Το Λούβρο πάει Εμιράτα

Εχει κλειδαρότρυπα η Ιστορία της ανθρωπότητας; Το πρώτο παράρτημα του μουσείου των 10 εκατομμυρίων επισκεπτών, του Λούβρου, στο Αμπου Ντάμπι – ευελπιστεί να γίνει (και) ένας πολιτιστικός προορισμός του 21ου αιώνα – φαίνεται πως προορίζεται να αναλάβει αυτόν τον ρόλο. Αν κρίνει τουλάχιστον κάποιος από την πρώτη γεύση των εκθεμάτων που θα περιλαμβάνει και τα οποία θα αποκαλυφθούν τη Δευτέρα σε ειδική παρουσίαση στο υπερσύγχρονο πολιτιστικό κέντρο Μαναράτ στο νησί Αλ Σααντίγιατ, κοντά στο σημείο όπου το 2015 το παράρτημα του Λούβρου επί αραβικού εδάφους και σε σχέδια του αρχιτέκτονα Ζαν Νουβέλ θα υποδέχεται τους πρώτους επισκέπτες του.

Ενα μικρό λίθινο ειδώλιο από τη Βακτριανή – τη φημισμένη για τον χρυσό της περιοχή κάπου ανάμεσα στο σημερινό Τουρκμενιστάν και το Αφγανιστάν από όπου πέρασε ο Μέγας Αλέξανδρος -, ένα πήλινο ειδώλιο από την Κύπρο και ένας πίνακας του Ιβ Κλάιν από τη σειρά Ανθρωπομετρία, για τον οποίο ο καλλιτέχνης ζητούσε από τα μοντέλα του να καλύπτονται με μπλε μπογιά και να ξαπλώνουν στον καμβά. Είναι τα τρία έργα που υποδέχονται τους επισκέπτες σε αυτήν την έκθεση. Εργα που καλύπτουν μια περίοδο 5.000 ετών και μιλούν μια παγκόσμια γλώσσα μέσω της απεικόνισης της ανθρώπινης μορφής.

Χρειάστηκαν πέντε χρόνια ώστε οι ειδικοί να συγκεντρώσουν τα 130 έργα τέχνης που συνθέτουν την έκθεση «Η γέννηση ενός Μουσείου», όπως είναι ο τίτλος της. «Σκοπός μας είναι να συνδέσουμε τους πολιτισμούς μεταξύ τους και να προσπαθήσουμε να διευρύνουμε την οπτική των επισκεπτών πάνω στη διαφορετικότητα της καλλιτεχνικής έκφρασης διά μέσου των αιώνων» δίνει το στίγμα τής έκθεσης ο Λορένς Ντε Καρ, ο οποίος έχει επιτελικό ρόλο στο εγχείρημα.

Για να το πετύχει αυτό, το Αμπου Ντάμπι πλήρωσε αδρά. Για να χρησιμοποιεί το όνομα του Λούβρου, να δανείζεται έργα από το γαλλικό μουσείο και να συμβουλεύεται τους ειδικούς του για 30 χρόνια πλήρωσε 965 εκατ. ευρώ.

Το Λούβρο με τη σειρά του έκλεισε τα αυτιά του σε όσους το κατηγορούσαν ότι «πουλά την ψυχή του» και πως εκμεταλλεύτηκε το σχέδιο των Αράβων να ανανεώσουν την εικόνα των Εμιράτων.

Η στιγμή της κρίσης όμως πλησιάζει. Μήπως τα χρήματα αυτά  επηρέασαν τις επιλογές των επιμελητών; Μήπως τα εκατομμύρια ευρώ ήταν αρκετά ώστε τα Αραβικά Εμιράτα – που κατηγορούνται ότι φιμώνουν όσους επιθυμούν, ακόμη και σε ακαδημαϊκό επίπεδο, να εκφραστούν ελεύθερα – να τραβήξουν και κόκκινες γραμμές στις επιλογές των επιμελητών;

 Η απάντηση εκ μέρους της Γαλλίας είναι αρνητική, αν και διευκρινίζεται ότι δεν έγιναν επιλογές που σκοπό έχουν μόνο να σοκάρουν τους συντηρητικών ηθών ντόπιους επισκέπτες. Απόδειξη αποτελεί, λένε, ότι δίπλα σε ένα Κοράνι, στις προθήκες του μελλοντικού παραρτήματος του Λούβρου θα μπορεί κάποιος να δει  από ένα αντίγραφο της Τορά (της εβραϊκής Πεντατεύχου) και ένα γλυπτό του 16ου αιώνα υπό τον τίτλο «Ο Χριστός δείχνει τις πληγές του».

Μετά τις τρεις μορφές, τους επισκέπτες περιμένει ένα ταξίδι στον χρόνο. Από τη μινωική Κρήτη ώς τη ρωμαϊκή Αίγυπτο. Από την αυτοκρατορία των Μογγόλων έως την Ινδία και την Ιαπωνία ή την παλαιότερη φωτογραφία μιας Αιγυπτίας με καλυμμένο το πρόσωπο – δαγγεροτυπία του 1843.

Και βεβαίως με σημαντικές στάσεις στην ευρωπαϊκή ζωγραφική και υπογραφές όπως του Μπελίνι, του Πικάσο, του Μανέ, του Γκογκέν και του Μαγκρίτ, με έργα ορισμένα εκ των οποίων προέρχονται από ιδιωτικές συλλογές που ουδέποτε έχουν παρουσιαστεί στο ευρύ κοινό ώς τώρα, όπως το «Πορτρέτο κυρίας» του Πικάσο.

Και για το φινάλε προβλέπεται μια ενότητα που ονομάζεται «πολιτισμοί σε διάλογο» η οποία έχει σκοπό να δείξει ότι η τέχνη δεν περιορίζεται από τοπικά και χρονικά σύνορα αλλά ταξιδεύει και αναπτύσσεται μέσα από νέες ερμηνείες.

«Αυτές οι ενότητες αντανακλούν το DNA του μουσείου» υποστηρίζουν οι υπεύθυνοι από τη γαλλική πλευρά και διευκρινίζουν ότι στόχος δεν είναι η απλή παράθεση όμορφων αντικειμένων αλλά η συναισθηματική εμπλοκή του κοινού με τα εκθέματα που θα συμβάλει ώστε η επίσκεψη στο μουσείο να αποτελέσει εκπαιδευτική εμπειρία.