[ 20 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ] Ερχεται η εποχή που θα µιλάµε µε τους υπολογιστές µας

Ο καθηγητής Παύλος Σπυράκης, ο οποίος πρόσφατα έγινε µέλος της Academia Europaea (της Ευρωπαϊκής Ακαδηµίας για την προώθηση επιστηµών) περιγράφει έναν µελλοντικό κόσµο όπου οι ηλεκτρονικοί υπολογιστές θα έχουν βιολογικά ή χηµικά χαρακτηριστικά και θα λειτουργούν κάτω από µια παγκόσµια οµπρέλα λογικών διαδικτύων. Θα µιλάµε µαζί τους, θα κατανοούν χειρονοµίες µας. Μέχρι τότε, ίσως να έχουµε επιλύσει την εξίσωση εξόδου από την κρίση και να έχουµε βρει λεφτά για να έχουµε γρηγορότερο Ιντερνετ.

1 Πώς αισθάνεστε στην Academia Europaea; Είναι µεγάλη τιµή και δικαίωση κόπων και στάσης ζωής. Μου δίνει δύναµη να συνεχίσω.

2 Θα κερδίσουµε κάτι εµείς από τη γνώση που παράγεται εκεί;

Ολοι οι ευρωπαίοι πολίτες, και όλη η Επιστήµη, κερδίζουν από τις ανακοινώσεις και τη γνώση που παράγεται στην Ευρωπαϊκή Ακαδηµία Επιστηµών.

3 Οι υπολογιστές του µέλλοντος;

Οι σηµερινές τάσεις δείχνουν ότι θα είναι πολύ µικρότεροι, ταχύτεροι, ενσωµατωµένοι παντού, διαδικτυωµένοι και όχι µόνον ηλεκτρονικοί. Ισως αυτό αποδίδεται µε τον όρο «διάχυτη νοηµοσύνη».

4 Μια δυνατότητα που θα έχουν και δεν υπάρχει στα σηµερινά PC.

Τα µελλοντικά PC θα έχουν έντονα στοιχεία τεχνητής νοηµοσύνης. Θα µπορούµε να µιλάµε µε αυτά, θα κατανοούν χειρονοµίες µας. Θα µπορούν να κινούνται και να ελέγχουν άλλες συσκευές. 5 Μπορεί το µυαλό µας να αφοµοιώσει το πλήθος των εφαρµογών που έχουν οι ηλεκτρονικές συσκευές;

Οχι εύκολα. Ενας καλύτερος όρος είναι «έξυπνες συσκευές». Αύριο θα είναι βιολογικές ή χηµικές και όχι µόνο ηλεκτρονικές.

6 Η τεχνητή νοηµοσύνη είναι στόχος ή αποδείχτηκε µύθος;

Εξακολουθεί να είναι µεγάλος στόχος. Θα συµβαδίσει όµως αναγκαστικά µε την αντιµετώπιση της πολυπλοκότητας, την εξέλιξη του λογισµικού και το ∆ιαδίκτυο.

7 Μπορεί (θεωρητικά) να αυτοεξελίσσεται ένας υπολογιστής µε τεχνητή νοηµοσύνη;

Ηδη υπάρχει σηµαντική πρόοδος όσον αφορά την αυτοοργάνωση δικτύων. Το λογισµικό, θεωρητικά, µπορεί να αυτοεξελίσσεται.

8 Ακούµε για κβαντικούς υπολογιστές. Αυτό σηµαίνει και νοήµονες;

Ο κβαντικός υπολογιστής υπόσχεται κατ’ αρχάς τροµερή ταχύτητα υπολογισµού. ∆εν έχει συνδεθεί µε ζητήµατα τεχνητής νοηµοσύνης.

9 Γιατί στην Ελλάδα έχουµε αργό Ιντερνετ;

Είναι κυρίως θέµα επένδυσης στην εθνική υποδοµή (π.χ. οπτική ίνα µέχρι το σπίτι). Και χρήµατα δεν υπάρχουν.

