Η περιουσία τους μεγαλώνει μαζί με τις κοινωνικές ανισότητες

Εχουν δίκιο να διαμαρτύρονται οι «Αγανακτισμένοι» του κινήματος «Καταλάβατε τη Γουόλ Στριτ»; Οι αριθμοί είναι μαζί τους. Τον τελευταίο χρόνο, λένε οι στατιστικές, το πιο πλούσιο του πληθυσμού 1% του πλανήτη αύξησε την περιουσία του κατά 29% με ταχύτητα διπλάσια σε σχέση με την αύξηση του συνολικού πλούτου του πλανήτη. Και δεν είναι μόνο αυτό. Οι ιστορικοί Πίτερ Λίντερτ και Τζέφρι Ουίλιαμσον απέδειξαν σε μελέτη τους ότι ποτέ στο παρελθόν το 1% δεν κατείχε τόσο μεγάλο μερίδιο του παγκόσμιου πλούτου. Το 1774, την εποχή της αγγλικής αποικιοκρατίας, το πιο πλούσιο 1% στη Νέα Αγγλία κατείχε μόλις το 9% του συνολικού πλούτου. Η αριστοκρατία της εποχής ζούσε πιο ταπεινά σε σχέση με την ολιγαρχία της τρίτης χιλιετίας. Πότε άλλαξε αυτή η σχέση; Σύμφωνα με τους δύο ιστορικούς, η διεύρυνση της ανισότητας έχει ημερομηνία γέννησης το 1982. Είναι η εποχή του Ρόναλντ Ρίγκαν όταν το κράτος πρόνοιας, τα συνδικάτα και η προοδευτική φορολογική πολιτική δέχονται συστηματική επίθεση. Από τη χρονιά εκείνη το 1% αρχίζει να απομακρύνεται από το 99% του πληθυσμού του πλανήτη, διευρύνει την απόσταση από τον μέσο όρο. Την 25ετία που ακολουθεί, το μερίδιό του στον συνολικό πλούτο διπλασιάζεται ξεπερνώντας το 20%. Δέκα χρόνια μετά ξεπερνάει το 33% για να φτάσει σήμερα το 38,5%. Ακόμη και στην Αμερική του άγριου καπιταλισμού, οι αριθμοί αυτοί δεν περνούν απαρατήρητοι. «Η Γουόλ Στριτ ανακάλυψε την πάλη των τάξεων», τιτλοφορείται το τελευταίο τεύχος του περιοδικού περιοδικό «Nation».

ΜΕΓΑΛΑ ΚΕΡΔΗ ΚΑΙ… ΑΠΩΛΕΙΕΣ. Υπάρχει πάντως και η άλλη πλευρά του νομίσματος, την οποία μπορεί να δει κανείς, και πάλι, στην οικογένεια Σίεγκελ. Ο μεγιστάνας Ντέιβιντ Σίγκελ, σύζυγος της «βασίλισσας των Βερσαλιών», ιδιοκτήτης του μεγαλύτερου σπιτιού στις ΗΠΑ και πατέρας ενός παιδιού που δεν μπορούσε να καταλάβει γιατί έμπαιναν όλοι εκείνοι οι άγνωστοι σε ένα αεροπλάνο που μόνο του μπαμπά του θα μπορούσε να είναι, πλήρωσε ακριβά τη φούσκα των ακινήτων το 2008 χάνοντας μεγάλο μέρος της περιουσίας του. «Οι περιουσίες των πάμπλουτων δεν ήταν ποτέ τόσο εκτεθειμένες στις χρηματοπιστωτικές αγορές», σημειώνει ο Ρόμπερτ Φρανκ, συγγραφέας του δοκιμίου «Hgh-Beta Risk». Δύσκολα θα τους λυπόταν κάποιος. Μπορεί να ανακυκλώνεται ο πλούτος, αλλά αλλάζει χέρια μόνο μεταξύ των πλουσίων: 600 δισ. δολάρια χρειάστηκαν το 2008 για να σωθεί μόνο η Γουόλ Στριτ.