[ 20 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ] Λίγες είναι αυτές που έχουν πραγματικά ίσες ευκαιρίες με τους άνδρες

Λίγες μόνο μέρες μετά την ανάληψη των καθηκόντων της ως νέα γενική γραμματέα Ισότητας, η κ. Μαρία Στρατηγάκη, επίκουρη καθηγήτρια στο Τμήμα Κοινωνικής Πολιτικής του Παντείου Πανεπιστημίου, είναι έτοιμη να δώσει τη «μάχη» της ισότητας. «Στη χώρα μας υπάρχουν στερεότυπα φύλου που δεν έχουν ξεπεραστεί. Αν αφήναμε τα πράγματα να εξελιχθούν μόνα τους, θα χρειαζόμασταν κάποιες εκατοντάδες χρόνια. Με τη δράση μας και ως Πολιτεία και ως κοινωνία, θεσμοί και οργανώσεις επιδιώκουμε η ισότητα να έρθει πιο γρήγορα».

Από τα πανεπιστημιακά έδρανα στη Γενική Γραμματεία Ισότητας…

Από τη θεωρία και πάλι στην πράξη με πολλή αδρεναλίνη.

Πού θα ρίξετε το βάρος;
Στην αντιμετώπιση της έμφυλης βίας, στην ανάπτυξη υποστηρικτικών υπηρεσιών για γυναίκες που έχουν μεγαλύτερη ανάγκη όπως π.χ. μετανάστριες, άνεργες, ηλικιωμένες, στην ένταξη της ισότητας των φύλων σε όλες τις δημόσιες πολιτικές, στην προστασία της αξιοπρέπειας των γυναικών στα ΜΜΕ.

Το προφίλ της σύγχρονης Ελληνίδας…

Δεν υπάρχει ένα. Εξαρτάται από την τάξη, την περιοχή, την ηλικία, την εθνική καταγωγή. Στο σύνολο οι γυναίκες στην Ελλάδα αφήνουν πίσω τους την παλιά παραδοσιακή εικόνα, όχι όμως και τους παραδοσιακούς ρόλους.

Συσσωρεύουν πολλαπλές υποχρεώσεις. Είναι η πλειονότητα των ανέργων και των εργαζομένων σε υποβαθμισμένες και κακοπληρωμένες δουλειές. Λίγες είναι αυτές που έχουν πραγματικά ίσες ευκαιρίες με τους άνδρες.

Σε τι διαφέρει από τη γυναίκα των προηγούμενων δεκαετιών;
Περισσότερες από πριν συμμετέχουν στην αγορά εργασίας, λιγότερες από πριν (ελπίζω) υπομένουν αυταρχικούς άνδρες- αφέντες. Το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ κατατάσσει την Ελλάδα στην 86η θέση, μεταξύ 134 χωρών, στη ισότητα των φύλων…
Ελπίδα μου, να ανεβαίνουμε λίγα σκαλοπάτια κάθε χρόνο.

Οι σκανδιναβικές χώρες έχουν περιορίσει στο ελάχιστο τις διακρίσεις ανάμεσα στα φύλα…

Υπάρχουν επαρκείς υποδομές φροντίδας, αυτοτελή κοινωνικά δικαιώματα για τις γυναίκες και οι άνδρες συμμετέχουν ενεργά στην ανατροφή των παιδιών και τις οικιακές εργασίες. Ακόμα, η πολιτική ζωή έχει δύο φύλα.

Γιατί η χώρα μας μένει τόσο πίσω;

Γιατί υπάρχουν στερεότυπα φύλου που δεν έχουν ξεπεραστεί.

Ανδροκρατικές αντιστάσεις στην καθημερινή ζωή και υποτονικές δημόσιες πολιτικές για την ισότητα των φύλων.

Η γυναίκα κοινωνικά είναι ίση με τον άνδρα;

Η κοινωνία μας δεν κρίνει τις γυναίκες και τους άνδρες με τα ίδια σταθμά. Τα «γυναικεία» χαρακτηριστικά αξιολογούνται κατώτερα των «ανδρικών».

