Στο φως η αρχαιότερη επιγραφή της Ιερουσαλήμ

Το αρχαιότερο γραπτό της Ιερουσαλήμ, ηλικίας 3.400 ετών, ανακάλυψαν ισραηλινοί αρχαιολόγοι στα θεμέλια ενός αρχαίου πύργου της εποχής του Βασιλιά Σολομώντα. Η μικροσκοπική επιγραφή από πηλό έχει διαστάσεις 2 εκατοστά x 2,8 εκατοστά x 1 εκατοστό και βρέθηκε έξω από τα τείχη της Παλιάς Πόλης.

Πρόκειται για ανακάλυψη εξαιρετικής σημασίας, όπως λένε οι ειδικοί, καθώς αποδεικνύει τη σημασία της Ιερουσαλήμ πολύ πριν από την εποχή του Σολομώντα, μιας και χρονολογείται τέσσερις αιώνες πριν από τη χρονολογία που αναφέρει η Βίβλος για τη βασιλεία του Δαβίδ.

Επικεφαλής των ανασκαφών ήταν η Ιλάτ Μαζάρ από το Εβραϊκό Πανεπιστήμιο της Ιερουσαλήμ. «Πιστεύουμε ότι την έχει γράψει ένας πολύ μορφωμένος Εβραίος, που βρισκόταν στην υπηρεσία ενός βασιλιά. Καθώς η επιγραφή είναι γραμμένη σε πηλό από το έδαφος της πόλης, συμπεραίνουμε ότι εργαζόταν για τον βασιλιά της Ιερουσαλήμ, άρα η πόλη ήταν τότε μια πολύ σημαντική πρωτεύουσα, με βασιλική αυλή», εξηγεί η αρχαιολόγος. Η ηλικία της επιγραφής είναι τέσσερις αιώνες.

Το κείμενο είναι γραμμένο σε σφηνοειδή γραφή της γλώσσας των Ακκαδίων, της επίσημης γλώσσας της εποχής. Αυτοί που έγραφαν τις επιγραφές με σφηνοειδή γραφή χρησιμοποιούσαν ένα είδος στυλό από καλάμι για να πατήσουν τα γράμματα στον μαλακό πηλό και μετά τον άφηναν να σκληρύνει στον ήλιο. Η μέθοδος αυτή άρχισε να χρησιμοποιείται στην αρχαία Μεσοποταμία κοντά στον ποταμό Ευφράτη πριν από περίπου 4.000 χρόνια. Για διπλωματικούς σκοπούς.
Οι επιγραφές του είδους χρησιμοποιούνταν συχνά για διπλωματικούς και άλλους επίσημους σκοπούς στη Μέση Ανατολή κατά την αρχαιότητα. Ο καθηγητής Γουέιν Χόροβιτς από το Εβραϊκό Πανεπιστήμιο λέει ότι το θραύσμα αυτό είναι μέρος της αλληλογραφίας της βασιλικής αυλής της Ιερουσαλήμ και της Αιγύπτου.

«Δεν έχει σημασία τι λέει το κείμενο αλλά η ίδια η επιγραφή. Είναι η πρώτη φορά που βρίσκουμε σφηνοειδή γραφή στην Ιερουσαλήμ και είναι ακόμα πιο σημαντικό το εύρημα γιατί είναι το αρχαιότερο γραπτό που έχουμε βρει στην πόλη», λέει ο Χόροβιτς. «Είναι εκατοντάδες χρόνια παλιότερο από άλλα ευρήματα και μας δείχνει πόσο σημαντική ήταν η Ιερουσαλήμ στην ύστερη εποχή του Χαλκού».

Συγκεκριμένα, το εύρημα είναι 600 χρόνια παλιότερο από το προηγούμενο αρχαιότερο γραπτό κείμενο που είχε βρεθεί στο υπέδαφος της Ιερουσαλήμ. Εκείνο το κείμενο γιόρταζε την ολοκλήρωση μιας θαλάσσιας διόδου στο κομμάτι που ονομάζεται Πόλη του Δαβίδ.

Σύμφωνα με τη Μαζάρ πάντως, θα πρέπει να περιμένουμε κι άλλα αντίστοιχα αντικείμενα. Μπορεί η επιγραφή να είναι μικρή, αλλά πρέπει να είναι μέρος ενός μεγαλύτερου αρχείου και δεν αποκλείεται να βρεθούν κι άλλα θραύσματα στο υπέδαφος του πύργου. «Πιστεύουμε ότι στην Ιερουσαλήμ υπάρχει ένα μεγάλο αρχείο με την αλληλογραφία της εποχής εκείνης. Αυτό είναι το πρώτο δείγμα που βρίσκουμε και θα ακολουθήσουν κι άλλα στις ανασκαφές στο αρχαίο τμήμα της πόλης, την αρχαία τούμπα της Ιερουσαλήμ όπου πρέπει να κρύβεται το αρχείο», συμπληρώνει η Μαζάρ. Το σημείο όπου βρέθηκε η επιγραφή βρίσκεται στον αραβικό ανατολικό τομέα της πόλης. Στην επιγραφή είναι ορατές πέντε γραμμές κειμένου στην μία πλευρά της και τέσσερις στην άλλη. Ο Χόροβιτς και ο Τακαγιόσι Οσίμα, ερευνητής στο Πανεπιστήμιο της Λειψίας, αποκρυπτογράφησαν το κείμενο και κατάφεραν να διαβάσουν τις λέξεις «εσύ», «ήσουν», «αργότερα» «να κάνω» και «αυτοί».

Οι ερευνητές πιστεύουν ότι είναι τμήμα ανταλλαγής μηνυμάτων μεταξύ του βασιλιά της Ιερουσαλήμ και του φαραώ Αμενχοτέπ Δ΄ (γνωστός και ως Ακενατών), που ζούσε τον 14ο αιώνα π.Χ. Η επιγραφή έχει την ίδια ηλικία με άλλες 380 πήλινες ταμπλέτες που ανακαλύφθηκαν στην αιγυπτιακή Ελ Αμάρνα και ήταν πιθανότατα μέρος του αρχείου του φαραώ.

ΤΟ ΕΥΡΗΜΑ είναι 600 χρόνια παλιότερο από το προηγούμενο αρχαιότερο γραπτό κείμενο που είχε βρεθεί στο υπέδαφος της Ιερουσαλήμ