«Με εμπνέει ο φόβος για το μέλλον»

Υπήρξε παιδί μιας χώρας που το όνομά της σβήστηκε με αίμα από τον ευρωπαϊκό χάρτη. Ο Ενκί Μπιλάλ γεννήθηκε στον τόπο που κάποτε ονομαζόταν Γιουγκοσλαβία, αλλά οι γονείς του τον πήραν μαζί τους στο Παρίσι του 1960 για μια διαφορετική ζωή. Ο Ενκί ήταν τότε εννιά χρονών και οι γκρίζες μνήμες έγιναν η υπογραφή του. Από τότε φαντάστηκε την άλλη πλευρά της πραγματικότητας. Κι έβαλε -όπως λέει και στα «ΝΕΑ» – τη φαντασία του να ερμηνεύει και να σχολιάζει ελεύθερα τα γεγονότα.

«Είναι δύσκολο να μιλήσω για ό,τι συμβαίνει αυτήν τη στιγμή στην Ευρώπη επειδή δεν είμαι οικονομολόγος. Μπορώ όμως να εμπνευστώ από αυτά που διαβάζω και βλέπω να συμβαίνουν γύρω μου. Οι Αγγλοι δείχνουν αδιαφορία, όμως οι χώρες της Ισπανίας και της Ιταλίας εκφράζουν ένα είδος αλληλεγγύης στο πρόβλημα της Ελλάδας. Και οι κοινωνίες στην Ευρώπη επεξεργάζονται αυτές τις μεταβολές. Λυπάμαι όμως που οι πολιτικοί οι οποίοι διαχειρίζονται τη διακυβέρνηση των χωρών έχουν ελλείμματα θάρρους, σθένους και οραμάτων», λέει ο Μπιλάλ στην τηλεφωνική μας επικοινωνία.

Ως εκπρόσωπος του κόμικς επιστημονικής φαντασίας, με κατεύθυνση την πολιτική λογοτεχνία του φανταστικού, ο Ενκί Μπιλάλ δημιούργησε από τη δεκαετία του ’70 μια σειρά από άλμπουμ με εκκεντρικούς ήρωες, προβάλλοντας εικόνες του μέλλοντος μέσα σε κόσμους παρακμής και ζόφου.

«Το μέλλον μάς φοβίζει. Είναι μια περιοχή που μοιάζει προβληματική επειδή μας είναι άγνωστη. Αυτό με εμπνέει ώστε μέσα από το περιβάλλον της φαντασίας να προτείνω όχι λύσεις αλλά στοχασμούς. Θα έλεγα ότι είμαι απαισιόδοξος, καθώς λειτουργώ στη δουλειά μου όπως οι δημοσιογράφοι που αναλύουν τα στοιχεία, ερευνούν για να εξακριβώσουν τα γεγονότα και να επαληθεύσουν τα περιστατικά και καταλήγουν σε συμπεράσματα που δείχνουν, για παράδειγμα, ότι οι αναλύσεις ήταν αλλαγμένες για τη δράση της Αλ Κάιντα τη δεκαετία του ’90. Με αυτήν την έννοια δουλεύω κάνοντας προβολές στο μέλλον γεγονότων του παρελθόντος. Η επικαιρότητα, ό,τι μας περιβάλλει στον κόσμο μπαίνουν στις ιστορίες μου», εξηγεί ο δημιουργός που για τους Γάλλους θεωρείται θρύλος της ένατης τέχνης.

Αυτό άλλωστε υπογραμμίζουν οι διακρίσεις του – πρώτο βραβείο στο Φεστιβάλ Κόμικς της Ανγκουλέμ το 1987, βιβλίο της χρονιάς για το «Ισημερινό ψύχος» το 1993 από το γαλλικό λογοτεχνικό περιοδικό «Lire» – αλλά και οι συνεργασίες του με τον σκηνοθέτη Ζαν Ζακ Ανό για τα γραφικά της ταινίας «Το όνομα του ρόδου» (από το ομώνυμο μυθιστόρημα του Ουμπέρτο Εκο), η κοινή έκθεση έργων του με φωτογραφίες του Γιόζεφ Κουντέλκα στο Τόκιο, τα σκηνικά και τα κοστούμια για το μπαλέτο «Ρωμαίος και Ιουλιέτα» του Προκόφιεφ σε παραγωγή του Μπαλέτου της Οπερας της Λυών (που είχαμε δει και στο Φεστιβάλ Αθηνών στο Ηρώδειο στα μέσα των 90s).