[Πρόσωπα] Ζητούν λύτρα για το πτώμα της…

Είναι δύσκολο να φανταστεί κανείς μοίρα τραγικότερη απ’ αυτή της Μαρί Ντεντιέ. Φυσιογνωμία του γαλλικού φεμινιστικού κινήματος μετά το 1968, τετραπληγική έπειτα από ένα τροχαίο, καρκινοπαθής, με καρδιακά προβλήματα, απήχθη την 1η Οκτωβρίου στην Κένυα από σομαλούς πειρατές. Χρειαζόταν οπωσδήποτε φάρμακα, χωρίς τα οποία δεν θα μπορούσε να ζήσει παρά μερικές ημέρες. Η Ερυθρά Ημισέληνος κινητοποιήθηκε για να της τα εξασφαλίσει, όμως οι απαγωγείς αρνήθηκαν να τα παραλάβουν. Προχθές ανακοίνωσαν πως η 66χρονη όμηρός τους είναι νεκρή. Και προτείνουν τώρα να πουλήσουν το πτώμα της στην οικογένειά της… «Οι άνθρωποι αυτοί δεν αξίζουν παρά περιφρόνηση», δήλωσε ο γάλλος υπουργός Αμυνας, ενώ ο υπουργός Εξωτερικών κατήγγειλε μια «πράξη αχαρακτήριστης βαρβαρότητας».

Η Μαρί Ντεντιέ είχε παραμείνει χαρισματική, λαμπερή και δραστήρια και μετά το τροχαίο που την καθήλωσε στην αναπηρική καρέκλα. Ταξίδευε από το Παρίσι στη Νέα Υόρκη ή στη Σρι Λάνκα για να δει εκθέσεις, να παρακολουθήσει παραστάσεις, να συναντήσει καλλιτέχνες. Στο Παρίσι είχε φτάσει τη δεκαετία του 1960 από το Εξ-αν-Προβάνς και μπήκε τους κύκλους της Νουβέλ Βαγκ. Υποδύθηκε μια πόρνη στην ταινία «Παράνομο κρεβάτι» του Φρανσουά Τριφό, έγινε φίλη με τον Ζαν-Λικ Γκοντάρ. Μετά το 1968, εντάχθηκε στο Κίνημα για την Απελευθέρωση των Γυναικών (MLF) – ήταν μάλιστα διευθύντρια έκδοσης της πρώτης φεμινιστικής εφημερίδας, της «Le Torchon brule». Ομορφη και με χιούμορ, έγινε κεντρικό πρόσωπο σε συγκεντρώσεις, συζητήσεις, πολιτικές δράσεις. «Ολες οι γυναίκες τη λάτρευαν και… όλοι οι άνδρες επίσης», λέει γι’ αυτήν ο αρχιτέκτονας Ρολάν Καστρό.

Τον Ιούνιο του 1971, ένα τροχαίο στη Νότια Γαλλία την άφησε τετραπληγική. Της είπαν ότι δεν θα περπατήσει ξανά, όμως εκείνη τα κατάφερε χάρη στη στήριξη των μελών της οργάνωσής της και των φίλων της. Αρχισε να περπατάει με μπαστούνι, να οδηγεί, να ταξιδεύει μόνη. Οι φίλοι της λένε πως δεν παραπονιόταν ποτέ, πως ουδέποτε διεκδίκησε προνομιακή μεταχείριση εξαιτίας της αναπηρίας της, πως συνέχισε να ενδιαφέρεται για τον πολιτισμό, τον κινηματογράφο, την τέχνη. Μετά το ατύχημα, εργάσθηκε στον εκδοτικό οίκο Editions des Femmes.

Εδώ και 15 χρόνια περνούσε τους χειμώνες της στο αρχιπέλαγος Λαμί, στα ανοικτά της Κένυας. Ο καρκίνος την καθήλωσε και πάλι στην αναπηρική καρέκλα και το κολύμπι στα ζεστά νερά ήταν η απόλαυσή της. Ζούσε με τον κενυάτη σύντροφό της και περιτριγυρισμένη από ντόπιους φίλους και Γάλλους που πήγαιναν να την επισκεφθούν στο παραδοσιακό σπίτι της στο μικρό νησί Μάντα. Μέχρι τις πρώτες πρωινές ώρες της 1ης Οκτωβρίου, όταν δέκα ένοπλοι εισέβαλαν σ’ αυτό το σπίτι χωρίς πόρτες. Εδεσαν τον σύντροφό της και, καθώς δεν μπορούσε να περπατήσει, ένας από τους εισβολείς την σήκωσε στην πλάτη και την έριξε στη βάρκα, που κατευθύνθηκε προς τη Σομαλία. Μερικές ημέρες αργότερα, η Μαρί Ντεντιέ ήταν νεκρή.