«Ζωντανή» δανειστική βιβλιοθήκη

Η Ρόζα Φέλτμαν δούλευε επί 11 χρόνια ως στριπτιζέζ στη Θεσσαλονίκη. Ο Μάμετ από το Ιράν έζησε ως παιδί σε ένα πλοίο μεταφοράς κοντέινερ. Ο Πέτερ Νιμ κάνει τακτικά περιπολίες ως αστυνομικός στην πιο σκληρή γειτονιά της Κοπεγχάγης.
Και οι τρεις φορούν σήμερα μια μαύρη μπλούζα με την προτροπή «Δανείσουμε».

Η Ρόζα, ο Μάμετ και ο Πέτερ είναι τρία από τα δεκάδες «ανθρώπινα βιβλία» που διαθέτει προς δανεισμό η Ζωντανή Βιβλιοθήκη της Κοπεγχάγης- μια πρωτοβουλία για την καταπολέμηση των προκαταλήψεων που έχει ήδη βρει μιμητές σε πολλές χώρες του εξωτερικού, από τις ΗΠΑ και τη Σλοβενία έως την Αυστραλία και τη Νέα Ζηλανδία. Το περασμένο Σαββατοκύριακο στο κέντρο της Κοπεγχάγης, στη σκιά των δέντρων του Κινγκς Παρκ, δεκάδες άνθρωποι- κυρίως νέοι- μαζεύτηκαν να ακούσουν την ιστορία ανθρώπων «διαφορετικών»ανάμεσά τους μια μουσουλμάνα, ένας καλλιτέχνης της χιπ χοπ, ένα μέλος των Ανώνυμων Αλκοολικών και ένας Εβραίος ομοφυλόφιλος. Όμως το «ανθρώπινο βιβλίο» με τη μεγαλύτερη ζήτηση ήταν αναμφισβήτητα η Ρόζα Φέλτμαν. Αυτή είναι λοιπόν η ιστορία της.

Ρόζα, η στριπτιζέζ
Η Ρόζα άρχισε το στριπτίζ όταν ήταν 18. Κάπου είδε μια αγγελία, ζητούσαν νέες που ήθελαν να κερδίσουν πολλά χρήματα- και αφορολόγητα. Κατέληξε λοιπόν σε ένα μπαρ στη Θεσσαλονίκη, να εργάζεται, τόπλες, ως σερβιτόρα. «Καθώς δεν είχα και πολύ στήθος, δεν με ένοιαζε ιδιαίτερα». Η Ρόζα πρώτα έμαθε ελληνικά, και μετά έμαθε πώς να κάνει στριπτίζ διότι, όπως εξηγεί, προτιμούσε να την κοιτάζουν παρά να την πασπατεύουν. Έβγαζε καλά χρήματα, εργάστηκε σε διάφορα μπαρ και δεν έδινε δεκάρα για το μέλλον. Μέχρι που ένα πρωί, ξύπνησε και σκέφτηκε: «Σε έναν χρόνο γίνομαι τριάντα!». Αυτό ήταν. Αντί να πάει για δουλειά στο μπαρ, επέστρεψε αεροπορικώς στην Κοπεγχάγη. Πέντε χρόνια αργότερα, έχει τέσσερα παιδιά, δύο δικά της και δύο του φίλου της. Συναντήθηκαν πριν από πέντε χρόνια, λίγο μετά την επιστροφή της Ρόζας στην Κοπεγχάγη, και εργάζονται σήμερα αμφότεροι στον οργανισμό σιδηροδρόμων Δανίας.

