Ξύπνησαν από τον φόβο του ντόμινο

Eκτακτη Σύνοδο Κορυφής των ηγετών της Ευρωπαϊκής Eνωσης προκάλεσε ο πανικός που επικράτησε αρχικά χθες στις αγορές, καθώς κλιμακώθηκαν οι κερδοσκοπικές επιθέσεις στην Ιταλία, εντείνοντας τις ανησυχίες ότι η κρίση απειλεί να επεκταθεί σε περισσότερες χώρες της ευρωζώνης. Τα ευρωπαϊκά χρηματιστήρια χτύπησαν κόκκινο με το ξεκίνημά τους, ενώ το κόστος δανεισμού της Ιταλίας εκτινάχθηκε άλλη μία φορά στα ύψη. Η σύγκληση έκτακτης Συνόδου Κορυφής την Παρασκευή, όπου οι ευρωπαίοι ηγέτες αναμένεται να δώσουν σαφέστερη απάντηση στις αγορές για την κρίση χρέους της ευρωζώνης, ανέστρεψε το αρνητικό κλίμα περιορίζοντας σημαντικά τις απώλειες στις διεθνείς αγορές. Σημαντικό ρόλο προς την ίδια κατεύθυνση έπαιξε η παρέμβαση της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, η οποία προέβη σε αγορές ομολόγων χωρών που δέχονται πίεση.

Ενδεικτική της κρισιμότητας της κατάστασης που διαμορφώθηκε, ήταν η δήλωση του αρμόδιου για τα οικονομικά επιτρόπου Ολι Ρεν, ο οποίος χαρακτήρισε σημαντικό τον κίνδυνο η κρίση στην Ελλάδα και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες να μεταδοθεί και αλλού και να πλήξει την οικονομική ανάκαμψη στην Ευρώπη. Για τον λόγο αυτό συνέστησε στους ηγέτες της Ευρωπαϊκής Ενωσης να λάβουν σύντομα αποφάσεις. «Κατά την άποψή μου, στο σημερινό πλαίσιο μιας κρίσης χρέους που βαθαίνει και παίρνει ολοένα και περισσότερα συστημικά χαρακτηριστικά είναι υψίστης σημασίας να επιτευχθεί μια συμφωνία», δήλωσε ο φινλανδός επίτροπος. Η κατάσταση στην Ελλάδα και αλλού στην ευρωζώνη «απειλεί σοβαρά να μεταδοθεί και να απειλήσει την οικονομική ανάκαμψη στην ευρωζώνη», προσέθεσε. Ο κ. Ρεν κάλεσε επίσης τους ευρωπαίους ηγέτες να οριστικοποιήσουν το συντομότερο δυνατόν το δεύτερο πακέτο βοήθειας για την Ελλάδα προκειμένου να μη μεταδοθεί η κρίση, λέγοντας ότι ήδη έχουν καταλήξει στο 99% της συμφωνίας. Εξάλλου, ο πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Ενωσης Χέρμαν Βαν Ρόμπαϊ ζήτησε από τους υπουργούς Οικονομικών της ευρωζώνης να του παρουσιάσουν άμεσα τις προτάσεις τους για το νέο πακέτο βοήθειας της Ελλάδας.

ΑΠΟΓΕΙΩΘΗΚΑΝ ΤΑ ΣΠΡΕΝΤ. Η αδυναμία του προχθεσινού Eurogroup να δώσει σαφή απάντηση στις αγορές για την κρίση χρέους προκάλεσε νέα βουτιά χθες το πρωί σχεδόν σε όλες τις διεθνείς αγορές, ενώ το ευρώ έφθασε το χαμηλότερο επίπεδό του εδώ και τέσσερις μήνες, κάτω από 1,40 έναντι του δολαρίου. Από τις πρώτες συναλλαγές το χρηματιστήριο του Μιλάνου κατέγραφε πτώση πλέον του 4%, ενώ οι τραπεζικές μετοχές της χώρας κατρακυλούσαν για τρίτη συνεχόμενη ημέρα. Πτώση 3% κατέγραφε και το χρηματιστήριο της Μαδρίτης όπως και της Γαλλίας, όπου υποχωρούσαν αισθητά οι τραπεζικές μετοχές. Με σημαντική πτώση άνοιξε και το Χρηματιστήριο Αθηνών, ενώ εξαιρετικά ανησυχητική ήταν και η άνοδος στα σπρεντ. Το σπρεντ στα 10ετή ιταλικά ομόλογα εκτινάχθηκαν άνω του 6% πρώτη φορά μετά το 1997, ενισχύοντας τις ανησυχίες για τη δυνατότητα εξυπηρέτησης του ιταλικού χρέους που αγγίζει το 1,6 τρισ. ευρώ, καθώς η Ιταλία βρίσκεται πλέον στο στόχαστρο κερδοσκοπικών επιθέσεων.

