπείς αρνητές του συστήματος». Επομένως, η όψιμη ανακάλυψη του ακροδεξιού ρεύματος από τους ισχυρούς της Ευρώπης θα παραμείνει χωρίς πρακτική αξία, όσο δεν συνδυάζεται με την παροχή κονδυλίων που θα συνέβαλλαν στη μείωση της οδυνηρής κοινωνικής επίπτωσης που έχουν οι πολιτικές της σκληρής λιτότητας. Η εξαγγελία από τους Ολάντ – Μέρκελ του προγράμματος των 6 δισ. ευρώ για την ανεργία των νέων σε όλη την Ευρώπη είναι ασφαλώς μία αρχή. Αλλά τα χρήματα αυτά είναι σταγόνα στον ωκεανό: ένα τέτοιο κονδύλι, το οποίο αντιπροσωπεύει μόλις το 0,2% του γερμανικού ΑΕΠ, θα μπορούσε να κάνει τη διαφορά σε μία χώρα όπως η Ελλάδα – αλλά δεν θα φέρει πανευρωπαϊκά αποτελέσματα.

Οι ισχυροί της Ευρώπης πρέπει να αντιμετωπίσουν το πρόβλημα, το οποίο άλλωστε χτυπά ήδη και τη δική τους πόρτα. Και για να αντιμετωπιστεί το πρόβλημα του λαϊκισμού, απαιτούνται τρία πράγματα: χρήματα, χρήματα, χρήματα.