Αλλά η ιστορία δεν τελειώνει εδώ. «Ο ποπός μου βρίσκεται σε ολόκληρη την Κοπεγχάγη», λέει η Φέλτμαν. Και πράγματι, υπάρχει μία αφίσα στην πόλη με τα οπίσθιά της- φοράει ψηλοτάκουνα και στέκεται ανάμεσα σε μια πανκ με έντονα κόκκινα μαλλιά και μια μουσουλμάνα με μαντίλα και φόρεμα μέχρι τον αστράγαλο. Ο σκοπός, προφανής: η προώθηση της ανοχής και της πολυπολιτισμικότητας Πέτερ, ο αστυνομικός
Ελάχιστο χρόνο έχει στη διάθεσή του και ο 46χρονος Πέτερ. Όμως μεταξύ μαθημάτων στους νεοσύλλεκτους στην αστυνομική ακαδημία και περιπολιών στο Νόρεμπρο, μιας από τις σκληρότερες γειτονιές της Κοπεγχάγης, βρίσκει λίγη ώρα να αφηγηθεί τις ιστορίες του. Λέει σε όσους τον «δανείζονται» πως το Νόρεμπρο είναι μεν μια γειτονιά μεταναστών, το γεγονός όμως ότι τελευταία καταγράφεται εκεί σημαντική αύξηση της εγκληματικότητας δεν σημαίνει πως οι μετανάστες είναι κακοί- στην πραγματικότητα είναι άνθρωποι φιλήσυχοι, μόνο ένα ποσοστό 0,5% δημιουργεί προβλήματα. Όνειρο του Πέτερ είναι να βοηθήσει ώστε να μη στρατολογηθούν άλλοι νέοι του Νόρεμπρο στις συμμορίες.

Πίσω από όλα αυτά βρίσκονται πέντε φίλοι, ανάμεσά τους και ο 36χρονος Ρόνι Άμπερτζελ, γιος Μαροκινής και Δανού, φοιτητής δημοσιογραφίας – αν και περνά πλέον τόσο χρόνο ως ακτιβιστής, διοργανώνοντας πολιτικές πρωτοβουλίες, συναυλίες και σεμινάρια σε σχολεία, που δεν ξέρει αν θα καταφέρει ποτέ να ολοκληρώσει τις σπουδές του. Το 1993, έπειτα από την επίθεση με μαχαίρι που δέχθηκε κάποιος φίλος, ο Άμπερτζελ και η «ομάδα» του ίδρυσαν την οργάνωση «Σταματήστε τη Βία». Λίγα χρόνια αργότερα, οι διοργανωτές του Roskilde Festival, μιας από τις μεγαλύτερες καλοκαιρινές συναυλίες ποπ και ροκ μουσικής στην Ευρώπη, τους ζήτησαν να σκεφτούν μια δραστηριότητα που θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί παράλληλα. Η πρωτοβουλία τους, η Ζωντανή Βιβλιοθήκη, άρχισε ως ιδιωτική αλλά πλέον χρηματοδοτείται από το δανικό κράτος. «Θέλουμε να αφοπλίσουμε τους ανθρώπους, να καταπολεμήσουμε τις προκαταλήψεις», λέει. «Όταν οι άνθρωποι μιλούν μεταξύ τους, αναθεωρούν πολλά».


Η πιο γλυκιά εκδίκηση για αυτόν ήταν η επιτυχία

ΟΣΟΙ «ΔΑΝΕΙΣΤΗΚΑΝ» τον Μάμετ χρειάστηκαν λίγο περισσότερο χρόνο προκειμένου να τον «διαβάσουν». Ο Μάμετ είναι Ιρανός, μουσουλμάνος, πρόσφυγαςκαι επιτυχημένος μεσίτης. Γεννήθηκε στο Ιράν πριν από 29 χρόνια και έφτασε στη Δανία έξι χρονών παιδί, μαζί με τη μητέρα και τα δυο αδέλφια του. Τους πρώτους τρεις μήνες, η οικογένεια τούς πέρασε σε ένα πλοίο μεταφοράς κοντέινερ. Τους επόμενους, σε έναν προσφυγικό καταυλισμό. Στο δανικό σχολείο, ο μικροκαμωμένος Μάμετ βρισκόταν κάθε τρεις και λίγο σφηνωμένος μέσα σε κάδους απορριμμάτων, θύμα κάποιων νταήδων συμμαθητών του. Η πιο γλυκιά εκδίκηση ήταν, για αυτόν, η επιτυχία.

Πέρυσι, αγόρασε το 50% μεγάλης μεσιτικής εταιρείας.

Δουλεύει 80 ώρες την εβδομάδα, αλλά βρίσκει πάντα λίγο χρόνο για τη Δανέζα γυναίκα του και τον νεογέννητο Ελάιας.