Απέναντι στην αδυναμία να καθησυχαστούν οι αγορές ο ιταλός υπουργός Οικονομικών αποχώρησε εσπευσμένα από τις Βρυξέλλες πριν από τη λήξη του χθεσινού ECOFIN, προκειμένου να οριστικοποιήσει σε συναντήσεις με τους ηγέτες των κομμάτων της κυβέρνησης συνασπισμού το ιταλικό τριετές πρόγραμμα λιτότητας ύψους 40 δισ. ευρώ. Μάλιστα, η Ρώμη φιλοδοξεί να περάσει το πρόγραμμα από το Κοινοβούλιο μέχρι την Παρασκευή. Οι πληροφορίες αυτές σε συνδυασμό με τη σύγκληση έκτακτης Συνόδου Κορυφής της Ε.Ε., αλλά και οι φήμες ότι η ΕΚΤ προχωρούσε σε αγορές ομολόγων χωρών που υφίστανται πιέσεις, καθησύχασαν τις αγορές με αποτέλεσμα να περιοριστούν αργότερα οι αρχικές απώλειες τόσο στο Χρηματιστήριο Αθηνών, που έκλεισε τελικά με οριακή πτώση 0,19%, όσο και στις άλλες ευρωπαϊκές αγορές, ενώ το Μιλάνο πέρασε σε θετικό πρόσημο και έκλεισε με άνοδο 1,10%. Οι εξελίξεις επηρέασαν θετικά και τα σπρεντ, συμπεριλαμβανομένου των ελληνικών ομολόγων, το οποίο μειώθηκε σε 1.435 μονάδες από 1.498 νωρίτερα.

Η ΕΚΔΟΣΗ ΟΜΟΛΟΓΩΝ. Στην αναστροφή του κλίματος συνέβαλαν οι δηλώσεις του ιταλού πρωθυπουργού Σίλβιο Μπερλουσκόνι, ο οποίος απηύθυνε κάλεσμα για ενότητα, ενώ δεσμεύτηκε για επιτάχυνση στην εφαρμογή των οικονομικών μέτρων και ανέφερε ότι οι ιταλικές τράπεζες είναι ισχυρές. Παράλληλα, η επιτυχής έκδοση ομολόγων ετήσιας και εξαμηνιαίας διάρκειας από την Ιταλία και την Ελλάδα αντιστοίχως συνετέλεσε στην αλλαγή του κλίματος στις διεθνείς αγορές. Η ιταλική κυβέρνηση διέθεσε ομόλογα ετήσιας διάρκειας συνολικής αξίας 6,75 δισ. ευρώ με μέσο επιτόκιο 3,67%, ενώ στις 10 Ιουνίου σε έκδοση ανάλογης διάρκειας το επιτόκιο είχε διαμορφωθεί στο 2,147%. Η προσφορά καλύφθηκε κατά 1,55 φορές. Η Ελλάδα διέθεσε ομόλογα εξάμηνης διάρκειας συνολικής αξίας 1,625 δισ. ευρώ, που καλύφθηκαν κατά 2,88 φορές. Το επιτόκιο διαμορφώθηκε στο 4,90%, 0,06% χαμηλότερο σε σχέση με την αντίστοιχη προηγούμενη δημοπρασία τον Ιούνιο.

Οσον αφορά την εξεύρεση λύσης για την Ελλάδα ο γερμανός υπουργός Οικονομικών Βόλφγκανγκ Σόιμπλε διατύπωσε την εκτίμηση ότι η ευρωζώνη συνεχίζει να βρίσκεται σε δύσκολη θέση, αλλά μπορεί να λειτουργήσει αποφασιστικά, ενώ υποστήριξε ότι μέχρι τον Σεπτέμβριο θα ληφθούν οι αποφάσεις για το δεύτερο πακέτο βοήθειας στην Ελλάδα. Σε κάθε περίπτωση, πρέπει να βελτιωθεί η βιωσιμότητα του χρέους της Ελλάδας και να βρεθεί μια φόρμουλα για το «πώς θα συμμετάσχουν οι ιδιώτες επενδυτές χωρίς να προκληθεί όξυνση στις αγορές», συμπλήρωσε.

Η πρόταση που προβλέπει την αγορά νέων ελληνικών ομολόγων από τους ιδιώτες πιστωτές της χώρας αφού αποπληρωθούν οι τίτλοι που φθάνουν σε ωρίμαση βρίσκεται υπό εξέταση, δήλωσε ο υπουργός Οικονομικών της Γαλλίας Φρανσουά Μπαρουέν. Ο υπουργός Οικονομικών της Ολλανδίας Γιαν Κις Ντε Γιάχερ τόνισε ότι πλέον η ευρωζώνη δεν αποκλείει την επιλεκτική χρεοκοπία της Ελλάδας. Εξάλλου, η γενική διευθύντρια του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου Κριστίν Λαγκάρντ ζήτησε τη «γρήγορη εφαρμογή» των μέτρων που αποφασίστηκαν κατά τη χθεσινή έκτακτη Σύνοδο των υπουργών Οικονομικών της ευρωζώνης.

Θαπατέρο κατά Μέρκελ. «Δεν άρχισε καλά η συζήτηση για τη συμμετοχή του ιδιωτικού τομέα στο πακέτο σωτηρίας της Ελλάδας», δήλωσε χθες ο ισπανός πρωθυπουργός Χοσέ Λουίς Ροντρίγκεθ Θαπατέρο, κατηγορώντας εμμέσως πλην σαφώς την καγκελάριο Μέρκελ για την επιδείνωση της κρίσης χρέους που πλήττει (και) τη χώρα του. Η ηρεμία θα επιστρέψει στις αγορές μόνο αν αναλάβουν τις ευθύνες τους όλες οι χώρες και ιδιαίτερα οι πιο ισχυρές, τόνισε ο Θαπατέρο σε κοινή συνέντευξη που έδωσε στη Μαδρίτη με τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Χέρμαν βαν Ρόμπαϊ.

«Οταν διατυπώνεται μια πρόταση», τόνισε ο ισπανός πρωθυπουργός αναφερόμενος πάντα στη συμμετοχή του ιδιωτικού τομέα, «πρέπει να είναι σαφής και να έχουν μελετηθεί οι επιπτώσεις της. Σε αντίθετη περίπτωση, οι συνέπειες μπορεί να είναι αρνητικές».