«Ο Μόρσι αξίζει μια ευκαιρία»

Κάθε πρωί, μεγάλα πλήθη συγκεντρώνονται από νωρίς έξω από το Προεδρικό Μέγαρο στο Κάιρο. Ο Μοχάμεντ Μόρσι, ο νέος Πρόεδρος της Αιγύπτου, διακήρυξε την περασμένη εβδομάδα, λίγο μετά την ορκωμοσία του, ότι «οι πόρτες θα είναι ανοιχτές για όλους τους Αιγυπτίους». Οι πολίτες πήραν τα λόγια του τοις μετρητοίς. Το παλάτι της Ηλιούπολης δεν έχει ξαναδεί κάτι τέτοιο.

«Οταν ο Μουμπάρακ κινούνταν στην πόλη, ακόμα και ο εναέριος χώρος έκλεινε», λέει σε συνέντευξή του στους «Σάντεϊ Τάιμς» ο Μοχάμεντ Χεϊκάλ, ένας από τους εγκυρότερους πολιτικούς σχολιαστές της Αιγύπτου και από τους πρώτους ανθρώπους με τους οποίους συναντήθηκε ο Μόρσι μετά την ορκωμοσία του προκειμένου να συζητήσουν το όραμά του για την Αίγυπτο. Τι σκέφτεται λοιπόν ο Χεϊκάλ για το μέλλον του Μόρσι; «Είναι καλός άνθρωπος. Πολύ καλός σε προσωπικό επίπεδο. Δεν είμαι σίγουρος πόσα γνωρίζει για τον αραβικό κόσμο και την πολιτική στη χώρα μας». Παρ’ όλ’ αυτά, πιστεύει ότι στον Μόρσι και στο ισλαμιστικό κίνημα των Αδελφών Μουσουλμάνων θα πρέπει να δοθεί μια ευκαιρία. «Κινούνται στο πολιτικό σκηνικό πολύ καιρό και εκπροσωπούν μια τάση που ορισμένοι θεωρούν ως λύση. Η ιρανική επανάσταση έδωσε στους πολίτες την ιδέα μιας ισλαμικής κυβέρνησης ως προοπτική. Επρεπε να δοκιμαστεί. Η αίσθησή μου είναι ότι η Αίγυπτος είναι από τη φύση της μη θεοκρατική χώρα και ότι τα προβλήματα του σύγχρονου κόσμου είναι πολύ περίπλοκα ώστε να λυθούν με θρησκευτική σκέψη που βλέπει μόνο άσπρο ή μαύρο, παράδεισο ή κόλαση. Αρα δεν πιστεύω ότι θα επιτύχει, είναι όμως η επιλογή της πλειοψηφίας – για τώρα τουλάχιστον». Ο Χεϊκάλ προέβλεπε εδώ και καιρό την πτώση του Μουμπάρακ, ο οποίος, όπως λέει, «μετέτρεψε την Αίγυπτο σε μια έρημη χώρα, απογυμνωμένη από ιδέες, παγωμένη κάτω από το πρόσχημα ότι η χώρα χρειάζεται σταθερότητα».

Η… ΠΛΑΤΗ ΤΟΥ ΚΑΝΤΑΦΙ. Ο Χεϊκάλ ήταν ο πρώτος «αξιωματούχος» που συνάντησε τον Μουαμάρ Καντάφι μετά το πραξικόπημά του στη Λιβύη το 1969. «Μπήκα σε ένα στρατιωτικό αεροπλάνο και έφθασα τα ξημερώματα στο προξενείο μας στη Βεγγάζη», λέει. «Την επόμενη ημέρα η εφημερίδα μου δημοσίευσε στην πρώτη σελίδα μια φωτογραφία του Καντάφι να με αγκαλιάζει, με την πλάτη στην κάμερα. Μετά ο Καντάφι μού είπε: “Δεν καταλαβαίνω. Είδα την πλάτη μου, γύρισα τη σελίδα να δω το πρόσωπό μου και δεν υπήρχε τίποτα”. Νόμιζε ότι θα έβλεπε το πρόσωπό του εάν γύριζε σελίδα… μιλάμε για έναν πραγματικό βεδουίνο, ένα παιδί της ερήμου».

Με βοήθεια από το εξωτερικό, οι αντάρτες της Λιβύης ανέτρεψαν τον Καντάφι. Ο σύρος Πρόεδρος Μπασάρ αλ Ασαντ με τη δυτική παιδεία είναι διαφορετικό θέμα. «Οι Σύροι τρελαίνονται για την πολιτική. Ιστορικά, η Συρία ήταν η καρδιά του αραβικού κόσμου. Τα όσα συνέβησαν στην Αίγυπτο είχαν μεγάλη απήχηση στη Συρία με έναν όμορφο τρόπο, μετά όμως ήρθε η εξωτερική παρέμβαση και η συριακή μεσαία τάξη στη Δαμασκό και το Χαλέπι έκαναν πίσω. Οι Σύροι είδαν τι συνέβη στο Ιράκ και στη Λιβύη και δεν θέλουν κάτι τέτοιο. Ολα αυτά πρέπει να τα χειριστούμε προσεκτικά επειδή υπάρχει ήδη στρατηγικό κενό στο Ιράκ και αν συμβεί το ίδιο και στη Συρία ο αραβικός κόσμος θα βρίσκεται σε μεγάλη ανισορροπία από τον Κόλπο έως τη Μεσόγειο».

Η ΕΠΟΜΕΝΗ ΜΕΡΑ. Και η Αίγυπτος; Ο Χεϊκάλ είναι αισιόδοξος. «Επειτα από 30 χρόνια σιωπής οι Αιγύπτιοι μιλούν. Λένε ό,τι θέλουν – μεταξύ των οποίων και πολλές ανοησίες -, όμως ας συνεχίσουν να μιλάνε διότι τα πάντα είναι καλύτερα από τη σιωπή λόγω καταπίεσης».