10 Εχει γεράσει το Ιντερνετ; Οχι. Το ∆ιαδίκτυο και ο Παγκόσµιος Ιστός εξελίσσονται ραγδαία ποσοτικά και ποιοτικά. Π.χ. το ∆ιαδίκτυο αποκτά «µάτια και αυτιά» χάρη στα δίκτυα αισθητήρων.

11 Στο µέλλον θα έχουµε πολυκερµατισµό δικτύων ή ένα σούπερ δίκτυο που θα ρυθµίζει τα πάντα;

Θα έχουµε Οµοσπονδίες Λογικών ∆ικτύων, µέσα στον Παγκόσµιο Ιστό, σε ανταγωνισµό ή συνεργασία, πάνω σε µια παγκόσµια υλική υποδοµή.

12 Υπάρχουν στοιχεία χαοτικής λειτουργίας σε τέτοια συστήµατα ή πρόκειται για κουκιά µετρηµένα;

Η δυναµική του σηµερινού ∆ιαδικτύου είναι όπως η δυναµική ενός τεράστιου πολύπλοκου συστήµατος µε πολλές, συχνές αλληλεπιδράσεις των οντοτήτων που το συναποτελούν.

13 Τα οικονοµικά, είναι µαθηµατικά;

Η οικονοµική επιστήµη έχει έντονες ιδεολογικές αφετηρίες. Τα αξιώµατά της θεσπίζουν πρότυπα για την ευηµερία, τη συνεργασία, τον ανταγωνισµό. Από εκεί και πέρα είναι Μαθηµατικά.

14 Θα τα κατάφερνε καλύτερα ένας µαθηµατικός στη θέση του υπουργού Οικονοµικών;

Η ιδιότητα «υπουργός Οικονοµικών» δεν είναι Επιστήµη. Εµπεριέχει στοιχεία πολιτικής, κατανόησης των κοινωνικών φαινοµένων και διαχείρισης του ανθρώπινου παράγοντα. Αυτών δοθέντων, ίσως κάποιοι µαθηµατικοί να τα κατάφερναν καλύτερα.

15 Ποια είναι η εξίσωση για να βγούµε από την κρίση; Το σηµαντικό δεν είναι η εξίσωση, αλλά ο διαρκής έλεγχος των σωστών παραµέτρων – κλειδιών για την αλλαγή της δυναµικής.

16 Υπάρχει ποτέ περίπτωση να γίνει σοβαρή έρευνα σ’ αυτήν τη χώρα;

Ηδη γίνεται σοβαρή έρευνα στη χώρα αλλά είναι αποσπασµατική, σε «νησίδες έρευνας».

17 Φταίει η εκάστοτε ηγεσία ή το καθηγητικό κατεστηµένο για το χάλι των ΑΕΙ; Τα ΑΕΙ είναι µέρος και καθρέπτης της κοινωνίας και τους κράτους. Καλό είναι να µην τα στοχοποιούµε κατ’ εξαίρεση.

Ο καθένας έχει µερίδιο ευθύνης που του αναλογεί.

18 Κρίνοντας από τους φοιτητές σας, υπάρχουν µυαλά που θα έκαναν θαύµατα στην Ελλάδα;

Ναι. Σε κάθε γενιά φοιτητών µου υπάρχουν µυαλά που µπορούν να κάνουν θαύµατα.

19 Γιατί σας αρέσουν περισσότερο τα Μαθηµατικά από τη Φυσική; Είναι θέµα ανθρώπινης ιδιοσυγκρασίας. Τα Μαθηµατικά αφήνουν πιο ελεύθερο το µυαλό µου να συνθέσει.

20 Τα πολύπλοκα µαθηµατικά υπάρχουν στη φύση ή τα εφευρίσκουµε για να κατανοήσουµε την απλότητά της;

Τα µαθηµατικά δεν είναι «πολύπλοκα». Είναι η γλώσσα επικοινωνίας της θετικής σκέψης. Οι ιδεατοί κόσµοι τους υπερβαίνουν το τι νοµίζουµε ως υπαρκτό.