Κόκκινοι και μετά τις μεταρρυθμίσεις

Φιλόδοξες προτάσεις για οικονομικές μεταρρυθμίσεις, αναζητώντας ουσιαστικά ένα νέο οικονομικό μοντέλο αλλά και την τροποποίηση του καταστατικού του ΚΚ Κίνας ώστε εν μέσω των αλλαγών να μην περιορισθεί, αλλά να ενισχυθεί, η εξουσία του κόμματος, συζητούν αυτό τον καιρό τα κομματικά στελέχη, λίγο πριν το ιστορικό 18ο Συνέδριο που ξεκινά στις 8 Νοεμβρίου. Μέσα σε όλα αυτά, η είδηση που διέρρευσε ότι ο αντιπρόεδρος Σι Τζινπίνγκ, που προαλείφεται να αναλάβει τα ηνία της χώρας αντικαθιστώντας τον Πρόεδρο Χου Τζιντάο, συναντήθηκε ιδιωτικά με έναν γνωστό υποστηρικτή της πολιτικής φιλελευθεροποίησης, αφήνει ανοικτά πολλά ενδεχόμενα για τις αλλαγές που συζητούνται στα υψηλότερα κλιμάκια της κυβέρνησης του Πεκίνου.

Ο Χου Ντεπίνγκ, γιος ενός πρώην ηγετικού στελέχους, που επισκέφθηκε τον Σι το καλοκαίρι, έχει διοργανώσει πολλές συζητήσεις όπου τα βλαστάρια ισχυρών οικογενειών του ΚΚ Κίνας ανταλλάσσουν απόψεις για το πώς να κρατήσουν ισχυρό το κόμμα, χωρίς να πληγεί από τη διαφθορά και να χάσει το γόητρό του στον μέσο Κινέζο. Σύμφωνα με πληροφορίες, ο Σι εξέφρασε την υποστήριξή του στις μεταρρυθμίσεις και το γεγονός ότι η συνάντηση δημοσιοποιήθηκε στέλνει ένα ισχυρό μήνυμα σε όσους αντιτίθενται στις αλλαγές.

Καθώς η μεταβίβαση της εξουσίας, που γίνεται κάθε δεκαετία στην Κίνα, πλησιάζει, όλοι φαίνεται να συζητούν για ένα άνοιγμα στο οικονομικό και στο πολιτικό σύστημα προκειμένου να αντιμετωπισθούν οι προκλήσεις: η επιβράδυνση της ανάπτυξης της κινεζικής οικονομίας, οι κοινωνικές ανισότητες και η γεφύρωση του χάσματος μεταξύ πλουσίων και φτωχών, η μεγάλη διαφθορά καθώς και η μεγάλη επιρροή κρατικών επιχειρήσεων στην πολιτική ζωή. Οπως έγινε γνωστό, ηγετικά στελέχη του ΚΚ ζήτησαν από θινκ τανκ να διαμορφώσουν τις πιο φιλόδοξες προτάσεις για οικονομικές μεταρρυθμίσεις που έχουν γίνει ποτέ προκειμένου η οικονομία  να γίνει πιο ευέλικτη. «Η Κίνα πλησιάζει μια κατάσταση όπου η κυβέρνηση πρέπει να υιοθετήσει πολλές και βαθιές αλλαγές», λέει ο αντιπρόεδρος της Ενωσης για Οικονομική Μεταρρύθμιση, ένα θινκ τανκ που ανήκει στην Εθνική Επιτροπή Ανάπτυξης.

Το Συνέδριο, στο οποίο δεν θα αλλάξει μόνο ο πρόεδρος αλλά και ο πρωθυπουργός της Κίνας (ο Λι Κεκιάνγκ θα αντικαταστήσει τον Γουέν Τζιαμπάο), συνέρχεται καθώς η κινεζική οικονομία παρουσιάζει την πιο αδύναμη ετήσια ανάπτυξη των τελευταίων 13 χρόνων, έπειτα από τρεις δεκαετίες σταθερής ετήσιας ανάπτυξης άνω του 10%, μετά τις σαρωτικές αλλαγές που είχε προωθήσει ο Ντενγκ Σιαοπίνγκ. Οπως δήλωσαν στο πρακτορείο Ρόιτερ άνθρωποι που συμμετέχουν στην επιτροπή, ψηλά στη λίστα περιλαμβάνονται τρόποι προκειμένου να περιορισθεί η ανάμειξη της κυβέρνησης στην οικονομία, καθώς και ο περιορισμός της ισχύος των περισσότερων από 100.000 κρατικών επιχειρήσεων που απολαμβάνουν μεγάλων προνομίων, μεταξύ των οποίων προνομιακή πρόσβαση σε τραπεζικό δανεισμό και κρατικά συμβόλαια.

Την ίδια στιγμή που γίνονται τόσο έντονες συζητήσεις για φιλελευθεροποίηση το Κόμμα ανησυχεί ότι οι οικονομικές αλλαγές θα φέρουν και πολιτικές, και γι’ αυτό επιζητεί να ενισχύσει τη δύναμή του – εξού και οι προτάσεις για τροποποιήσεις του καταστατικού στις οποίες αναφέρθηκε σε χθεσινό του τηλεγράφημα το κινεζικό πρακτορείο ειδήσεων. Σε συνάντηση στελεχών «τονίστηκε η σημασία τροποποιήσεων ώστε να αντιμετωπιστούν οι ανάγκες των θεωρητικών καινοτομιών, της πρακτικής και της ανάπτυξης του ΚΚ Κίνας», αναφέρεται. Την προηγούμενη φορά που είχαν γίνει τροποποιήσεις του καταστατικού ήταν το 2007, και ουσιαστικά με αυτές ενισχύθηκε η επιρροή του Προέδρου Χου Τζιντάο.