Εκρηκτικό κοκτέιλ ΑσφαλιστικούΕργασιακού τον Οκτώβριο

Αλλαγές στην ασφαλιστική και στην εργατική νομοθεσία και ένα νέο πακέτο φόρων θα αποτελέσουν το εκρηκτικό κοκτέιλ που ετοιμάζει η κυβέρνηση για το φθινόπωρο, εν όψει του προϋπολογισμού του 2010 αλλά και των «εξετάσεων» που θα δώσει τον Οκτώβριο στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Διχασμένος ανάμεσα στις δεσμεύσεις που έχει αναλάβει έναντι των Βρυξελλών για αποτελεσματικά, βλέπε σκληρά, μέτρα, με στόχο τη μείωση του ελλείμματος κάτω από 3% του ΑΕΠ το 2010 και στην προοπτική των εκλογών, ο υπουργός Οικονομίας κ. Γ. Παπαθανασίου θα επιχειρήσει δύσκολες ισορροπίες. Η ατζέντα που διαμορφώνει πρέπει οπωσδήποτε να πείθει τις Βρυξέλλες ότι επιχειρούνται ριζικές αλλαγές με μόνιμα αποτελέσματα, χωρίς όμως να φτάνει στο σημείο να προκαλεί κοινωνική έκρηξη στο εσωτερικό της χώρας. Το επόμενο βήμα, σύμφωνα με πληροφορίες από υψηλόβαθμη κυβερνητική πηγή, θα είναι η υποβολή αιτήματος στην Ευρωπαϊκή Ένωση για παράταση κατά έναν ακόμη χρόνο, ώς το 2011, της προθεσμίας για μείωση του ελλείμματος κάτω από 3% του ΑΕΠ. Έτσι, έχοντας εξασφαλίσει την ανάσα που θέλει, η κυβέρνηση θα μπορέσει να κινηθεί πιο άνετα ώς τις εκλογές και να ελπίζει ότι θα αποσβέσει το πολιτικό κόστος από την ανακοίνωση των μέτρων.

Το πακέτο του φθινοπώρου θα είναι έτοιμο ώς το τέλος Σεπτεμβρίου. Το περιεχόμενό του θα είναι το εξής:

Στα Ασφαλιστικά
● Επανεξέταση του καταλόγου των βαρέων και ανθυγιεινών επαγγελμάτων με στόχο τον δραστικό περιορισμό του, αν και εκκρεμούν και αιτήματα για ένταξη νέων επαγγελμάτων σε αυτόν. Πριν από ένα χρόνο, όταν είχαν παρουσιασθεί οι προτάσεις επιτροπής για τις αλλαγές στα βαρέα και ανθυγιεινά, είχε προκληθεί θύελλα αντιδράσεων, με αποτέλεσμα να παγώσει το σχέδιο. Τώρα, στο πλαίσιο των εξαγγελιών του κ. Παπαθανασίου ότι τα ψέματα τελείωσαν, το σχέδιο επανέρχεται στο τραπέζι.

● Περιορισμός των αναπηρικών συντάξεων. Ένα ερώτημα είναι αν θα αλλάξουν τα κριτήρια ή θα εφαρμοσθούν- και πώς- με αυστηρότητα τα υφιστάμενα.

● Θέσπιση κινήτρων για παραμονή στην εργασία μετά τη συμπλήρωση του ορίου συνταξιοδότησης. Όπως διευκρινίζεται από αρμόδια κυβερνητική πηγή, η παραμονή θα είναι προαιρετική.

Στα Εργασιακά
● Επιδότηση ή μείωση των ασφαλιστικών εισφορών που καταβάλλονται για τους νέους, ώστε να αυξηθεί η απασχόλησή τους. ● Ειδικές ρυθμίσεις για τις περιοχές που πλήττονται από την ανεργία. Οι ρυθμίσεις αυτές θα μπορούσαν να περιλαμβάνουν «ευέλικτες» μορφές απασχόλησης, με τις οποίες όμως διατυπώνονται διαφωνίες εκ μέρους των εργαζομένων.