Σε ποιον τομέα δεν αντιμετωπίζεται ισότιμα;

Σε κανέναν. Οι έμφυλες ανισότητες επικαθορίζουν όλες τις κοινωνικές σχέσεις. Από μικρή ηλικία μαθαίνουμε όλες και όλοι τους ρόλους του φύλου μας και διαιωνίζουμε έτσι τα στερεότυπα.

Το «άρωμα γυναίκας» στο νέο Υπουργικό Συμβούλιο σημαίνει και αλλαγή του ανδροκρατούμενου πολιτικού σκηνικού;

Ακόμα και οι εικόνες μόνο διαμορφώνουν συνειδήσεις και δημιουργούν νέα δυναμική. Περιμένουμε όχι μόνο «άρωμα» αλλά και πράξη.

Ισότητα στην εργασία: Πραγματικότητα ή ουτοπία;

Σίγουρα δεν είναι πραγματικότητα. Όμως δεν είναι ούτε ουτοπία. Είναι στόχος.

Η Ελληνίδα πλήττεται περισσότερο από την ανεργία;

Βεβαίως. Παρ΄ όλο που αυξάνεται διαρκώς ο αριθμός των γυναικών στην απασχόληση. Όλο και περισσότερες γυναίκες επιδιώκουν να εισέλθουν στην αγορά εργασίας εγκαταλείποντας τα οικιακά.

Αναλαμβάνει ευκολότερα ηγετικές θέσεις στον επαγγελματικό τομέα;

Ίσως σε ορισμένες περιπτώσεις. Όμως η «γυάλινη οροφή» δεν σπάει εύκολα!

Κακοποίηση, ενδοοικογενειακή βία, κοινωνικός ρατσισμός: Πότε θα απαλλαγεί η γυναίκα από αυτά;

Άγνωστο! Όσο η βία εμπλέκεται με τα συναισθήματα εξάρτησης και τις προσωπικές ενοχές, η απεμπλοκή δυσχεραίνεται.

Οι άνδρες επηρεάζονται από την ανισότητα των φύλων;

Φυσικά. Η ανισότητα βλάπτει σοβαρά την υγεία των ανθρώπινων σχέσεων…

Τι θα κάνει δεδομένη την ισότητα;
Αν αφήναμε τα πράγματα να εξελιχθούν μόνα τους θα χρειαζόμασταν κάποιες εκατοντάδες χρόνια. Με τη δράση μας και ως Πολιτεία και ως κοινωνία, θεσμοί και οργανώσεις επιδιώκουμε να έρθει πιο γρήγορα.

Ο ρόλος της Πολιτείας;
Οι δημόσιες πολιτικές είναι απαραίτητες, αλλά πρέπει να είναι στοχευμένες, να απευθύνονται στις γυναίκες που έχουν ανάγκη αλλά και να κινητοποιούν αλλαγές στις στάσεις και τις συμπεριφορές των ανδρών.

Τι πρέπει να κάνουν οι πολίτες;
Να αναρωτιούνται συνεχώς για τα στερεότυπα του φύλου που διαπερνούν τη ζωή τους και να προσπαθούν να συμπεριφέρονται το ίδιο απέναντι σε γυναίκες και άνδρες.

Οι γυναικείες οργανώσεις…
Μόνο από τα «πάνω» δεν γίνεται τίποτα. Είναι αναντικατάστατος ο ρόλος των γυναικείων και φεμινιστικών οργανώσεων και η δράση τους στην κοινωνία.

Οι ευρωπαϊκές πολιτικές διαφέρουν από την ελληνική;

Οι πολιτικές της Ε.Ε. αποτέλεσαν κινητήρια δύναμη. Ανέδειξαν προβλήματα όπως την άνιση μεταχείριση στην αγορά εργασίας, τη σεξουαλική παρενόχληση, τη συμμετοχή των γυναικών στα κέντρα των αποφάσεων και την παράνομη διακίνηση με στόχο τη σεξουαλική εκμετάλλευση. Άφησαν όμως έξω σημαντικά πεδία όπως τη βία κατά των γυναικών και τις ανισότητες στην οικογένεια.