[Ιστορίες] Μυστηριώδη, Παράλογα, Ομορφα

Στα τέλη της δεκαετίας του 1930 κυκλοφόρησε στη Βρετανία ένα λεπτό βιβλίο με παράξενο τίτλο: «Ιστορίες Ουσίας της Ζωής για τους Ευφυείς Νέους». Το βιβλίο αφηγείται την ιστορία μιας «πανέξυπνης μικρής Ουσίας της Ζωής που ζει στην καρδιά του μεγάλου Κυρίου-Βασιλιά του Ηλιου», κατεβαίνει στη Γη και μπλέκει σε περιπέτειες. Η Ουσία της Ζωής συναντά τη Μητέρα Γη, την Τροφό Μοίρα και άλλες θεότητες∙ αλλάζει μορφή, τρυπώνοντας σε διάφορα φυτά και ζώα – έναν πανσέ, έναν σκύλο, ένα αγόρι. Πρόκειται για ένα ασυνήθιστο λογοτεχνικό υβρίδιο, μια εικονογραφημένη παιδική ιστορία και ένα αποκρυφιστικό φυλλάδιο. Για την ακρίβεια, είναι ένα έργο θεοσοφίας, προσφέρει μαθήματα για το κάρμα, τη μετενσάρκωση και άλλα παρόμοια. Δεν το βρίσκεις σε καμία βρετανική Βιβλιοθήκη, το βρίσκεις όμως στο The Monkey’s Paw, Το Πόδι της Μαϊμούς, ένα μικροσκοπικό βιβλιοπωλείο του Τορόντο.

Η πινακίδα στην πρόσοψη γράφει «Παλιά και ασυνήθιστα». Στα ξύλινα ράφια κατοικοεδρεύει ένας κυκεώνας από τίτλους, είδη, εποχές και ιδέες, τυπωμένη ύλη που έχει πέσει μέσα στις χαραμάδες της Ιστορίας, διαφεύγοντας ακόμα και το παντοδύναμο μάτι ενός Google Books. Υπάρχουν εδώ εγχειρίδια βικτωριανών κανόνων συμπεριφοράς, παλαιά σεξουαλικά εγχειρίδια και ξεχασμένα ταξιδιωτικά βιβλία του 19ου αιώνα με μεγαλοπρεπείς χρωμολιθογραφίες. «Το Κουκλοθέατρο της Τσεχοσλοβακίας» στέκεται πλάι σε ένα φευγάτο βιβλίο του 1970 για τα ολογράμματα. «Εδώ δεν βρίσκεις το βιβλίο που έψαχνες», λέει ο ιδιοκτήτης του, ο 42χρονος Στίβεν Φόουλερ. «Βρίσκεις το βιβλίο που δεν ήξερες ότι έψαχνες».

ΜΠΟΜ – είναι το ακρωνύμιο των βιβλίων που αναζητεί ο Φόουλερ. Μυστηριώδη, Παράλογα, Ομορφα, Μακάβρια. Του έχει τύχει να μπαίνουν στο Πόδι της Μαϊμούς 26χρονοι που μέχρι τότε πατούσαν μόνο σε κλαμπ και να του λένε «γουάου, θυμίζει σκηνή από “Χάρι Πότερ”!». Στο βάθος του βιβλιοπωλείου υπάρχει το Biblio-Mat, ένα αυτόματο μηχάνημα σε μέγεθος βιομηχανικού ψυγείου, ειδικά σχεδιασμένο. Ο πελάτης ρίχνει στη σχισμή ένα νόμισμα δύο καναδικών δολαρίων. Το Biblio-Mat βγάζει ήχους, χτυπάει ένα καμπανάκι, πέφτει ένα βιβλίο. Ο Φόουλερ το ονομάζει «iPod shuffle των βιβλίων». Ακόμα και τα πιο περιθωριακά βιβλία, επιμένει, μπορούν να προσφέρουν την ικανοποίηση που συσχετίζουμε με τη συμβατική λογοτεχνία. Δύσκολο τελικά να πει κανείς αν πατώντας στο Πόδι της Μαϊμούς μεταφέρεσαι στο παρελθόν ή στο μέλλον.