Στα Φορολογικά
Εξετάζονται μια σειρά μέτρων μόνιμου χαρακτήρα, όπως η εισαγωγή νέων τεκμηρίων, η αύξηση ειδικών φόρων κατανάλωσης σε ποτά, τσιγάρα και καύσιμα, η αύξηση ή η διαμόρφωση προοδευτικού συντελεστή ΕΤΑΚ και ακόμη η κατάργηση πολλών μορφών αυτοτελούς φορολόγησης και η ένταξη των σχετικών εισοδημάτων στη φορολογική κλίμακα. Αν και ο Παπαθανασίου, μιλώντας τη Δευτέρα στο ΙΟΒΕ, έδωσε την εντύπωση ότι είναι αντίθετος στο μέτρο αυτό, στη συνέχεια διευκρίνιζε ότι αυτό δεν ισχύει και άφηνε ανοιχτό το ενδεχόμενο να προχωρήσει στην εφαρμογή του. Άλλωστε, οι πληροφορίες αναφέρουν ότι το επεξεργάζονται ήδη οι υπηρεσίες του υπουργείου Οικονομικών.


Παράταση έως το 2011

Ακόμη κι αν ληφθούν όλα τα παραπάνω μέτρα, η επίτευξη του στόχου για μείωση του ελλείμματος κάτω από 3% του ΑΕΠ το 2010 είναι ανέφικτη.

Πρώτον, γιατί δεν θα επιτευχθεί ούτε ο στόχος του 2009 για έλλειμμα 3,7% του ΑΕΠ. Η υστέρηση των εσόδων και η υπέρβαση των δαπανών είναι ήδη μεγάλες και δεν είναι καθόλου σίγουρο ότι η υπόθεση εργασίας για έλλειμμα 5% του ΑΕΠ το 2009 στην οποία βασίσθηκε η κυβέρνηση, προκειμένου να πάρει τα φορολογικά μέτρα της προπερασμένης εβδομάδας, είναι αξιόπιστη. Αλλά ούτε και τα μέτρα που ανακοινώθηκαν έχουν σίγουρο αποτέλεσμα, κυρίως το κομμάτι των 447 εκατ. ευρώ που αφορά τη φοροδιαφυγή.

Δεύτερον, γιατί το πολιτικό κόστος για τη λήψη ενός ακόμη μεγάλου εισπρακτικού πακέτου- της τάξεως των 3 δισ. ευρώ- θα είναι αφόρητο το φθινόπωρο, όταν θα έχει μεσολαβήσει η τουριστική σεζόν με τις αναμενόμενες απώλειες και άρα την αύξηση της ανεργίας και όταν θα καλούνται οι φορολογούμενοι κάθε λίγο στα ταμεία της Εφορίας για να πληρώσουν τους φόρους που αντιστοιχούν στα μέτρα τα οποία έχουν ήδη ληφθεί (ΕΤΑΚ, έκτακτη εισφορά, ειδικός φόρος στα αυτοκίνητα).

Έτσι, η κυβέρνηση θα καταφύγει στο αίτημα της αναβολής της προθεσμίας για τη μείωση του ελλείμματος από το τέλος του 2010 στο τέλος του 2011. Το αίτημα ενδέχεται να διατυπώσει ο υπουργός Οικονομίας τον Οκτώβριο, όταν η Ελλάδα θα κληθεί, με βάση τη διαδικασία υπερβολικού ελλείμματος στην οποία βρίσκεται, να δώσει εξηγήσεις για τη μέχρι τότε πορεία του προϋπολογισμού και να ανακοινώσει τα μέτρα με τα οποία θα επιτύχει τον στόχο του ελλείμματος κάτω από 3% του ΑΕΠ.

Ο επίτροπος κ. Χ. Αλμούνια είναι σίγουρο ότι ήδη το περιμένει. Η Επιτροπή, πάντως, σύμφωνα με πληροφορίες από τις Βρυξέλλες, δεν θα απαντήσει πριν από τον Νοέμβριο τουλάχιστον, όταν θα δημοσιευθούν οι φθινοπωρινές της προβλέψεις.